Organik Moleküller Yeni Nesile Geçiş Test Çöz

Sorular

1. 1.

   Bir öğrenci grubu, sütün yapısındaki protein ve nişasta varlığını test etmek amacıyla bir deney tüpündeki süt örneğine aynı anda hem Biüret hem de Lugol çözeltisi damlatır. Bir süre sonra tüpte koyu, bulanık ve renklerin birbiriyle karıştığı belirsiz bir çökelti oluştuğunu gören öğrenciler, aradıkları besin maddelerinin varlığı hakkında kesin bir sonuca ulaşamaz. Öğrencilerin bu yöntemsel hatayı gidererek sütteki protein ve nişasta varlığını güvenilir şekilde belirleyebilmeleri için deneyi tekrarlarken yapmaları gereken en uygun uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Süt örneğini iki ayrı deney tüpüne paylaştırarak birinci tüpe yalnızca Biüret, ikinci tüpe ise yalnızca Lugol çözeltisi eklemek
   • B) Deney tüpündeki karışımı kaynatarak oluşan bulanıklığı gidermek ve sıvı fazda kalan rengi gözlemlemek
   • C) Karışıma eşit miktarda asit ilave edip ortamı nötrleştirdikten sonra ayraçları iki katı hacimde eklemek
   • D) Tüpün içerisine Sudan III damlatarak protein ve nişastanın tüp içinde farklı renklerde fazlara ayrılmasını beklemek
   • E) Süt örneğini süzgeç kâğıdından geçirip kâğıtta kalan tortuya her iki ayracı aynı anda tekrar damlatmak
2. 2.

   Bir öğrenci, fındık tohumundaki organik bileşikleri araştırmak amacıyla ezilmiş fındığı su ile karıştırıp deney tüpünde dinlenmeye bırakır. Bir süre sonra yoğunluk farkı nedeniyle tüpün üst kısmında sıvı bir yağ tabakası, alt kısmında ise sulu bir tortu fazı ayrışır. Öğrenci, üstteki sıvı tabakadan aldığı örneğe Biüret çözeltisi damlattığında menekşe rengi göremezken; dipteki tortudan aldığı örneği beyaz kâğıda sürdüğünde kalıcı şeffaf leke oluşmadığını belirler. Buna göre öğrencinin bu yanılgıyı gidererek fındıktaki protein ve yağ varlığını güvenilir şekilde tespit edebilmesi için yapması gereken en uygun uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Protein testi için tüpün altındaki sulu tortudan, yağ testi için ise üstteki sıvı fazdan örnek alarak işlemleri tekrarlamak
   • B) Protein testi için üstteki sıvı faza Lugol çözeltisi, yağ testi için ise dipteki tortuya Biüret çözeltisi damlatmak
   • C) Deney tüpünü kaynatarak sıvı fazı buharlaştırmak ve kuruyan dip tortuda her iki testi birden aramak
   • D) Üstteki sıvı fazdan alınan örneğe Benedict çözeltisi ekleyip tüpü soğuk su banyosunda dinlendirmek
   • E) Fındık tohumunu hiç ezmeden sağlam hâlde kâğıda sürtüp üzerine doğrudan Biüret çözeltisi dökmek
3. 3.

   Bir öğrenci grubu, kuru nohut tohumunun yapısındaki protein ve nişasta varlığını belirlemek amacıyla bir deney tasarlar. Öğrenciler, sağlam ve bütün hâldeki iki nohut tanesini ezmeden iki ayrı deney tüpüne koyarak birinci tüpe Biüret, ikinci tüpe ise Lugol çözeltisi ekler. Uzun süre beklemelerine rağmen tüp sıvılarında ve tohum yüzeyinde beklenen renk dönüşümlerini net olarak gözlemleyemezler. Öğrencilerin bu yöntemsel hatayı gidererek nohut tohumundaki organik bileşikleri güvenilir şekilde tespit edebilmeleri için deneyi tekrarlarken yapmaları gereken en uygun uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Deney tüplerini kaynar su banyosunda uzun süre bekleterek tohum kabuğunun geçirgenliğini artırmaya çalışmak
   • B) Lugol çözeltisi yerine Sudan III, Biüret çözeltisi yerine Benedict çözeltisi ekleyerek ayraç çeşitlerini değiştirmek
   • C) Nohut tanelerinin üzerine saf su ekleyip ışıklı bir ortamda çimlenmelerini bekledikten sonra aynı işlemi tekrarlamak
   • D) Tüplerdeki tohumların üzerine derişik asit ilave ederek ortamın pH değerini düşürmek ve ayraçların etkinliğini artırmak
   • E) Nohut tohumlarını havanda saf suyla ezerek homojen bir özüt hazırlamak ve elde edilen süzüntüye ayraçları ayrı ayrı eklemek
4. 4.

   Bir öğrenci grubu, bir tohumun içeriğindeki temel organik bileşikleri tespit etmek amacıyla tohum özütünü üç deney tüpüne paylaştırmıştır. I. tüpe Lugol çözeltisi damlatıldığında mavi-mor renk, II. tüpe Biüret çözeltisi eklendiğinde menekşe rengi oluşmuş; III. tüpteki özüt eterle çalkalanıp üst faz süzgeç kâğıdına damlatıldığında ise eter buharlaştıktan sonra kâğıtta kalıcı şeffaf bir leke kaldığı gözlenmiştir. Bu deney ve elde edilen gözlem verilerine göre aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

   • A) I. tüpteki renk değişimi tohumda serbest glukoz bulunduğunu, II. tüpteki renk değişimi ise ortamdaki serbest amino asit varlığını doğrudan kanıtlar.
   • B) II. tüpteki menekşe rengi tohumdaki nükleik asitlerden, III. tüpteki kalıcı leke ise çözücü olarak kullanılan eterin buharlaşma direncinin yüksek olmasından kaynaklanır.
   • C) III. tüpte elde edilen leke tohumdaki glikojen varlığını, I. tüpteki renk değişimi ise tohum kabuğundaki selüloz liflerini ispatlamak için yeterlidir.
   • D) İncelenen tohumun yapısında hem depo polisakkariti olan nişastanın hem yapısal görev alan proteinlerin hem de suda çözünmeyen lipitlerin yer aldığı kanıtlanmıştır.
   • E) Deneyde kullanılan kimyasal ayraçlar hidroliz enzimi gibi işlev görerek tohumdaki polimerlerin tamamen monomerlerine ayrışmasını sağlamıştır.
5. 5.

   Bir öğrenci grubu, keten tohumunun yapısındaki organik bileşikleri tespit etmek amacıyla tohumları havanda ezip suyla karıştırarak üç deney tüpüne paylaştırır. 1. tüpe Lugol çözeltisi ekleyip mavi-mor renk, 2. tüpe Biüret çözeltisi ekleyip menekşe rengi gözlemleyen öğrenciler; 3. tüpe Sudan III damlattıklarında boyanın tüpte homojen bir pembe renk oluşturduğunu, ancak belirgin yağ damlacıklarının ayırt edilemediğini fark ederler. Öğrencilerin 3. tüpteki şüpheyi gidererek keten tohumunda yağ bulunup bulunmadığını güvenilir ve pratik bir şekilde doğrulamaları için yapmaları gereken en uygun uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) 3. tüpe Benedict çözeltisi ilave edip karışımı kaynar su banyosunda bekleterek kiremit kırmızısı çökelek oluşumunu gözlemlemek
   • B) Keten tohumu ezmesini süzgeç kâğıdına sürterek kurumasını beklemek ve kâğıtta ışığı geçiren kalıcı şeffaf leke oluşup oluşmadığını incelemek
   • C) 3. tüpe birkaç damla daha Biüret ayracı damlatıp ortamı bazikleştirerek protein-yağ kompleksinin mor renk vermesini sağlamak
   • D) Keten tohumu özütüne derişik asit ekleyip ardından Lugol damlatarak yağların koyu mavi damlacıklar halinde çökmesini izlemek
   • E) Tüpteki karışımı dondurarak yağ tabakasının kristalleşmesini sağlamak ve üzerine sadece distile su ekleyerek çözünmeyi beklemek
6. 6.

   Bir öğrenci, sütün yapısındaki organik bileşikleri belirlemek amacıyla sütten aldığı örneklere Biüret damlattığında mor renk, süzgeç kâğıdına damlattığında ise kalıcı şeffaf leke gözlemlemiştir. Aynı öğrenci süte Lugol çözeltisi eklediğinde renk değişimi olmadığını görerek sütte hiçbir karbohidrat türünün bulunmadığı sonucuna varmıştır. Öğrencinin bu deneysel yanılgıyı düzelterek sütte bulunan karbohidrat çeşidini doğru tespit edebilmesi için izlemesi gereken bilimsel yol aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Lugol çözeltisinin miktarını artırıp deney tüpünü sıcak su banyosunda bekleterek nişasta tepkimesini hızlandırmak
   • B) Süte Sudan III ilave edip santrifüj uygulayarak karbohidratların yağ tabakasından ayrışmasını sağlamak
   • C) Lugol ayracının sadece nişastaya özgü olduğunu bilip süt şekerini belirlemek için Benedict çözeltisiyle ısıtmak
   • D) Süt örneğine asit ekleyip proteinleri çöktürerek Lugol çözeltisinin süt şekeriyle doğrudan temasını sağlamak
   • E) Sütü filtre kâğıdından süzdükten sonra kâğıtta kalan katı kalıntı üzerine yeniden Lugol çözeltisi damlatmak
7. 7.

   Bir öğrenci, patates ve zeytinden elde edilen özütlerde nişasta ve yağ bulunup bulunmadığını belirlemek amacıyla bir deney tasarlar. Deneyinde patates özütünün bulunduğu tüpe yalnızca Lugol çözeltisi, zeytin özütünün bulunduğu tüpe ise yalnızca Sudan III çözeltisi ekleyerek renk değişimlerini kaydeder. Öğrencinin, her iki besin maddesinde de hedeflenen organik bileşiklerin varlığını ve yokluğunu bilimsel olarak eksiksiz belirleyebilmesi için deney protokolünde yapması gereken düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Her iki tüpü de su banyosunda kaynatarak ayraçların sıcaklık etkisiyle daha hızlı tepki vermesini sağlamak
   • B) Tüplere eklenen özüt miktarını iki katına çıkarıp ayraç damlatmadan önce karışımları santrifüj etmek
   • C) Her iki besin özütünü de ayrı tüplerde hem Lugol hem de Sudan III ayraçları ile ayrı ayrı test etmek
   • D) Patates ve zeytin özütlerini tek bir tüpte birleştirerek üzerine her iki ayracı aynı anda damlatmak
   • E) Deney tüplerine Lugol ve Sudan III yerine sadece protein belirteci olan Biüret çözeltisi ilave etmek
8. 8.

   Bir öğrenci grubu, taze sıkılmış bir meyve özütündeki glukoz ve protein varlığını araştırmak için iki deney tüpü hazırlar. 1. tüpe meyve özütü ile Benedict çözeltisi ekleyip karışımı oda sıcaklığında bekletirken, 2. tüpe meyve özütü ile Biüret çözeltisi ilave ederler. Gözlem süresi sonunda 2. tüpte mor renk oluştuğunu, 1. tüpte ise mavi rengin değişmediğini gören öğrenciler meyve özütünde glukoz bulunmadığı sonucuna varırlar. Öğretmenin deneyde yöntemsel bir eksiklik olduğunu belirtmesi üzerine, öğrencilerin 1. tüpteki glukoz varlığını bilimsel olarak doğru test edebilmeleri için yapmaları gereken uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) 1. tüpe Benedict çözeltisi yerine lügol damlatarak oda sıcaklığında bekletmek
   • B) 1. tüpü oda sıcaklığında bırakmak yerine sıcak su banyosunda belirli bir süre ısıtmak
   • C) 1. tüpteki meyve özütü miktarını iki katına çıkarıp ortama asit ilave etmek
   • D) Benedict çözeltisi yerine ortama yağ varlığını gösteren Sudan III çözeltisi eklemek
   • E) 1. tüpü ışık almayan karanlık bir dolaba kaldırarak bekleme süresini uzatmak
9. 9.

   Sağlıklı beslenme ve hücresel lipitlerin özellikleri üzerine araştırma yürüten bir öğrenci, doymuş ve doymamış yağ asitlerinin kimyasal yapıları ile fiziksel durumları arasındaki ilişkiyi incelemek için bilimsel yayınlara başvurmuştur. Öğrenci, besin içeriklerinde karşılaştığı yağ asitlerine ilişkin ulaştığı verileri güvenilir kaynaklardaki bilgilerle karşılaştırarak doğrulamak istemektedir. Buna göre öğrencinin incelediği güvenilir kaynaktan edindiği ve notlarına eklediği doğru bilimsel bilgi aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Doymuş yağ asitleri, karbon zincirinde çok sayıda çift bağ bulundurduğu için molekülleri sıkı paketlenemez ve oda sıcaklığında genellikle sıvı hâlde bulunur.
   • B) Doymamış yağ asitleri hidrojen atomları bakımından tamamen doyurulduğundan zincirleri doğrusal uzanır ve bu durum yağların oda sıcaklığında katılaşmasına yol açar.
   • C) Karbon atomları arasındaki çift bağlar yağ asidinin hidrojen taşıma kapasitesini artırarak moleküller arası çekimi güçlendirir ve erime noktasını yükseltir.
   • D) Doymamış yağ asitleri yalnızca hayvansal organizmalar tarafından sentezlenebilirken doymuş yağ asitleri sadece bitkisel dokularda üretilir.
   • E) Doymamış yağ asitlerinin karbon iskeletinde yer alan çift bağlar zincirde kıvrılmalara yol açarak moleküllerin birbirine sıkıca paketlenmesini engeller ve bu yağların oda sıcaklığında sıvı kalmasını sağlar.
10. 10.

    Organik moleküllerin çeşitleri ve insan sağlığı üzerindeki etkileri hakkında araştırma yapan bir öğrenci, vitaminlerin metabolik özellikleri ve vücuttaki işlevlerine yönelik güvenilir bilimsel kaynakları incelemektedir. Öğrenci, yağda ve suda çözünen vitamin gruplarının depolanma durumlarını ve aşırı alınmaları hâlinde vücutta ortaya çıkabilecek etkileri karşılaştırmaktadır. Buna göre öğrencinin incelediği güvenilir kaynaktan ulaştığı ve doğrulayarak notlarına eklediği bilimsel çıkarım hangisidir?

    • A) Yağda çözünen vitaminler karaciğer ve yağ dokuda depolanabildiğinden aşırı alımlarında toksik etki riski oluşturabilirken, suda çözünen vitaminlerin fazlası genellikle idrarla atıldığı için düzenli olarak tüketilmelidir.
    • B) Suda çözünen vitaminler karaciğerde uzun süreli depolanabildiğinden, yetersizliklerine bağlı metabolik aksaklıklar yağda çözünen vitaminlere göre çok daha geç hissedilir.
    • C) Yağda çözünen vitaminler hücre solunumunda öncelikli enerji verici molekül olarak kullanıldığından, eksikliklerinde hücresel ATP üretimi doğrudan durma noktasına gelir.
    • D) Bütün vitamin çeşitleri sindirim kanalında hidroliz edilerek monomerlerine ayrıldıktan sonra emilip dokularda hücresel yapı polimerlerinin sentezine katılır.
    • E) Vücutta düzenleyici rol üstlenen tüm vitamin çeşitleri, hücre zarı lipit tabakasından yalnızca pasif difüzyonla geçebilmek adına yağda çözünme özelliği taşımak zorundadır.
11. 11.

    Hücredeki nükleik asitlerin yapısal özelliklerini araştıran bir öğrenci, güvenilir biyokimya kaynaklarından derlediği nükleotit yapı modellerini incelemektedir. Öğrenci; nükleik asitleri oluşturan monomerlerin yapısını, bu monomerlerin içerdiği temel bileşenleri ve DNA ile RNA arasındaki moleküler benzerlikleri karşılaştırarak ulaştığı verileri doğrulamak istemektedir. Buna göre öğrencinin incelediği güvenilir kaynaktan ulaştığı ve doğrulayarak notlarına eklediği bilimsel bilgi aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Nükleotitlerin yapısında bulunan beş karbonlu şekerler, DNA ve RNA moleküllerinde ortak olup hücresel solunumda doğrudan enerji verici olarak tüketilir.
    • B) Hem DNA hem de RNA nükleotitlerinin yapısında adenin, guanin ve sitozin bazları ile fosfat grubu ortak olarak yer alırken pentoz şekerleri farklılık gösterir.
    • C) Nükleik asitlerin yapı birimi olan nükleotitlerde azotlu organik baz ile inorganik fosfat grubu birbirine doğrudan glikozit bağıyla bağlanır.
    • D) Canlılardaki tüm nükleik asit çeşitleri, aynı azotlu pirimidin bazlarını bulundurmakta olup yalnızca içerdikleri pürin bazlarının çeşidine göre adlandırılır.
    • E) Çift zincirli yapı gösteren DNA molekülünde urasil bazı, tek zincirli RNA molekülünde ise timin bazı riboz şekerine bağlanarak yapıya katılır.
12. 12.

    Enzimlerin hücresel tepkimelerdeki işlevlerine yönelik araştırma yapan bir öğrenci, çevrim içi kaynaklarda karşılaştığı iddiaları doğrulamak amacıyla akademik bir biyoloji yayınına başvurmuştur. Öğrenci, enzimlerin reaksiyon dengesine ve tepkime enerjisine etkisine ilişkin güvenilir verileri inceleyerek doğru bilgileri ayırt etmiştir. Buna göre öğrencinin incelediği güvenilir kaynaktan elde ettiği ve notlarına eklediği doğru bilimsel bilgi hangisidir?

    • A) Enzimler, tepkimenin başlaması için gerekli aktivasyon enerjisini düşürerek reaksiyonu hızlandırır ve tepkimeden değişmeden çıkarlar.
    • B) Enzimler, girdikleri biyokimyasal reaksiyonda harcanarak substrat molekülünün yapısına kalıcı biçimde katılırlar.
    • C) Enzimler, gerçekleştirdikleri tepkime sonucunda oluşacak net ürün miktarını ve tepkimenin serbest enerji değişimini artırırlar.
    • D) Enzimler, hücre içinde gerçekleşmesi termodinamik olarak mümkün olmayan kimyasal reaksiyonları başlatırlar.
    • E) Enzimler, tepkime hızını artırabilmek amacıyla reaksiyonun başlaması için aşılması gereken eşik enerji miktarını yükseltirler.
13. 13.

    Proteinlerin yapısı ve çeşitliliği üzerine araştırma yapan bir öğrenci, popüler bilim yazılarında karşılaştığı bazı iddiaları doğrulamak amacıyla akademik bir biyoloji kaynağına başvurmuştur. Canlılardaki protein çeşitliliğinin nedenleri ile polipeptitlerin kimyasal özelliklerini inceleyen öğrenci, ulaştığı verileri bilimsel gerçeklerle karşılaştırmıştır. Buna göre öğrencinin güvenilir kaynaktan edindiği bilgiler doğrultusunda doğrulayarak kaydettiği bilimsel bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Proteinlerin yüksek sıcaklık veya aşırı pH etkisiyle denatüre olması durumunda peptit bağları hidroliz edildiğinden serbest amino asitler açığa çıkar.
    • B) Farklı canlı türlerindeki proteinlerin yapısal çeşitliliği, bu türlerin protein sentezinde standart amino asit çeşitleri yerine tamamen kendilerine özgü farklı monomerler kullanmasından kaynaklanır.
    • C) Canlı vücuduna gereksinimden fazla alınan protein molekülleri, ileride oluşabilecek enerji açığında doğrudan kullanılmak üzere kas ve karaciğer dokusunda protein şeklinde depolanır.
    • D) Her bir protein çeşidinde amino asitler arasındaki peptit bağı farklı fonksiyonel kimyasal gruplar arasında kurulduğu için polipeptitlerin temel bağlanma biçimleri birbirinden farklıdır.
    • E) Canlılarda sentezlenen proteinlerin birbirinden farklı olmasını sağlayan temel etken, amino asitlerin birbirine bağlanma biçimi değil; polipeptit zincirindeki amino asitlerin sayısı, çeşidi ve diziliş sırasıdır.
14. 14.

    Organik moleküllerin yapısı ve çeşitleri üzerine araştırma yürüten bir öğrenci, güvenilir biyokimya kaynaklarından derlediği polisakkaritlere ilişkin notları incelemektedir. Canlıların yapısına katılan ve enerji depolayan temel polisakkaritlerin özelliklerini karşılaştıran öğrencinin ulaştığı bilimsel veriler doğrultusunda kaydettiği doğru bilgi aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Selüloz ve nişasta bitki hücrelerinde temel depo maddesi olarak görev yaparken kitin omurgalı hayvanların iskeletinde bulunur.
    • B) Hayvan hücrelerinde glikozun fazlası nişasta olarak depolanırken mantar hücrelerinde temel depo polisakkariti olarak selüloz sentezlenir.
    • C) Polisakkarit çeşitlerinin tümü aynı monomerlerden oluştuğu için hidroliz edildiklerinde canlılara aynı oranda enerji sağlar ve hücre çeperine katılır.
    • D) Kitin yapısında azot bulunduran bir polisakkarit olup bitki hücre çeperine katılarak hücreye mekanik dayanıklılık kazandırır.
    • E) Aynı monomer birimi olan glikozdan oluşmalarına rağmen nişasta, glikojen ve selülozun farklı özellikler göstermesi; glikoz birimleri arasındaki bağlanma biçimleri ve zincir dallanmalarının farklı olmasından kaynaklanır.
15. 15.

    Bir öğrenci, lipitlerin hücresel işlevleri ve yapısal özellikleri üzerine yürüttüğü kaynak araştırmasında edindiği bulguları doğrulamak için güvenilir biyoloji yayınlarını incelemektedir. Araştırmasında, nötral yağların aynı kütledeki karbohidratlara göre neden daha yoğun enerji deposu olduğunu ve göçmen ya da kurak ortam canlıları tarafından neden tercih edildiğini sorgulamaktadır. Buna göre öğrencinin, ulaştığı verileri doğrulayarak hazırlayacağı rapora eklemesi gereken bilimsel değerlendirme hangisidir?

    • A) Doymuş yağ asitlerinin karbon atomları arasında çift bağ bulunması, bu moleküllerin oda sıcaklığında sıvı formda kalmasını sağlar.
    • B) Trigliserit sentezi sırasında ortama verilen su molekülü sayısı, kurulan ester bağı sayısından daima bir fazladır.
    • C) Nötral yağlar, yapılarındaki azotlu bazlar sayesinde hücre zarının temel taşıyıcı iskeletini tek başına oluşturur.
    • D) Lipitlerin hidrolizi sürecinde glikozit bağlarının koparılması sonucunda serbest gliserol ve yağ asitleri açığa çıkar.
    • E) Yağ asitlerinin hidrojen atomu bakımından zengin yapısı, trigliseritlerin solunumda yıkımıyla birim kütleden daha fazla enerji ve metabolik su elde edilmesini sağlar.
16. 16.

    Bir gıda mühendisi, içeriği bilinmeyen doğal bir besin karışımının (X karışımı) besin değerlerini belirlemek için laboratuvarda üç aşamalı bir test uyguluyor. Yapılan testlerin sonuçları şu şekildedir: Aşama: X karışımı üzerine Lügol (İyot) çözeltisi damlatıldığında karışımın rengi kahverengi kalıyor, herhangi bir değişim gözlenmiyor. Aşama: X karışımı üzerine Biüret çözeltisi eklendiğinde karışımda belirgin bir morarma (menekşe rengi) meydana geliyor. Aşama: X karışımı beyaz bir kağıt üzerine damlatılıp bir süre beklendiğinde, kağıt üzerinde ışığı geçiren şeffaf ve kalıcı bir leke oluştuğu görülüyor. Bu deney verilerine göre; X karışımının üretiminde hammadde olarak patates ve mısır yerine, yumurta akı ve fındık kullanılmış olması bilimsel olarak beklenen bir durumdur.

17. 17.

    Bir biyoloji laboratuvarında öğrenciler; içeriği bilinmeyen K, L ve M sıvı besin örneklerini analiz etmek için bir deney düzeneği kurmuşlardır. Uygulanan testler ve elde edilen sonuçlar aşağıdaki gibidir: K örneği: Üzerine Biüret çözeltisi damlatıldığında sıvı renginin menekşe moruna dönüştüğü gözlenmiştir. L örneği: Üzerine Lugol çözeltisi (iyot) eklendiğinde herhangi bir renk değişimi olmamış; ancak Benedict çözeltisi eklenip ısıtıldığında kiremit kırmızısı bir renk oluşmuş ve bir damlası kağıt üzerine damlatılıp kurutulduğunda kağıtta şeffaf bir leke bırakmıştır. M örneği: Üzerine Lugol çözeltisi damlatıldığında sıvının mavi-mor renk aldığı, Biüret çözeltisi eklendiğinde ise renk değişimi olmadığı saptanmıştır. Bu deney sonuçlarına göre öğrenciler tarafından yapılan aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

    • A) K örneği, içeriğinde bol miktarda nişasta bulunduran patates özütü olabilir.
    • B) L örneği, yapısında hem indirgen şeker (glikoz) hem de yağ molekülleri barındıran bir içeriğe sahiptir.
    • C) M örneği, hayvansal kaynaklı bir protein olan yumurta akı çözeltisidir.
    • D) L örneğindeki Benedict ayraç tepkimesinin gerçekleşmesi için ortamın 0 derecenin altına soğutulması gerekir.
    • E) Her üç besin maddesi de sadece bitkisel kaynaklı polimerlerden oluşmaktadır.
18. 18.

    Sınıf biyoloji dersinde 'Ayrılıp Birleşme' tekniğiyle yürütülen bir etkinlikte 'Vitaminler' uzmanlık grubunda yer alan Kerem, hazırladığı bilgi görseli için araştırma yaparken şu verilere ulaşmıştır: I. Vitaminler, hücre solunumunda enerji elde etmek amacıyla ham madde olarak kullanılmazlar. II. Vücutta belirli bir vitaminin eksikliği yaşandığında, bu eksiklik başka bir vitamin çeşidinin tüketimi artırılarak giderilebilir. III. Vitaminler, metabolik süreçlerde düzenleyici rol oynarlar. Kerem, ulaştığı bu bilgileri güvenilir kaynaklarla karşılaştırıp doğrulama (c) aşamasına geldiğinde; II. maddedeki bilginin hatalı olduğunu, her vitaminin kendine özgü bir işlevi olduğu için birinin eksikliğinin diğeriyle kapatılamayacağını saptayarak bu bilgiyi düzeltmiş ve doğru halini kaydetmiştir.

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.