PDF İndirme Katmanı

CBS ve Uzaktan Algılamanın Uygulama Alanları

Coğrafya • MEKÂNSAL BİLGİ TEKNOLOJİLERİ • Kazanım • 20 soru

CBS ve Uzaktan Algılamanın Uygulama Alanları Kazanım PDF İndir

MEB · 10. Sınıf · Coğrafya · MEKÂNSAL BİLGİ TEKNOLOJİLERİ

10. Sınıf Coğrafya dersi "CBS ve Uzaktan Algılamanın Uygulama Alanları" konusu için MEB müfredatına uygun 20 soruluk kazanım testi. Kazanımı doğrudan ölçen klasik sorular. Soruları PDF olarak indirebilirsin.

Sorular

  1. 1.

    Bir ilin çevre yönetim birimi; yeraltı su tablası derinliği, zemin geçirimsizliği, yerleşim merkezlerine uzaklık ve ana ulaşım ağı gibi mekânsal katmanları sayısal haritalar üzerinde çakıştırarak yeni katı atık depolama sahası için en uygun yeri belirlemiştir. Yapılan bu çalışma, Coğrafi Bilgi Sistemlerinin (CBS) doğrudan hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Meteorolojik tahmin ve erken uyarı sistemleri
    • B) Maden arama ve jeolojik rezerv tespit çalışmaları
    • C) Çevre ve atık yönetimi planlaması
    • D) Doğal afet sonrası acil hasar tespit süreçleri
    • E) Tarımsal rekolte ve bitki örtüsü gelişiminin izlenmesi
  2. 2.

    Bir su yönetimi kuruluşu; yüksek dağlık havzalardaki kar örtüsünün yayılımını, erime sürecini ve mevsimlik değişimini çok zamanlı uydu verileriyle haritalandırarak baraj rezervuarlarına ulaşacak su hacmini önceden modellemiştir. Bu çalışma, uzaktan algılama teknolojisinin öncelikli olarak hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Jeoloji ve madencilik sahalarının tespiti
    • B) Kentsel yerleşim ve imar planlaması
    • C) Ulaşım ağları ve güzergâh belirleme
    • D) Su kaynakları ve hidrolojik süreçlerin izlenmesi
    • E) Tarımsal ürün deseninin sınıflandırılması
  3. 3.

    Bir çevre ajansı; sanayi bölgelerinden kaynaklanan kirletici emisyonları, hava kalitesi ölçüm istasyonlarının kayıtlarını, hâkim rüzgâr yönlerini ve kentsel topoğrafyayı sayısal harita katmanları üzerinde birleştirerek partikül madde kirliliğinin yayılım alanlarını modellemiştir. Bu çalışma, Coğrafi Bilgi Sistemlerinin (CBS) doğrudan hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Çevre izleme ve hava kalitesi yönetimi
    • B) Jeolojik yapı ve yeraltı maden aramaları
    • C) Kadastro ve arazi mülkiyetinin düzenlenmesi
    • D) Ulaşım ağı ve trafik akış optimizasyonu
    • E) Tarımsal ürün verimliliği ve rekolte tahmini
  4. 4.

    Bir haberleşme kurumu; yeni baz istasyonlarının kurulacağı yerleri belirlemek amacıyla arazi engebesini, bina yüksekliklerini, nüfus yoğunluğunu ve sinyal erişim mesafelerini sayısal harita katmanları üzerinde birleştirerek kapsama alanı analizleri yapmıştır. Bu çalışma, Coğrafi Bilgi Sistemlerinin (CBS) doğrudan hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Kültürel miras ve turizm rotalarının belirlenmesi
    • B) Jeolojik afet risklerinin haritalandırılması
    • C) Tarımsal rekolte ve ürün gelişiminin izlenmesi
    • D) Katı atık depolama sahalarının tespit edilmesi
    • E) İletişim ve haberleşme altyapısının planlanması
  5. 5.

    Bir büyükşehir belediyesi; kadastro mülkiyet sınırları, binaların oturum alanları, onaylı imar planları ve güncel parsel verilerini sayısal harita ortamında ilişkilendirerek mevzuata aykırı yapılaşmaları ve mülkiyet ihlallerini tespit etmiştir. Bu çalışma, Coğrafi Bilgi Sistemlerinin (CBS) doğrudan hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Afet ve acil durum yönetimi
    • B) İmar, kadastro ve mülkiyet yönetimi
    • C) Ulaşım ve lojistik planlaması
    • D) Çevre ve doğal kaynak koruma
    • E) Sağlık ve salgın hastalık takibi
  6. 6.

    Hızlı nüfus artışı yaşayan bir kentte yeni yerleşim alanlarını belirlemek amacıyla eğim, jeolojik zemin sağlamlığı, diri fay hatlarına uzaklık ve verimli tarım topraklarının sınırları gibi mekânsal katmanlar çakıştırılarak yerleşime uygunluk analizi yapılmıştır. Bu çalışma, Coğrafi Bilgi Sistemlerinin (CBS) öncelikli olarak hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Maden yataklarının tespiti ve rezerv tahmini
    • B) Kentsel planlama ve arazi kullanım yönetimi
    • C) Lojistik ağlarında taşıt güzergâhı belirleme
    • D) Bulaşıcı hastalıkların yayılım alanlarını modelleme
    • E) Tarımsal alanlarda rekolte ve klorofil takibi
  7. 7.

    Toprak altında veya sık bitki örtüsünün gizlediği alanlarda bulunan antik yol ağları, höyükler ve yerleşim kalıntıları; hava ve uzay platformlarından elde edilen spektral yansıma verileri ile yüzey yükseklik modelleri analiz edilerek haritalandırılmaktadır. Bu çalışma, uzaktan algılama teknolojisinin doğrudan hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Hassas tarım ve rekolte tahmini
    • B) Maden yataklarının ve jeolojik yapıların tespiti
    • C) Arkeolojik araştırmalar ve kültürel mirasın tespiti
    • D) Meteorolojik tahmin ve hava olaylarının izlenmesi
    • E) Afet lojistiği ve acil toplanma alanlarının planlanması
  8. 8.

    Güneş enerjisi santrali kurulması planlanan bir bölgede arazi eğimi, bakı durumu, yıllık güneşlenme süresi, iletim hatlarına olan mesafe ve koruma altındaki alan sınırları gibi sayısal harita katmanları üst üste çakıştırılarak en elverişli sahalar belirlenmiştir. Yapılan bu çalışma, Coğrafi Bilgi Sistemlerinin (CBS) doğrudan hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Enerji kaynaklarının planlanması ve uygun tesis yeri seçimi
    • B) Doğal afet sonrası hasar tespiti ve acil tahliye planlaması
    • C) Tarımsal ürün deseninin izlenmesi ve verim tahmini
    • D) Şehir içi toplu taşıma güzergâhlarının ve filo hareketlerinin denetimi
    • E) Bulaşıcı hastalıkların mekânsal dağılımı ve salgın odaklarının tespiti
  9. 9.

    Meteoroloji uzmanları; fırtına bulutlarının dikey gelişimini, hareket hızını ve atmosferdeki nem oranını uydulardan alınan anlık verilerle sayısal hava tahmin haritalarına aktararak şiddetli hava olayları için erken uyarı bültenleri hazırlamaktadır. Bu çalışma, uzaktan algılama teknolojisinin öncelikli olarak hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Doğal kaynakların ve maden rezervlerinin aranması
    • B) Tarımsal ürün çeşitliliğinin ve rekolte miktarının belirlenmesi
    • C) Ulaşım ağlarının ve en uygun rota güzergâhlarının çizilmesi
    • D) Atmosferik süreçlerin izlenmesi ve meteorolojik tahminlerin yapılması
    • E) Kentsel altyapı tesislerinin ve gayrimenkul değerlerinin yönetilmesi
  10. 10.

    Bir doğa koruma uzmanı; nesli tehlike altındaki bir hayvan türünün gözlem kayıtlarını, su kaynaklarına olan mesafesini, bitki örtüsü sıklığını ve insan yerleşimlerinden uzaklığını sayısal harita katmanlarında çakıştırarak türe ait yaşam alanı uygunluk haritası üretmiştir. Yapılan bu çalışma, Coğrafi Bilgi Sistemlerinin (CBS) doğrudan hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Ulaşım altyapısı ve filo yönetimi
    • B) Jeolojik kökenli maden arama faaliyetleri
    • C) Kentsel teknik altyapı ve şebeke kontrolü
    • D) Tarımsal verimlilik ve rekolte tahmini
    • E) Biyoçeşitlilik takibi ve doğal yaşam alanlarının korunması
  11. 11.

    Bir orman işletme müdürlüğü; geniş çaplı bir orman yangını sonrasında zarar gören alanların sınırlarını, vejetasyon kaybını ve arazideki yanma derecesini yangın öncesi ve sonrasına ait uydu görüntülerindeki spektral yansıma farklarını analiz ederek haritalandırmıştır. Yapılan bu çalışma, uzaktan algılama teknolojisinin öncelikli olarak hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Madencilik ve jeolojik etüt çalışmaları
    • B) Şehir içi ulaşım ve toplu taşıma planlaması
    • C) Ormancılık ve doğal kaynak yönetimi
    • D) Enerji iletim hatlarının güzergâh seçimi
    • E) Kentsel altyapı ve kanalizasyon izleme sistemleri
  12. 12.

    Bir madencilik kuruluşu, ulaşımı zor ve geniş arazilerde yüzeydeki kayaç ve mineral türlerinin güneş ışığını farklı dalga boylarında yansıtma özelliklerini uydu sensörleriyle analiz ederek olası cevher yataklarının mekânsal dağılım haritasını üretmiştir. Bu çalışma, uzaktan algılama teknolojisinin doğrudan hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Jeolojik yapı analizleri ve maden arama çalışmaları
    • B) Tarımsal rekolte tahmini ve ürün sağlığı izleme çalışmaları
    • C) Afet sonrası acil tahliye ve lojistik koordinasyon çalışmaları
    • D) Kentsel altyapı planlaması ve şebeke arıza takip çalışmaları
    • E) Orman yangını sonrası hasar ve bitki örtüsü takip çalışmaları
  13. 13.

    Bir dağıtım şirketi, filodaki araçların yakıt tüketimini azaltmak ve teslimat sürelerini kısaltmak amacıyla yol eğimlerini, anlık trafik yoğunluğunu ve teslimat adreslerini sayısal harita katmanları üzerinde analiz ederek en uygun güzergâhı belirlemektedir. Bu çalışma, Coğrafi Bilgi Sistemlerinin (CBS) öncelikli olarak hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Doğal afet ve risk yönetimi
    • B) Ulaşım ve lojistik planlaması
    • C) Jeolojik yapı ve maden arama
    • D) Tarımsal ürün ve rekolte takibi
    • E) Çevre kirliliği ve atık kontrolü
  14. 14.

    Açık denizlerde meydana gelen petrol sızıntılarının dağılım alanı ve hareket yönü, optik ile termal uydu görüntüleri analiz edilerek kirlilik yayılım haritalarına dönüştürülmektedir. Bu çalışma, uzaktan algılama teknolojisinin öncelikli olarak hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Tarımsal arazilerde rekolte tahmini yapılması
    • B) Kentsel yerleşimlerde nüfus yoğunluğunun belirlenmesi
    • C) Fay hatları boyunca tektonik yer değiştirmelerin izlenmesi
    • D) Kara yolu ağlarında en uygun lojistik koridorun seçilmesi
    • E) Deniz ekosistemlerinde çevre kirliliğinin takip edilmesi
  15. 15.

    Bir bölgede ortaya çıkan bulaşıcı bir hastalığın vaka yoğunluğu, hastaların adresleri ve çevrelerindeki potansiyel bulaşma kaynakları dijital harita katmanlarına işlenerek salgının yayılma odağı ile riskli alanlar analiz edilmiştir. Bu çalışma, Coğrafi Bilgi Sistemlerinin (CBS) öncelikli olarak hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Maden sahalarının rezerv tespitine
    • B) Kentsel altyapı ve kanalizasyon planlamasına
    • C) Tarımsal rekolte ve ürün gelişim tahminine
    • D) Sağlık yönetimi ve salgın hastalık izlemeye
    • E) Ulaşım ağlarında en kısa güzergâh optimizasyonuna
  16. 16.

    Geniş tarım arazilerinde ürünlerin gelişim evrelerini izlemek, yetersiz sulama veya hastalık kaynaklı klorofil kaybı yaşayan alanları erkenden belirlemek amacıyla çok bantlı uydu görüntülerinden ve spektral yansıma haritalarından yararlanılmaktadır. Bu çalışma, uzaktan algılama teknolojisinin öncelikli olarak hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Hassas tarım ve bitki sağlığı takibi
    • B) Kentsel altyapı ve iletim şebekesi planlaması
    • C) Maden sahalarında cevher ve rezerv tespiti
    • D) Aktif fay hatları ve sismik risk haritalaması
    • E) Kıyı erozyonu ve denizel batimetri modellemesi
  17. 17.

    Bir perakende ticaret zinciri; yeni açacağı mağaza için nüfus yoğunluğu, gelir düzeyi, rakip işletmelerin konumları, toplu taşıma duraklarına erişilebilirlik ve yaya trafiği verilerini dijital harita katmanları üzerinde birleştirerek en yüksek müşteri potansiyeline sahip lokasyonu belirlemiştir. Bu çalışma, Coğrafi Bilgi Sistemlerinin (CBS) doğrudan hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Doğal afet risklerinin azaltılması ve acil müdahale planlaması
    • B) Tarımsal ürün deseninin ve rekolte miktarının izlenmesi
    • C) Doğal kaynak yönetimi ve ekolojik koridorların tespiti
    • D) Belediye teknik altyapı ağlarının ve arızalarının yönetimi
    • E) Ticari faaliyetlerde yer seçimi ve pazar alanı analizi
  18. 18.

    Bir büyükşehir belediyesi; içme suyu boru hatlarını, kontrol vanalarını ve geçmiş arıza noktalarını dijital harita katmanlarına aktararak olası bir boru patlağında kapatılması gereken vanaları ve kesintiden etkilenecek aboneleri anında belirlemektedir. Belediyenin gerçekleştirdiği bu mekânsal çalışma, Coğrafi Bilgi Sistemlerinin (CBS) doğrudan hangi alandaki kullanımına örnektir?

    • A) Doğal kaynak ve maden rezervi tespiti
    • B) Altyapı ve kentsel şebeke yönetimi
    • C) Meteorolojik erken uyarı ve tahmin sistemleri
    • D) Tarımsal rekolte ve ürün sağlığı takibi
    • E) Jeolojik formasyon ve fay hattı haritalaması
  19. 19.

    Bir bölgede son otuz yılda gerçekleşen tarım alanlarındaki daralmayı, sulak alanlardaki çekilmeyi ve kuraklık etkisini tespit etmek amacıyla farklı tarihlerde kaydedilmiş uydu görüntülerinden yararlanılarak zamansal değişim haritaları oluşturulmuştur. Bu çalışma, uzaktan algılama teknolojisinin öncelikle hangi alandaki kullanımına örnek oluşturur?

    • A) Kentsel taşınmazların kadastro ve mülkiyet sınırlarının tescil edilmesi
    • B) Ulaşım ağlarındaki anlık taşıt hareketlerinin ve sinyalizasyonun yönetilmesi
    • C) Yeraltı jeolojik katmanlarındaki maden cevherlerinin kimyasal bileşimlerinin analiz edilmesi
    • D) Doğal kaynakların ve çevresel dinamiklerin zamansal olarak izlenmesi
    • E) Enerji nakil hatlarının iç mekân teknik donanım projelerinin tasarlanması
  20. 20.

    Bir yerleşim yerinde afet yönetim planı hazırlayan bir ekip; yükselti, eğim, yol ağı ve bina yoğunluğu gibi farklı tematik haritaları üst üste çakıştırarak en güvenli tahliye güzergâhları ile geçici barınma alanlarını belirlemek istemektedir. Ekibin bu amaç doğrultusunda Coğrafi Bilgi Sistemlerini (CBS) kullanması, bu teknolojinin hangi temel uygulama alanına örnek oluşturur?

    • A) İklim verilerini kullanarak tarımsal rekolte tahminlerini küresel ölçekte listeleme
    • B) Uydulardan aktarılan ham görüntülerin çözünürlük kalitesini ve renk kodlarını iyileştirme
    • C) Çok katmanlı mekânsal verileri analiz ederek risk ve uygunluk modellemeleri geliştirme
    • D) Yeryüzü şekillerini yalnızca klasik fiziki harita çizim kurallarına göre elle ölçeklendirme
    • E) Dijital haritalardaki kullanıcı hareketlerini izleyerek ağ güvenliği protokollerini denetleme