Sözcük Grupları Yeni Nesile Geçiş Test Çöz

Sorular

1. Müzikolog, halk türkülerini incelerken şu tespitte bulunur: "Bozlak havalarının yanık ezgileri, Anadolu insanının yüzyıllardır dinmeyen kederini ve özlemini en saf hâliyle yansıtır." Bu cümledeki "Anadolu insanının yüzyıllardır dinmeyen kederini ve özlemini" söz grubunun niteliği aşağıdakilerden hangisinde doğru açıklanmıştır?

   • A) Birden fazla tamlayanı tek bir tamlanana bağlanmış belirtili isim tamlamasıdır.
   • B) Tamlayanı ve tamlananı arasına sıfat-fiil grubu girmiş, ortak tamlayanlı ve birden fazla tamlananlı belirtili isim tamlamasıdır.
   • C) Tamlayanı düşmüş, sadece tamlananlardan oluşan bir bağlama grubudur.
   • D) Yalnızca niteleme ve belirtme sıfatlarından meydana gelmiş bir sıfat tamlamasıdır.
   • E) İki farklı edat grubunun birbirine bağlanmasıyla oluşmuş birleşik bir söz öbeğidir.

2. Bir ekonomi bülteninde şu değerlendirmeye yer verilmiştir: "Sürdürülebilir büyüme hedeflerine ulaşmak isteyen gelişmekte olan ülkeler, finansal istikrarı sağlamak amacıyla yapısal reformları hız kesmeden hayata geçirmelidir." Bu cümledeki "yapısal reformları hız kesmeden hayata geçirmelidir" kısmında yer alan "hız kesmeden" sözü dil bilgisi bakımından aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Belirtili isim tamlaması
   • B) İsim-fiil grubu
   • C) İkileme
   • D) Zarf-fiil grubu
   • E) Edat grubu

3. Bir edebiyat dergisindeki makalede geçen "Ahmet Hamdi Tanpınar, romanlarında Doğu ile Batı arasındaki medeniyet krizini estetik bir dille ele almıştır." cümlesi incelenmektedir. Bu cümledeki "Doğu ile Batı arasındaki medeniyet krizini" söz öbeğinde aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

   • A) Bağlama grubu
   • B) Belirtisiz isim tamlaması
   • C) Sıfat yapan "-ki" eki
   • D) Sıfat tamlaması
   • E) Zarf-fiil grubu

4. Geleneksel el sanatları ustası çırağına şöyle öğüt verir: "İnce eleyip sık dokumadan yapılan hiçbir iş, zamanın acımasız çarklarına direnemez." Bu cümledeki "İnce eleyip sık dokumadan" söz grubu yapıca aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) İsim-fiil grubu
   • B) Zarf-fiil grubu
   • C) Belirtisiz isim tamlaması
   • D) Edat grubu
   • E) Ünlem grubu

5. Bir astronomi belgeselinde geçen "Samanyolu Galaksisi'nin derinliklerinde parıldayan gizemli yıldız kümeleri, evrenin sınır tanımaz büyüklüğünü gözler önüne seriyor." cümlesinde farklı sözcük grupları kullanılmıştır. Bu cümledeki "evrenin sınır tanımaz büyüklüğünü" grubuyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

   • A) Tamlananı sıfat tamlaması olan bir belirtili isim tamlamasıdır.
   • B) Tamlayanı düşmüş isim tamlamasıdır.
   • C) İsim-fiil grubuyla kurulmuş bir bağlama grubudur.
   • D) Sadece niteleme sıfatlarından oluşmuş bir sıfat tamlamasıdır.
   • E) Tamlayanı ile tamlananı yer değiştirmiş bir tamlamadır.

6. Bir eğitim seminerinde konuşmacı şu açıklamayı yapar: "Öğretmenler, öğrencilerin bilişsel gelişim düzeylerini göz önünde bulundurarak ders içeriklerini zenginleştirmelidir." Bu cümledeki "göz önünde bulundurarak" söz öbeği aşağıdaki işlevlerden hangisini yerine getirmektedir?

   • A) İsmi niteleyerek sıfat görevi üstlenmiştir.
   • B) Eylemin nasıl yapıldığını bildiren durum zarfı grubu oluşturmuştur.
   • C) Cümlede nesne görevinde kullanılmış bir isim tamlamasıdır.
   • D) Cümlenin yüklemini oluşturan edat grubudur.
   • E) Zaman bildiren bir bağlama grubudur.

7. Çevre mühendisliği kongresinde sunum yapan uzman şöyle demiştir: "Geri dönüşüm tesislerinde ayrıştırılan atık maddeler, çevre kirliliğini önlemede can damarı sayılmaktadır." Bu cümledeki "can damarı sayılmaktadır" ifadesindeki "can damarı" söz öbeğinin türü aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Belirtili isim tamlaması
   • B) Sıfat tamlaması
   • C) Belirtisiz isim tamlaması
   • D) Edat grubu
   • E) İkileme

8. Kütüphanede araştırma yapan bir öğrenci okuduğu makalede şu cümleye rastlar: "Eski Türk edebiyatında şairler, aşk ve ıstırap temalarını derin mazmunlarla işlemeyi gelenek hâline getirmişlerdir." Bu cümledeki sözcük grupları incelendiğinde aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

   • A) "Eski Türk edebiyatında" tamlayanı sıfat tamlaması olan bir isim tamlamasıdır.
   • B) "aşk ve ıstırap" söz öbeği bir bağlama grubudur.
   • C) "derin mazmunlarla" edat grubu durum zarfı görevindedir.
   • D) "gelenek hâline getirmek" birleşik fiil yapısındadır.
   • E) "şairler aşk ve ıstırap" ifadesi bir unvan grubu oluşturmuştur.

9. Tarihî romanları inceleyen bir akademisyen şu tespiti yapmıştır: "Yazar, Osmanlı saray teşkilatının işleyiş mekanizmasını ayrıntılı biçimde gözler önüne sermiştir." Bu cümledeki "Osmanlı saray teşkilatının işleyiş mekanizmasını" söz öbeğinin türü aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Zincirleme isim tamlaması
   • B) Sıfat tamlaması
   • C) Edat grubu
   • D) İsim-fiil grubu
   • E) Kısaltma grubu

10. Bir tiyatro eleştirisinde geçen "Usta oyuncu, sahnede âdeta devleşerek seyircilerin gönlünde taht kurdu." cümlesi söz grupları yönünden tahlil edilmektedir. Bu cümleyle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

    • A) "Usta oyuncu" niteleme sıfatıyla oluşmuş bir sıfat tamlamasıdır.
    • B) "âdeta devleşerek" zarf-fiil grubudur.
    • C) "seyircilerin gönlünde" belirtili isim tamlamasıdır.
    • D) "taht kurdu" anlamca kaynaşmış birleşik fiildir.
    • E) Cümlede birden fazla bağlama grubu bulunmaktadır.

11. Bir gezi rehberinde şu açıklama yer almaktadır: "Maviyle yeşilin kucaklaştığı bu doğa harikası koyda, ziyaretçiler şehrin gürültüsünden uzakta huzurlu anlar yaşıyor." Bu cümledeki "Maviyle yeşilin kucaklaştığı" söz grubu aşağıdakilerden hangisini niteleme görevi üstlenmiştir?

    • A) Bir edat grubunu
    • B) Bir isim tamlamasını
    • C) Bir zarf-fiil grubunu
    • D) Bir bağlama grubunu
    • E) Birleşik fiili

12. Bir belgesel metninde şu cümle yer almaktadır: "Kutup ayıları, dondurucu soğuklara rağmen buz kütleleri üzerinde yorulmaksızın avlanarak hayatta kalma mücadelesi verir." Bu cümledeki altı çizili sözcük gruplarıyla ilgili eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

    • A) "dondurucu soğuklara rağmen" → Edat grubu
    • B) "buz kütleleri" → Belirtisiz isim tamlaması
    • C) "yorulmaksızın avlanarak" → Zarf-fiil grubu
    • D) "hayatta kalma mücadelesi" → Zincirleme isim tamlaması
    • E) "Kutup ayıları" → Belirtisiz isim tamlaması

13. Deneme türündeki bir yazıda yazar şöyle demektedir: "İçtenlik ve samimiyet, deneme yazarının okurla kurduğu köprünün en sağlam ayaklarıdır." Bu cümledeki "İçtenlik ve samimiyet" sözcük grubu yapı bakımından aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) İkileme
    • B) Bağlama grubu
    • C) İsim tamlaması
    • D) Edat grubu
    • E) Sıfat tamlaması

14. Sanat tarihi araştırmacısı, antik kentteki mozaikleri incelerken günlüğüne şu notu düşmüştür: "Güneşin kavurucu sıcağı altında çalışan işçiler, bin yıllık mozaikleri kılı kırk yararcasına özenle gün yüzüne çıkarıyordu." Bu cümledeki "kılı kırk yararcasına" söz öbeğinin türce ve yapıca özdeşi aşağıdakilerin hangisinde yer almaktadır?

    • A) Usta yazar, yeni kitabını yazarken kimseden yardım almadan ilerledi.
    • B) Genç cerrah, ameliyat masasındaki hastayı kurtarmak için zamana karşı yarıştı.
    • C) Şair, dizelerini oluştururken sözcükleri kuyumcu titizliğiyle seçerdi.
    • D) Yönetmen, çekimlerdeki oyuncuları sanki bir heykeltıraş gibi sabırla yönetti.
    • E) Arkeolog, bulunan tabletin üzerindeki yazıları adeta soluksuz kalırcasına inceledi.

15. Bir teknoloji bülteninde yapay zekâ asistanlarıyla ilgili şu açıklama yapılmıştır: "Kullanıcı taleplerini anında çözümleyen akıllı sistemler, karmaşık verileri ışık hızıyla işleyerek karar verme sürecini kısaltmaktadır." Bu metinde aşağıdaki sözcük gruplarından hangisinin örneği yoktur?

    • A) Sıfat-fiil grubu
    • B) İsim tamlaması
    • C) İsim-fiil grubu
    • D) Edat grubu
    • E) Unvan grubu

16. Biyoloji öğretmeni tahtaya şu cümleyi yazarak öğrencilerden ögeleri ve söz gruplarını ayırmalarını istemiştir: "Göz alabildiğine uzanan çam ormanları, sabahın ilk ışıklarıyla uyanan kuşların cıvıltılarına ev sahipliği yapıyordu." Bu cümlenin öznesini oluşturan sözcük grubu aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) İsim-fiil grubu
    • B) Belirtisiz isim tamlaması
    • C) Sıfat-fiil grubu
    • D) Edat grubu
    • E) Bağlama grubu

17. Bir mimarlık dergisinde yer alan inceleme yazısında şu ifadelere yer verilmiştir: "Tarihî köprünün kemerli ayakları, asırlardır coşkun suların hırçın dalgalarına meydan okuyor." Bu cümledeki sözcük gruplarıyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

    • A) "Tarihî köprünün kemerli ayakları" zincirleme ad tamlamasıdır.
    • B) "coşkun suların hırçın dalgalarına" grubunda hem tamlayan hem tamlanan sıfat almıştır.
    • C) "meydan okuyor" ifadesi anlamca kaynaşmış birleşik fiildir.
    • D) "kemerli ayakları" ifadesi niteleme sıfatıyla kurulmuş bir sıfat tamlamasıdır.
    • E) "hırçın dalgalarına" sözü niteleme sıfatı içeren bir sözcük öbeğidir.

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.