Proteinler Kazanım PDF İndir

Sorular

1. 1.

   Bir enzimin optimum sıcaklık değerini belirlemek isteyen bir öğrenci; eşit miktarda enzim ve substrat içeren deney tüplerini farklı sıcaklıklarda bekletmiş ancak tüm tüplerin ortamını pH 1 (aşırı asidik) olarak ayarladığı için hiçbir tüpte ürün oluşumu gözlemleyememiştir. Öğrencinin bu deneyde sıcaklığın enzim aktivitesine etkisini doğru şekilde ölçebilmesi için yapması gereken en uygun düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Deney tüplerindeki sıcaklık aralığını daha da yükselterek 80–100 °C arasına çıkarmak
   • B) Ortamın pH değerini enzimin doğal yapısını koruyabileceği uygun bir seviyeye getirmek
   • C) Deney süresini kısaltarak tüpleri ışıksız bir ortamda bekletmek
   • D) Deney tüplerine tepkimeyi hızlandırmak amacıyla kimyasal bir inhibitör ilave etmek
   • E) Deney tüplerini buz banyosuna alarak ortam sıcaklığını 0 °C'nin altına düşürmek
2. 2.

   Bir biyoloji laboratuvarında öğrenciler, optimum çalışma koşulları 35 °C ve pH 7 olan bir sindirim enziminin bulunduğu iki özdeş deney kabında şu uygulamaları yapmıştır: • I. kap: Enzim ve substrat karışımı 35 °C'de ve pH 2 olan ortamda bir süre bekletildikten sonra ortam pH'si tekrar 7'ye getirilmiştir. • II. kap: Enzim ve substrat karışımı pH 7'de ve 0 °C olan ortamda bir süre bekletildikten sonra ortam sıcaklığı tekrar 35 °C'ye çıkarılmıştır. Uygulamalar sonucunda I. kapta ürün oluşumu gözlenmezken II. kapta tepkimenin yeniden başladığı ve ürün oluştuğu tespit edilmiştir. Buna göre deney sonuçlarından yola çıkılarak enzimler ve ortam koşullarıyla ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisine ulaşılabilir?

   • A) Düşük sıcaklık enzimin üç boyutlu protein yapısını kalıcı olarak parçalamıştır.
   • B) Enzimlerin en yüksek hızda çalışabilmesi için ortam pH'sinin daima asidik olması gerekir.
   • C) Sıcaklık değişimi enzimlerin etkinliğini tamamen yok ederken pH değişimi tepkime hızını hiçbir şekilde etkilemez.
   • D) Düşük pH değeri enzimin yapısını korumasını sağlarken düşük sıcaklık substrat moleküllerini geri dönüşümsüz parçalar.
   • E) Düşük sıcaklık enzim aktivitesini geçici olarak durdururken kuvvetli asidik ortam enzimin yapısını geri dönüşümsüz olarak bozmuştur.
3. 3.

   Besinleri uzun süre korumak amacıyla dondurucuda (-18 °C) saklama ve sirke (pH ≈ 3) ilave ederek turşu kurma yöntemlerinden yararlanılır. Bu iki koruma yönteminin besinlerin bozulmasına yol açan mikroorganizma enzimlerinin aktivitesi üzerindeki etkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

   • A) Her iki yöntem de enzimlerin yapısındaki amino asitler arasında kurulan peptit bağlarını parçalar.
   • B) Dondurucuya koyma enzimin üç boyutlu yapısını geri dönüşümsüz bozarken sirkeli ortam moleküllerin kinetik enerjisini azaltır.
   • C) Sirkeli ortam enzim aktivitesini hızlandırarak substratları tüketirken dondurucu ortam enzimin aktif merkezini genişletir.
   • D) Her iki yöntem de enzim yapısını değiştirmeden yalnızca besinlerdeki substrat miktarını sıfırlar.
   • E) Dondurma işlemi enzim yapısını bozmadan moleküllerin kinetik enerjisini düşürürken sirkeli ortam enzimlerin üç boyutlu protein yapısını bozar.
4. 4.

   Bir araştırmacı, özdeş miktarda enzim ve substrat içeren üç deney tüpünü 35 °C sabit sıcaklıkta tutarak ortam pH değerlerini sırasıyla 5, 7 ve 9 olarak ayarlamış; substratın tamamen tükenmesi için geçen süreleri sırasıyla 16 dakika, 3 dakika ve 24 dakika olarak kaydetmiştir. Bu deney verilerine göre enzim aktivitesi ve ortam koşullarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

   • A) Substratın en kısa sürede tükendiği pH 7 ortamında birim zamandaki enzim etkinliği en yüksektir.
   • B) Reaksiyonun tamamlanma süresi en uzun olan pH 9 ortamında enzimin çalışma hızı en yüksek değerine ulaşmıştır.
   • C) Ortam pH değerinin 5'ten 9'a doğru artması, tepkimenin birim zamandaki hızını sürekli artırmıştır.
   • D) pH 5 ortamındaki enzimlerin tamamı ortam asitliğinden dolayı denatüre olarak işlevini tamamen yitirmiştir.
   • E) Bu enzimin katalizlediği tepkimenin gerçekleşebilmesi için ortamın mutlaka nötr (pH 7) olması zorunludur.
5. 5.

   Sıcaklığın enzim aktivitesine etkisini belirlemek amacıyla hazırlanan güvenli bir laboratuvar deneyinde, eşit miktarda enzim ve substrat içeren özdeş deney tüpleri farklı sıcaklıklardaki su banyolarında bekletilerek birim zamandaki ürün oluşumu kaydedilmiştir. Buna göre deneyin bağımsız değişkeni, bağımlı değişkeni ve kontrol edilen değişkeni aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

   • A) Bağımsız değişken: Ortam sıcaklığı / Bağımlı değişken: Birim zamandaki ürün miktarı / Kontrol edilen değişken: Enzim ve substrat miktarı
   • B) Bağımsız değişken: Birim zamandaki ürün miktarı / Bağımlı değişken: Ortam sıcaklığı / Kontrol edilen değişken: Deney tüpü sayısı
   • C) Bağımsız değişken: Enzim miktarı / Bağımlı değişken: Tepkime süresi / Kontrol edilen değişken: Ortam sıcaklığı
   • D) Bağımsız değişken: Ortam sıcaklığı / Bağımlı değişken: Kullanılan enzim çeşidi / Kontrol edilen değişken: Birim zamandaki ürün miktarı
   • E) Bağımsız değişken: Substrat derişimi / Bağımlı değişken: Enzim-substrat kompleksi / Kontrol edilen değişken: Su banyosu sıcaklığı
6. 6.

   Bir öğrenci, sabit sıcaklıkta (30 °C) tuttuğu özdeş deney tüplerine eşit miktarda taze maya özütü ve hidrojen peroksit eklemiş; ortam pH değerlerini sırasıyla 3, 5, 7 ve 9 olarak ayarlamıştır. Belirli bir sürede tüplerden açığa çıkan oksijen gazı miktarını ölçen öğrenci, en fazla gaz çıkışının pH 7'de gerçekleştiğini, pH 3'te ise hiç gaz çıkışı olmadığını belirlemiştir. Buna göre öğrencinin yaptığı deney ve ulaştığı sonuçlarla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

   • A) Deneyde tüplerin pH değerleri bağımlı değişken, açığa çıkan oksijen gazı miktarı ise bağımsız değişkendir.
   • B) pH 3 ortamında gaz çıkışının gözlenmemesi, enzimin bu ortamda substratına daha sıkı bağlanarak tepkimeyi hızlandırmasından kaynaklanır.
   • C) Birim zamanda açığa çıkan oksijen miktarının en yüksek olduğu pH 7, bu enzimin en yüksek katalitik etkinliğe ulaştığı optimum değeri ifade eder.
   • D) pH değerinin 7'den 9'a çıkarılması, enzimlerin yapısını koruyarak tepkimenin başlangıç hızını sürekli artırmıştır.
   • E) Deney tüplerindeki sıcaklığın 30 °C'de sabit tutulması, sıcaklığın enzim aktivitesi üzerindeki etkisini ölçmeyi amaçlayan bağımsız değişken olduğunu gösterir.
7. 7.

   Meyve dilimlerinin kararmasına yol açan enzimin çalışma koşullarını araştıran bir öğrenci; oda sıcaklığında (25 °C) bekletilen taze meyve dilimlerinin karardığını, limon suyu (pH 2) damlatılan veya kaynar suda (100 °C) bekletilen dilimlerin ise kararmadığını belirlemiştir. Bu gözlem sonuçlarına göre öğrencinin yaptığı aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Yüksek sıcaklık ve aşırı asidik pH, enzimin üç boyutlu protein yapısını bozarak işlevini engellemiştir.
   • B) Limon suyu enzimin substratını tüketmiş, yüksek sıcaklık ise tepkimenin aktivasyon enerjisini düşürmüştür.
   • C) Yüksek sıcaklık enzimi geçici olarak pasifleştirmiş, asidik ortam ise tepkime için gereken su miktarını azaltmıştır.
   • D) 100 °C'de bekletilen meyve dilimleri yeniden oda sıcaklığına soğutulduğunda kararma tepkimesi kendiliğinden başlar.
   • E) Düşük pH değeri enzimin yapısını korumasını sağlarken yüksek sıcaklık doğrudan substratın yapısını parçalamıştır.
8. 8.

   Bir öğrenci, oda sıcaklığında (25 °C) ve nötr ortamda (pH 7) etkin olan bir enzimin çalışma hızına sıcaklığın etkisini araştırmak amacıyla eşit miktarda enzim ve substrat içeren deney tüpleri hazırlamıştır. Öğrencinin bu deneyde elde edeceği sonuçların yalnızca sıcaklık değişimine bağlı olduğunu kanıtlayabilmesi için deney boyunca aşağıdakilerden hangisini yapması gerekir?

   • A) Her deney tüpünde farklı bir substrat çeşidi kullanması
   • B) Deney süresi boyunca tüplerdeki sıcaklığı kademeli olarak artırması
   • C) Tüm deney tüplerinde ortamın pH değerini 7'de sabit tutması
   • D) Yüksek sıcaklıktaki deney tüplerine daha fazla enzim ilave etmesi
   • E) Reaksiyonun gözlem süresini her sıcaklık değeri için farklı belirlemesi
9. 9.

   Bir öğrenci, insan vücudundaki farklı organlardan izole edilen üç ayrı enzimin çalışma hızlarını özdeş substrat miktarları kullanarak farklı pH ve sıcaklık derecelerinde test etmiştir. Deney sonucunda her üç enzimin de 37 °C'de maksimum aktivite gösterdiği; ancak birinci enzimin pH 2'de, ikinci enzimin pH 7'de, üçüncü enzimin ise pH 8,5'te en yüksek hızda çalıştığı belirlenmiştir. Bu deney sonuçlarına dayanarak enzimler ve ortam koşulları arasındaki ilişkiyle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

   • A) Farklı enzimlerin aktif olabildiği pH aralıkları daima birbiriyle örtüşmek zorundadır.
   • B) Sıcaklığın enzim etkinliğine etkisi, ortamın pH değerine bağlı olarak sürekli değişiklik gösterir.
   • C) Enzimlerin yapısının korunabilmesi için hücrelerde her zaman bazik bir pH değerinin sağlanması gerekir.
   • D) Farklı enzimler benzer sıcaklık değerlerinde en yüksek aktiviteyi gösterebilirken optimum pH gereksinimleri birbirinden farklı olabilir.
   • E) Bir enzimin en iyi çalıştığı sıcaklık derecesi, bulunduğu ortamın asidik ya da bazik olmasına göre belirlenir.
10. 10.

    Eşit miktarda nişasta ve tükürük amilazı içeren özdeş üç deney tüpünden; I. tüp pH 7 ve 37 °C'de, II. tüp pH 2 ve 37 °C'de, III. tüp ise pH 7 ve 80 °C'de belirli bir süre bekletildikten sonra tüplere nişasta varlığında mavi-mor renk veren iyot çözeltisi damlatılmıştır. Yalnızca I. tüpte renk değişimi görülmediği, II ve III. tüplerde ise mavi-mor rengin oluştuğu belirlendiğine göre bu deneyden çıkarılabilecek en doğru yargı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Yüksek sıcaklık enzimin çalışma hızını düşürürken kuvvetli asidik ortam enzimin substratı tüketme kapasitesini artırmıştır.
    • B) Amilaz enzimi nötr pH ve vücut sıcaklığında nişastayı hidroliz ederken kuvvetli asidik ortamda ve yüksek sıcaklıkta aktivite gösterememiştir.
    • C) İkinci ve üçüncü tüpler optimum koşullara getirildiğinde amilaz enzimleri yeniden etkinleşerek nişastayı tamamen sindirir.
    • D) Amilaz enziminin kimyasal yapısını yalnızca ortamın pH değeri bozmuş, yüksek sıcaklık enzimin çalışmasını etkilememiştir.
    • E) Tüplerdeki nişastanın sindirilememe nedeni ortamda yeterli enzim bulunmaması ve substrat miktarının tüpler arasında farklı olmasıdır.
11. 11.

    Özdeş üç deney tüpüne eşit miktarda süt ve bazik ortamda pembe, asidik ortamda sarı renk veren fenol kırmızısı indikatörü eklenerek ortam hafif bazik hâle getirilmiştir. Eşit miktarda lipaz enzimi ilave edilen bu tüpler sırasıyla 5 °C, 35 °C ve 75 °C sıcaklıklarda bekletildiğinde yalnızca 35 °C'deki tüpün renginin pembeden sarıya döndüğü gözlendiğine göre aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

    • A) 35 °C'deki tüpte lipazın nötr yağları hidroliz etmesiyle oluşan yağ asitleri ortamı asitleştirmiş ve enzim aktivitesini kanıtlamıştır.
    • B) 75 °C'deki tüp 35 °C'ye soğutulursa enzimlerin yapısı bozulmadığı için tüpün rengi zamanla sarıya döner.
    • C) 5 °C'deki tüpte renk değişiminin olmaması, enzimin üç boyutlu protein yapısının kalıcı olarak parçalanmasından kaynaklanır.
    • D) Deney düzeneğinde bağımsız değişken fenol kırmızısının rengi, bağımlı değişken ise uygulanan sıcaklık değerleridir.
    • E) 35 °C'deki tüpte fenol kırmızısının sarıya dönmesi, tepkime sonucunda bazik özellikte ürünlerin biriktiğini gösterir.
12. 12.

    Sıcaklığın enzim aktivitesine etkisini inceleyen bir öğrenci; özdeş üç deney tüpüne eşit miktarda enzim ve substrat ekleyerek tüpleri 0 °C, 35 °C ve 65 °C sıcaklıklarda bekletmiş, deney sonunda yalnızca 35 °C'deki tüpte ürün oluştuğunu belirlemiştir. Öğrencinin 0 °C ve 65 °C'deki enzimlerin yapısal durumları arasındaki farkı deneysel olarak kanıtlayabilmesi için yapması gereken en uygun işlem aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Her iki tüpe de ortamdaki substrat miktarının iki katı kadar taze substrat ekleyerek tepkimenin başlayıp başlamadığını kaydetmek
    • B) Tüplerdeki sıvıların pH değerlerini kuvvetli asidik bir düzeye ayarlayarak ürün miktarındaki olası değişimi ölçmek
    • C) Deney tüplerine enzimin yapısını sabitleyen kimyasal inhibitörler ekleyerek substratla bağlanma durumunu test etmek
    • D) 0 °C'deki tüpü dondurucu ortama, 65 °C'deki tüpü ise kaynar su banyosuna alarak tepkime hızını takip etmek
    • E) Her iki tüpün sıcaklığını enzim için en uygun olan 35 °C ortamına getirerek ürün oluşup oluşmadığını gözlemlemek
13. 13.

    Bir öğrenci, enzim aktivitesine sıcaklığın etkisini araştırmak amacıyla hazırladığı deney tüplerinde hem sıcaklığı (0 °C, 35 °C, 70 °C) hem de tüplerin pH değerlerini (pH 3, pH 7, pH 11) aynı anda farklı tutmuştur. Öğrencinin bu deney tasarımındaki hatayı gidererek yalnızca sıcaklığın enzim çalışma hızına etkisini bilimsel olarak test edebilmesi için yapması gereken düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Deney tüplerindeki enzim derişimini sıcaklık artışına paralel olarak kademeli şekilde artırmak
    • B) Deney tüplerinin tamamını 0 °C'de tutarak sadece ortamların pH değerlerini değiştirmek
    • C) Tepkime hızını artırmak amacıyla her bir deney tüpüne farklı miktarda kimyasal aktivatör eklemek
    • D) Sıcaklığın etkisini belirginleştirmek için her tüpte farklı bir substrat çeşidi kullanmak
    • E) Tüm tüplerin pH değerini enzimin optimum çalıştığı değerde sabit tutup yalnızca sıcaklıkları farklı uygulamak
14. 14.

    Özdeş üç deney tüpüne eşit miktarda patates özütü ile hidrojen peroksit ekleyen bir öğrenci, ortamların pH değerlerini sırasıyla 3, 7 ve 11 olarak ayarlamış ve tüm tüpleri 25 °C sabit sıcaklıkta tutmuştur. Bu deneyde pH'nin enzim aktivitesine etkisini doğru şekilde ölçmek için öğrencinin yapması gereken uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Birim zamanda tüplerde oluşan oksijen gazı miktarını ölçerek karşılaştırmak
    • B) Her tüpe farklı miktarlarda hidrojen peroksit ekleyerek tepkime süresini ölçmek
    • C) Deney sırasında tüplerin sıcaklıklarını farklı değerlere getirerek renk değişimini izlemek
    • D) Reaksiyon tamamlandıktan sonra tüplerdeki enzimlerin amino asit dizilimini incelemek
    • E) Farklı pH ortamlarında tüplerdeki toplam sıvı hacmini deney boyunca sürekli artırmak
15. 15.

    Bir öğrenci, tükürük amilazı enziminin çalışma hızına sıcaklığın etkisini incelemek amacıyla eşit miktarda amilaz ve nişasta çözeltisi içeren özdeş deney tüpleri hazırlamıştır. Öğrencinin bu deneyde sıcaklığın enzim aktivitesine etkisini doğru bir şekilde gözlemleyebilmesi için uygulaması gereken yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Deney tüplerini aynı sıcaklıkta tutarken ortamların pH değerlerini farklılaştırmak
    • B) Deney tüplerini farklı sıcaklıklarda tutarken ortamların pH değerini sabit tutmak
    • C) Sıcaklık arttıkça deney tüplerine eklenen amilaz miktarını kademeli olarak artırmak
    • D) Deney tüplerindeki sıcaklık ve pH değerlerini eş zamanlı olarak değiştirmek
    • E) Farklı sıcaklıklardaki tüplere belirli aralıklarla farklı miktarlarda nişasta eklemek