Madencilik Faaliyetleri: Örnek Ülke Kazanım PDF İndir

Sorular

1. 1.

   Örnek bir ülkenin madencilik sektörünün ülke ekonomisindeki yerini göstermek amacıyla hazırlanan tablo veya grafiklerin bilimsel geçerliğini ve güvenilirliğini denetlemek için bir kontrol listesi uygulanacaktır. Bu kontrol listesinde, hazırlanan coğrafi temsilin amaca uygunluğunu ve veri doğruluğunu belirleyen en temel ölçüt hangisidir?

   • A) Veri karmaşasını azaltmak amacıyla maden üretim miktarları ile parasal gelirlerin aynı eksende tek bir birimle gösterilmesi
   • B) Grafikteki farkları abartılı yansıtmak amacıyla dikey eksen ölçeğinin sıfır referans noktası yerine keyfî bir sayıdan başlatılması
   • C) Sektörel performansı yüksek göstermek amacıyla yalnızca maden üretiminin zirve yaptığı döneme ait verilerin seçilmesi
   • D) Temsilin görsel sadeliğini korumak amacıyla veri kaynağı, ait olduğu yıl ve ölçü birimleri gibi temel bilgilerin gizlenmesi
   • E) Verilerin güvenilir resmî istatistiklerden teyit edilmesi, kapsadığı zaman aralığı ile ölçü birimlerinin açıkça etiketlenmesi
2. 2.

   Örnek bir ülkede madencilik faaliyetlerinin yürütüldüğü ocakların mekânsal konumlarını, maden türlerinin coğrafi yayılışını ve üretim merkezlerinin bölgelere göre yoğunlaşma alanlarını görselleştirmek için hazırlanması gereken en uygun coğrafi temsil türü hangisidir?

   • A) Akış diyagramı
   • B) Sütun grafiği
   • C) Tematik dağılış haritası
   • D) Çizgi grafik
   • E) Daire grafiği
3. 3.

   Örnek bir ülkede yer alan maden sahalarının rezerv büyüklükleri ile yıllık üretim miktarları arasındaki karşılıklı ilişkiyi, ilişkinin yönünü ve sahaların gösterdiği kümelenmeleri analiz etmek isteyen bir araştırmacı bulunmaktadır. Bu iki sayısal değişken arasındaki korelasyonu ve dağılım örüntüsünü en uygun şekilde göstermek için hazırlanması gereken coğrafi temsil türü hangisidir?

   • A) Daire (pasta) grafiği
   • B) Zaman serisi çizgi grafiği
   • C) Piramit diyagramı
   • D) Saçılım (serpilme) diyagramı
   • E) Süreç akış şeması
4. 4.

   Örnek bir ülkenin madencilik sektörünün ekonomideki payını göstermek amacıyla veri tasnifi yapılırken ham maden çıkarımı gelirleri ile madene dayalı sanayi gelirlerinin aynı grupta toplanması, hazırlanacak coğrafi temsillerin güvenirliğini olumsuz etkiler. Verilerin tasnifi ve etiketlenmesi sürecinde bu iki grubun ayrı değerlendirilmesini zorunlu kılan temel gerekçe hangisidir?

   • A) Ham maden çıkarımının birincil, madene dayalı sanayinin ise ikincil ekonomik faaliyet kolunda yer alması
   • B) Maden işleme tesislerinin tamamının ham madde çıkarılan ocakların hemen yanında kurulması zorunluluğu
   • C) Madenlerin işlenmesi sırasında oluşan ekonomik katma değerin ham cevher değerinden her zaman daha düşük kalması
   • D) Ham maden çıkarımının yalnızca gelişmiş, maden işlemenin ise sadece az gelişmiş ülkelerde yürütülmesi
   • E) Çıkarılan madenlerin iç piyasada tüketilmeden doğrudan ham madde olarak ihraç edilmek zorunda olması
5. 5.

   Brezilya'da madencilik sektörünün ekonomi içindeki payı, istihdam sayısı ve ihracat geliri gibi farklı ölçü birimlerine sahip çok boyutlu verileri kesin sayısal değerlerini kaybetmeden sistematik bir düzende sunmak isteyen bir araştırmacı bulunmaktadır. Bu amaca ulaşmak için hazırlanması gereken en uygun coğrafi temsil türü hangisidir?

   • A) Çizgi grafik
   • B) Dairesel grafik
   • C) Akış diyagramı
   • D) İstatistiksel veri tablosu
   • E) Serpilme grafiği
6. 6.

   Kanada'da madencilik sektörünün alt kollarına (metalik madenler, enerji madenleri ve endüstriyel hammaddeler) ait doğrudan istihdam sayıları ile sektörel gelir değerlerini aynı dönem için yan yana karşılaştırmak isteyen bir araştırmacı bulunmaktadır. Belirtilen iki farklı sayısal değişkeni kategoriler bazında eş zamanlı ve doğrudan karşılaştırmak için hazırlanması en uygun coğrafi temsil türü hangisidir?

   • A) Çizgi grafiği
   • B) Dairesel (pasta) grafik
   • C) Bileşik (gruplandırılmış) sütun grafiği
   • D) Süreç (akış) diyagramı
   • E) Basit nokta dağılım haritası
7. 7.

   Şili'deki bakır madenciliği faaliyetlerinde cevherin ocaktan çıkarılmasından zenginleştirilmesine, arıtılmasından limanlar aracılığıyla sevkiyatına kadar gerçekleşen ardışık basamakları ve girdi-çıktı ilişkilerini birbirine bağlı adımlar halinde göstermek isteyen bir araştırmacı için en uygun coğrafi temsil türü hangisidir?

   • A) Dağılım (serpilme) grafiği
   • B) Akış diyagramı (süreç şeması)
   • C) Daire (sektör) grafiği
   • D) Çizgi grafik
   • E) Koroplet harita
8. 8.

   Güney Afrika Cumhuriyeti’nin son otuz yıldaki yıllık altın üretim miktarında meydana gelen dönemsel dalgalanmaları, artış ve azalışları zamansal süreklilik içinde bir eğilim (trend) olarak görselleştirmek isteyen bir araştırmacı için en uygun coğrafi temsil türü hangisidir?

   • A) Kloroplet haritası
   • B) Dağılım diyagramı
   • C) Pasta grafiği
   • D) Piramit diyagramı
   • E) Çizgi grafiği
9. 9.

   Bir araştırmacı, Avustralya'nın maden ihracat gelirlerinin toplam ihracat içindeki payını ve farklı maden türlerinin (demir cevheri, kömür, boksit, altın) bu gelirdeki oransal dağılımını tek bir bütünün parçaları olarak göstermek istemektedir. Bu amaç doğrultusunda verilerin oransal ilişkilerini en açık şekilde yansıtacak grafik türü hangisidir?

   • A) Daire (pasta) grafiği
   • B) Çizgi grafiği
   • C) Serpme (dağılım) grafiği
   • D) İzohips diyagramı
   • E) Akım (hidrograf) diyagramı