Organik Moleküller Yeni Nesile Geçiş PDF İndir

Sorular

1. 1.

   Bir öğrenci grubu, buğday unundan hazırladıkları hamurda nişasta ve protein varlığını belirlemek amacıyla bir deney tasarlar. Hamuru gözenekli bir tülbent içine koyup saf su dolu bir kapta yoğuran öğrenciler, suya geçen bulanık sıvıya iyot çözeltisi damlattıklarında ortamın mavi-mor renge dönüştüğünü kaydeder. Tülbent içinde kalan elastik posanın üzerine Biüret ayracı eklediklerinde ise menekşe rengi oluştuğunu gözlemlerler. Buna göre öğrencilerin deneyi ve elde ettikleri bulgularla ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Tülbentte kalan elastik posa, iyot çözeltisiyle tepkimeye girerek ortamda nişasta depolandığını kanıtlamıştır.
   • B) Yoğurma suyuna geçen bulanık sıvı, Biüret ayracı ile etkileşerek menekşe rengi oluşturmuştur.
   • C) Hamur bileşenlerinin ayrıştırılması sırasında nişasta molekülleri tülbentte tutulmuş, proteinler ise suya geçmiştir.
   • D) Tülbentte kalan elastik yapıda protein, yoğurma suyuna geçen maddede ise nişasta bulunmaktadır.
   • E) Deneyde kullanılan iyot çözeltisi yağ asitlerinin, Biüret ayracı ise monosakkaritlerin varlığını belirlemiştir.
2. 2.

   Bir öğrenci, kuru fasulye tohumlarında nişasta ve protein bulunup bulunmadığını belirlemek amacıyla bir deney tasarlar. Sert kabuklu bütün fasulye tohumlarını saf su bulunan bir tüpe atıp kısa süre çalkalayan öğrenci, üstteki berrak sıvıdan iki ayrı tüpe alarak birine iyot çözeltisi, diğerine Biüret ayracı ekler ancak her iki tüpte de renk değişimi gözlemlemez. Öğretmeni, tohumların bu besinleri içermesine rağmen uygulanan yöntemin hücre içeriğindeki molekülleri açığa çıkarmada yetersiz kaldığını belirtir. Buna göre öğrencinin deneydeki bu yöntemsel hatayı gidererek güvenilir bir sonuca ulaşabilmesi için yapması gereken en uygun uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Ayraçların derişimini iki katına çıkarıp her iki deney tüpünü su banyosunda uzun süre kaynatmak
   • B) Tohumları havanda saf su yardımıyla ezerek hücre içeriğindeki makromoleküllerin sıvı ortama geçmesini sağlamak ve bu özütü kullanmak
   • C) Sıvı örneklere iyot ve Biüret ayraçlarını aynı tüp içinde birlikte ekleyerek karışımı karanlık ortamda bekletmek
   • D) Deneyde kullanılan saf su hacmini artırıp tüpü gün ışığında çalkalamadan dinlendirmek
   • E) Tohumları saf su yerine etil alkol içine koyarak tohum kabuğunun erimesini beklemek
3. 3.

   Bir öğrenci, bitkisel bir besin özütünde protein bulunup bulunmadığını test etmek amacıyla özüte Biüret ayracı ekler ancak tüpte menekşe rengi oluşmaz. Laboratuvardaki ayracın uzun süredir rafta beklediğini fark eden öğrenci, elde ettiği bu sonucun özütte protein olmamasından mı yoksa ayracın etkinliğini yitirmesinden mi kaynaklandığını belirlemek istemektedir. Buna göre öğrencinin, Biüret ayracının işlevini sürdürüp sürdürmediğini bilimsel olarak doğrulamak için yapması gereken en uygun uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Ayracı, protein içerdiği bilinen yumurta akı çözeltisine uygulayarak renk değişimini gözlemlemek
   • B) Ayracı, yalnızca saf su içeren bir kontrol tüpüne ekleyerek kendiliğinden renk verip vermediğini denetlemek
   • C) Aynı besin özütü üzerine iyot çözeltisi damlatarak mavi-mor renk değişimi gerçekleşip gerçekleşmediğini incelemek
   • D) Besin özütü ve ayracın bulunduğu tüpü bek alevinde kaynatarak kiremit kırmızısı çökelti aramak
   • E) Besin özütünün miktarını iki katına çıkarıp üzerine aynı ayıraçtan daha fazla damlatarak sonucu beklemek
4. 4.

   Bir öğrenci grubu, ezilmiş ceviz tohumundan hazırladıkları homojen özüte iyot çözeltisi damlattığında mavi-mor renk değişimi gözlemlemez. Gruptaki bir öğrenci bu sonuca dayanarak cevizde hiçbir karbohidrat çeşidinin bulunmadığını öne sürer; ancak öğretmen, iyot çözeltisinin yalnızca nişastayı tespit ettiğini ve bu gözlemin basit karbohidratların yokluğunu kanıtlamayacağını belirtir. Buna göre öğrencilerin ceviz özütünde basit şeker (monosakkarit) bulunup bulunmadığını bilimsel olarak belirleyebilmek için tasarlayacakları deneyde aşağıdakilerden hangisini uygulamaları gerekir?

   • A) Özütün üzerine doğrudan açık alev uygulayarak filtre kâğıdında yanık izi oluşup oluşmadığını incelemek
   • B) Özüte Benedict veya Fehling ayracı ekleyip karışımı kaynar su banyosunda bekleterek renk değişimini izlemek
   • C) Ceviz özütüne doğrudan Biüret ayracı ekleyip oda sıcaklığında menekşe rengi oluşumunu kaydetmek
   • D) İyot çözeltisinin derişimini iki katına çıkarıp aynı özüt üzerine karanlık ortamda yeniden damlatmak
   • E) Özüte Sudan III çözeltisi ekleyip santrifüj tüpünde kırmızı renkli damlacıkların dağılımını ölçmek
5. 5.

   Bir öğrenci, siyah zeytin meyvesinden hazırladığı homojen özütün içeriğini belirlemek için üç aşamalı bir deney tasarlamıştır. İlk olarak filtre kâğıdı üzerine damlattığı özütün kurumasının ardından kâğıtta kalıcı yarı saydam bir leke oluştuğunu gözlemlemiştir. Ardından özütü paylaştırdığı iki deney tüpünden birincisine Biüret ayracı eklediğinde menekşe rengi oluştuğunu, ikincisine iyot çözeltisi damlattığında ise mavi-mor renk değişimi gerçekleşmediğini kaydetmiştir. Buna göre öğrencinin deneyi ve elde ettiği bulgularla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

   • A) İyot testi sonucunda renk değişimi görülmemesi, zeytinde hiçbir karbohidrat çeşidinin bulunmadığını kanıtlar.
   • B) Filtre kâğıdında oluşan kalıcı leke, özütün yapısındaki suyun buharlaşması sonucu meydana gelmiştir.
   • C) Biüret ayracının menekşe rengi oluşturması, özütte serbest amino asitlerin varlığına özgü bir tepkidir.
   • D) Deney tüplerinde meydana gelen değişimler, zeytinde hücresel solunumda yıkılabilecek hiçbir organik besin bulunmadığını gösterir.
   • E) Zeytin meyvesinde peptit bağı içeren organik bileşikler ile hidrofobik lipitlerin yer aldığı, ancak nişasta depolanmadığı belirlenmiştir.
6. 6.

   Bir öğrenci, olgun bir elmadan hazırladığı homojen meyve özütünün içeriğini belirlemek için üç deney tüpünden birincisine Biüret, ikincisine iyot çözeltisi, üçüncüsüne ise Benedict ayracı ekler. Tüpleri oda sıcaklığında bekleten öğrenci, ilk iki tüpte olduğu gibi üçüncü tüpte de renk değişimi gerçekleşmeyince özütte hiçbir karbohidrat ve protein çeşidinin bulunmadığı sonucuna varır. Öğretmeni ise deneydeki bir yöntem hatası nedeniyle karbohidrat varlığına ilişkin bu çıkarımın bilimsel olarak geçersiz olduğunu belirtir. Buna göre öğrencinin deneyindeki eksiklik aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) İyot çözeltisinin nişastayı saptayabilmesi için ortama sindirim enzimlerinin eklenmemesi
   • B) Biüret ayracının proteinlerle renk vermesi amacıyla tüpün asidik bir çözeltiyle nötralize edilmemesi
   • C) Benedict ayracının indirgeyici şekerlerle tepkimeye girip renk oluşturması için tüpün sıcak su banyosunda ısıtılmaması
   • D) Meyve özütündeki yağ moleküllerinin ayrıştırılmadan tüplere doğrudan konulması
   • E) Deney tüplerine ayraç eklenmeden önce santrifüjleme ile hücresel yapıların tamamen çöktürülmemesi
7. 7.

   Bir öğrenci, K besin maddesindeki organik bileşikleri tespit etmek amacıyla üç ayrı deney tüpüne eşit miktarda K besini özütü ekler. Birinci tüpe iyot çözeltisi damlatıldığında renk değişimi gözlenmezken, ikinci tüpe Biüret ayracı eklendiğinde menekşe rengi, üçüncü tüpe Sudan III damlatıldığında ise kırmızı renkli damlacıklar oluştuğu belirlenir. Ayrıca ayraçların kendiliğinden renk verip vermediğini denetlemek için saf su içeren kontrol tüplerine aynı işlemler uygulanmış ve hiçbirinde renk değişimi saptanmamıştır. Buna göre deney verileri ve kontroller birlikte değerlendirildiğinde, K besini ile ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) K besini hidroliz edildiğinde ortamda yalnızca glikoz monomerlerine rastlanır.
   • B) İkinci tüpteki menekşe rengi, besin içeriğinde serbest monosakkaritlerin varlığını kesinleştirir.
   • C) Kontrol tüplerinde renk oluşmaması, deneyde kullanılan ayraçların tümünün işlevini yitirdiğini kanıtlar.
   • D) Üçüncü tüpte oluşan kırmızı damlacıklar, besin yapısında yüksek oranda nükleik asit bulunduğunu gösterir.
   • E) K besininin yapısında peptit bağı içeren proteinler ile lipitler bulunurken, depo polisakkariti olan nişasta yer almamaktadır.