Homeostazinin Sağlanamadığı Durumlarda Oluşabilecek Sağlık Problemleri Kazanım Test Çöz

MEB · 11. Sınıf · Biyoloji · HOMEOSTAZİ

11. Sınıf Biyoloji dersi "Homeostazinin Sağlanamadığı Durumlarda Oluşabilecek Sağlık Problemleri" konusu için MEB müfredatına uygun 20 soruluk kazanım testi. Kazanımı doğrudan ölçen klasik sorular. Testi çözdükten sonra doğru cevapları, çözümleri ve kazanım analizini görebilirsin.

Görünüm:

Soruların ön izlemede ve testte nasıl görüneceğini seç.

Soruları aşağıda inceleyebilir, yanıtlamak ve sonuçlarını görmek için testi başlatabilirsin.

Sorular

  1. 1.

    Klinik bir araştırmada, solunum yolu epitel hücrelerinde klor iyonu taşınmasının aksamasına bağlı olarak mukus salgısının su içeriğinin azalmasının, mukosiliyer temizliği engelleyerek kronik solunum yolu enfeksiyonlarına yol açtığı belirlenmiştir. Bu araştırma bulgusuna dayanarak epitel sıvı-iyon homeostazisinin bozulması ile enfeksiyon sıklığı arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Solunum yollarında gelişen kronik enfeksiyonlar, epitel hücrelerin klor iyonu taşıma kapasitesini doğrudan belirler.
    • B) Solunum yollarında salgılanan mukusun biyokimyasal bileşimi bireyler arasında genetik yapıya bağlı olarak farklılık gösterir.
    • C) Mukus salgısının miktarı artırıldığında kandaki hemoglobinin oksijen bağlama kapasitesi orantılı olarak yükselir.
    • D) Solunum yolu mukusunun su içeriği azaldıkça patojenlerin dokudan uzaklaştırılma hızı düşer ve enfeksiyon gelişme sıklığı artar.
    • E) Solunum epitelindeki hücresel hasarı engellemek amacıyla tüm solunum yolu hastalıklarında klor iyonu dengesi ilaçlarla korunmalıdır.
  2. 2.

    Klinik bir araştırmada, alyuvar yıkımı sonucu açığa çıkan bilirubinin karaciğer tarafından safra ile vücuttan uzaklaştırılamamasına bağlı olarak kanda aşırı birikmesinin sinir dokusunda hücresel hasara yol açtığı saptanmıştır. Bu araştırma bulgusuna dayanarak bilirubin homeostazisinin bozulması ile nörolojik hasar arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Karaciğerin safra salgılama hızının artırılması, alyuvarların dalakta parçalanma miktarının belirgin biçimde yükselmesine yol açar.
    • B) Sinir hücrelerinde gelişen hasarın yapay olarak engellenmesi, karaciğer dokusunun bilirubin arındırma kapasitesini doğrudan normale döndürür.
    • C) Kanda biriken serbest bilirubin miktarındaki yükselme, dolaşımdaki alyuvarların yaşam süresini uzatarak hücresel yenilenmeyi tetikler.
    • D) Sağlıklı dokularda sinir hücresi bütünlüğünün korunması, safranın onikiparmak bağırsağına aktarılma sıklığına bağlı olarak gerçekleşir.
    • E) Kanda biriken serbest bilirubin derişiminin fizyolojik sınırların üzerine çıkması, sinir hücrelerinde meydana gelen hasar düzeyini artırır.
  3. 3.

    Klinik araştırmalarda, karaciğerden salgılanan hepsidin hormonunun yetersizliğine bağlı olarak bağırsaklardan aşırı demir emilmesinin serbest radikal oluşumunu tetikleyerek pankreas ve karaciğer dokusunda hasara yol açtığı saptanmıştır. Bu bulguyu değerlendiren bir araştırmacının, mineral homeostazisinin korunamaması ile organ harabiyeti arasındaki ilişkiyi test etmek için kurması gereken en uygun hipotez aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Karaciğer ve pankreastaki parankim hücre hasarı, ince bağırsaklardan demir minerali emilim hızını artıran temel nedendir.
    • B) Bağırsak epitel hücrelerinden kana geçen demir miktarı, bireyin tükettiği besinlerin enerji içeriğine göre değişkenlik gösterir.
    • C) Demir minerali, kanda oksijen taşınmasını sağlayan hemoglobin molekülünün yapısında yer alan vazgeçilmez bir mikro besindir.
    • D) Hepsidin salgısının yetersiz kalması sonucu artan demir birikimi, dokulardaki serbest radikal miktarını artırarak organ hasarına yol açar.
    • E) Vücuttaki mineral homeostazisinin sağlıklı bireylerdeki seviyesini korumak tıp etiği açısından en öncelikli hedeftir.
  4. 4.

    Klinik bir araştırmada, ince bağırsak epitelinde laktaz enzimi üretiminin yetersiz kalmasına bağlı olarak parçalanamayan laktozun bağırsak boşluğundaki osmotik basıncı artırdığı ve dokulardan lümene su geçişini tetikleyerek ishale yol açtığı saptanmıştır. Bu araştırma bulgusuna dayanarak enzim homeostazisinin bozulması ile lümene sıvı geçişi arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Bağırsak lümenindeki su emilimi arttıkça epitel hücrelerinin bölünme hızı yükselir.
    • B) Bağırsak epitelindeki laktaz enzimi üretimi azaldıkça bağırsak lümenine geçen su miktarı artar.
    • C) İshal şikâyeti bulunan bireylerin besinlerindeki laktoz kısıtlandığında laktaz enziminin yapısı kalıcı olarak bozulur.
    • D) Bağırsak içi osmotik basıncın dengelenebilmesi için laktaz enziminin dolaşım sistemine geçmesi zorunludur.
    • E) Vücudun sıvı dengesini koruyabilmesi için tüm sindirim enzimlerinin ince bağırsak epiteli tarafından üretilmesi gerekir.
  5. 5.

    Klinik bir araştırmada, karaciğerde üretilen safra tuzlarının yetersizliğine bağlı olarak safrada kimyasal dengenin bozulmasının kolesterol kristalleşmesini tetikleyerek safra kesesi taşı oluşumuna yol açtığı belirlenmiştir. Bu araştırma bulgusuna dayanarak homeostazinin bozulması ile ortaya çıkan sağlık problemi arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez hangisidir?

    • A) Safra kesesinde kolesterol taşı oluşan bireylerde karaciğerin safra tuzu üretimi tamamen durur mu?
    • B) Safradaki safra tuzu oranının azalması, kolesterolün kristalleşmesini ve taş oluşum riskini artırır.
    • C) Safra kesesi taşlarının cerrahi olarak çıkarılması, karaciğerin safra asidi üretim kapasitesini doğrudan normale döndürür.
    • D) Kolesterol kristallerinin oluşması, kanda taşınan steroid yapılı hormonların parçalanmasını engeller.
    • E) Safra tuzlarının safradaki miktarı arttıkça kolesterolün çözünürlüğü azalarak taş oluşumu hızlanır.
  6. 6.

    Klinik bir gastroenteroloji araştırmasında, mide iç yüzeyini koruyan mukus ve bikarbonat tabakasının yetersiz kalmasının, mide asidinin epitel dokuyu aşındırmasına ve doku hasarıyla ülser oluşmasına yol açtığı saptanmıştır. Bu araştırma bulgusuna dayanarak mide içi kimyasal dengenin bozulması ile doku hasarı arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Mide epitel dokusunda ülser gelişimi, yalnızca besinlerin mekanik sindirim hızına bağlı olarak gerçekleşir.
    • B) Mide mukozasında mukus ve bikarbonat salgısının azalması, asidik ortamın epitel dokuda hasar oluşturma riskini artırır.
    • C) Mide asitliğinin artması durumunda mukus salgısının da artması, epitel doku hasarının hiçbir koşulda oluşmayacağını kanıtlar.
    • D) Midedeki epitel hasarı, mukus salgısının miktarından bağımsız olarak yalnızca gastrin hormonu salgısıyla engellenir.
    • E) Bikarbonat salgısındaki azalma, midede protein sindirimini gerçekleştiren enzimlerin üretimini tamamen durdurur.
  7. 7.

    Klinik bir araştırma makalesinde, tiroid bezinden yetersiz tiroksin salgılanmasının hücrelerde mitokondriyal ATP üretim hızını yavaşlatıp bazal metabolik işlevleri aksatarak kronik halsizliğe yol açtığı rapor edilmiştir. Bu araştırma bulgusuna dayanarak hormon homeostazisinin bozulması ile hücresel enerji üretimi arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Dolaşımdaki serbest tiroksin seviyesi normal fizyolojik değerin altına düştüğünde doku hücrelerinin oksijen tüketimi ve metabolik ATP üretim hızı azalır.
    • B) Hücresel oksijen tüketiminin azalması tiroid bezinin uyarılmasını engelleyerek dolaşımdaki hormon miktarının düşmesine neden olur.
    • C) Bireylerde kronik halsizlik ve metabolik yavaşlamanın önlenebilmesi adına tiroid bezinin yeterli hormon üretmesi zorunlu mudur?
    • D) Tiroksin hormonunun metabolizma üzerindeki olumsuz etkilerini baskılamak için beslenmeyle alınan iyot miktarının sınırlandırılması gerekir.
    • E) Mitokondriyal enerji üretimindeki aksama hipofiz bezinin uyarılmasına yol açarak kandaki tiroksin hormonlarının hızla parçalanmasını sağlar.
  8. 8.

    Bir klinik araştırma raporunda, pürin yıkım ürünü olan ürik asidin kanda normal fizyolojik sınırın üzerine çıkmasının eklem boşluklarında kristalleşerek doku iltihaplanmasına ve şiddetli eklem hasarına yol açtığı bildirilmiştir. Bu araştırma bulgusuna dayanarak ürik asit homeostazisinin bozulması ile eklem dokusundaki hasar arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Eklem dokusunda iltihaplanma görülen bireylerde pürin içeren besinlerin tüketimi tamamen engellenmelidir.
    • B) İskelet sisteminde iltihaplanmaya yol açan tüm eklem rahatsızlıkları yalnızca kandaki ürik asit birikiminden kaynaklanır.
    • C) Pürin metabolizmasının sağlıklı işlemesi böbrek nefronlarının süzme hızını doğrudan artırır mı?
    • D) Eklem dokusundaki iltihaplanma şiddetinin artması, böbreklerden ürik asit atılım mekanizmalarının doğrudan aksamasına neden olur.
    • E) Kanda ürik asit derişiminin fizyolojik sınırın üzerine çıkması, eklem boşluklarında kristal birikimine ve doku hasarına yol açar.
  9. 9.

    Klinik bir oftalmoloji araştırmasında, göz içi sıvısının (hümör aköz) dışa akım kanallarının tıkanması sonucu göz içi basıncının sürekli yüksek kalmasının görme sinirinde (optik sinir) ilerleyici hasara yol açarak görme kaybı oluşturduğu saptanmıştır. Bu araştırma bulgusuna dayanarak sıvı dengesi homeostazisinin bozulması ile görme yetisi kaybı arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmeye yönelik kurulabilecek en uygun hipotez hangisidir?

    • A) Göz içi basıncının fizyolojik sınırın üzerinde kalması, optik sinir hücrelerinde hasara yol açarak görme kaybına neden olur.
    • B) Optik sinir hücrelerindeki hasarın ilerlemesi, dışa akım kanallarındaki sıvı üretimini doğrudan durdurur.
    • C) Dışa akım kanallarından sıvı tahliyesinin engellenmesi, göz içi basıncının düşmesini sağlayarak retina hasarını önler.
    • D) Görme alanının daralması durumunda göz içi sıvısının optik sinir lifleri üzerindeki mekanik baskısı kendiliğinden ortadan kalkar.
    • E) Göz içi basıncındaki artış, gözyaşı bezi salgısının tükenmesine yol açarak kornea tabakasının kurumasını tetikler.
  10. 10.

    Klinik bir araştırmada, alveollerde üretilen sürfaktan salgısının yetersiz kalmasının yüzey gerilimini artırarak alveollerin sönmesine ve kanda oksijen yetersizliğine yol açtığı belirlenmiştir. Bu araştırma verisine dayanarak sürfaktan homeostazisinin bozulması ile gaz değişim yetersizliği arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Alveol sıvısındaki sürfaktan miktarının azalması, yüzey gerilimini artırarak kana geçen oksijen miktarını düşürür.
    • B) Alveol yüzey geriliminin artması, göğüs kafesi kaslarının kasılmasını önleyerek soluk alıp vermeyi tamamen durdurur.
    • C) Kanda oksijen düzeyinin düşmesi, alveol epitelinde sürfaktan üretimini tetikleyerek gaz difüzyon hızını artırır.
    • D) Sürfaktan salgısındaki eksilme, alyuvar yapımını baskılayarak akciğer kılcallarındaki osmotik basıncı dengeler.
    • E) Alveollerin sönmesi, kandaki karbondioksit derişimini düşürerek solunum merkezinin etkinliğini baskılar.
  11. 11.

    Klinik bir araştırmada, böbrek fonksiyonlarının aksamasına bağlı olarak eritropoietin hormonu salgısının azalmasının kemik iliğindeki alyuvar yapımını baskılayarak dokularda kronik oksijen yetersizliğine (hipoksi) yol açtığı saptanmıştır. Bu araştırma bulgularına dayanarak hormon homeostazisinin bozulması ile hücresel oksijenlenme yetersizliği arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Doku düzeyinde oksijen miktarının düşmesi, böbreklerden salgılanan eritropoietin hormonunun miktarında doğrudan artışa neden olur.
    • B) Kemik iliğindeki alyuvarların yaşam süresi uzatıldığında böbrek hücrelerinin eritropoietin salgılama ihtiyacı bütünüyle ortadan kalkar.
    • C) Doku hipoksisi yaşayan bireylerde solunum hızının artırılması, alyuvar eksikliğini telafi ederek doku oksijenlenmesini normale döndürür.
    • D) Dolaşımdaki eritropoietin düzeyinin azalması, alyuvar üretimini kısıtlayarak doku hücrelerinin oksijenlenme kapasitesini düşürür.
    • E) Kandaki alyuvar sayısının kritik eşiğin altına inmesi, böbrek dokusunda kalıcı hasar oluşturarak hormonal salgıyı tamamen durdurur.
  12. 12.

    Klinik bir araştırma raporunda, karaciğer işlevlerindeki aksama nedeniyle amonyağın üreye dönüştürülemeyerek kanda birikmesinin beyin hücrelerinde enerji üretimini aksatarak bilinç bulanıklığına yol açtığı saptanmıştır. Bu araştırma bulgularına dayanarak azotlu atık homeostazisinin bozulması ile nörolojik işlev kaybı arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Kanda amonyak düzeyi artan bireylerde karaciğer dokusunun kendini yenileme hızı ile diyetle alınan protein miktarı arasında ters orantı bulunur.
    • B) Kanda fizyolojik sınırın üzerinde biriken amonyak derişimi arttıkça sinir hücrelerinin metabolik aktivitesindeki bozulma ve bilişsel yetersizlik şiddetlenir.
    • C) Bilişsel yetersizlik yaşayan bireylerde beyin hücrelerinin enerji gereksinimi karaciğerdeki ornitin döngüsü enzimlerinin sentez hızını belirler.
    • D) Karaciğer yetmezliğine bağlı metabolik aksamalar yalnız böbreklerin boşaltım kapasitesinin tamamen durması durumunda nörolojik hasara dönüşür.
    • E) Sinir hücrelerinde mitokondriyal enerji üretiminin düşmesi, kanda amonyağın üreye dönüştürülmesini sağlayan ornitin döngüsü enzimlerinin sentezini engeller.
  13. 13.

    Klinik bir araştırmada, böbrek fonksiyonlarının aksamasına bağlı olarak kanda potasyum derişiminin normal fizyolojik sınırın üzerine çıkmasının (hiperkalemi) kalp kası hücrelerindeki elektriksel dinlenme potansiyelini bozarak ölümcül kardiyak aritmilere yol açtığı saptanmıştır. Bu araştırma bulgularına dayanarak potasyum homeostazisinin bozulması ile kalp ritim bozuklukları arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Böbrek yetmezliği gelişen kronik hastalarda ölümcül kardiyak ritim bozukluklarının görülme yaygınlığı nedir?
    • B) Kalp kasında dinlenme potansiyelinin korunabilmesi için potasyum seviyesi yükselen bireylere ivedilikle tıbbi müdahale yapılmalıdır.
    • C) Plazma potasyum seviyesi kritik eşiği aştığında vücuttaki tüm çizgili kas dokuları eş zamanlı olarak kasılma yeteneğini bütünüyle yitirir.
    • D) Kardiyak aritmilerin klinik yöntemlerle önlenmesi durumunda böbreklerin kandan potasyum uzaklaştırma kapasitesi kendiliğinden artar.
    • E) Hücre dışı potasyum derişiminin fizyolojik sınırın üzerine çıkması, miyokart hücrelerinin elektriksel dinlenme zar potansiyelini değiştirerek aritmi gelişimini tetikler.
  14. 14.

    Klinik bir raporda, karaciğer yetmezliğine bağlı olarak plazma albümin derişimi azalan bireylerde kanın osmotik basıncının düştüğü ve dokular arası sıvının geri emilemeyerek ödem oluşturduğu saptanmıştır. Bu araştırma bulgusuna dayanarak protein homeostazisinin bozulması ile dokularda sıvı birikimi arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Plazma albümin derişimindeki azalma, kanın kolloid osmotik basıncını düşürerek doku aralıklarında sıvı birikimini artırır.
    • B) Doku aralıklarındaki lenf kılcallarının tıkanması, kan damarlarındaki albümin üretimini doğrudan baskılar.
    • C) Kan basıncındaki ani dalgalanmalar, karaciğerde sentezlenen albümin miktarının kontrolsüz artmasına neden olur.
    • D) Hücre içi sıvı hacminin artışı, kılcal damarlardan plazma proteinlerinin dışarı çıkışını doğrudan engeller.
    • E) Böbreklerden atılan sıvı miktarının azalması, albümin sentezini tetikleyerek dokulardaki ödemi tamamen ortadan kaldırır.
  15. 15.

    Klinik bir araştırmada, vücut sıcaklığı homeostazisi bozularak çekirdek sıcaklığı aşırı yükselen bireylerde santral sinir sistemindeki iletimin aksadığı ve bilişsel işlev kaybı geliştiği tespit edilmiştir. Bu bulgudan hareketle termoregülasyonun sağlanamaması ile nörolojik fonksiyon kaybı arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmeye yönelik en uygun hipotez hangisidir?

    • A) Çekirdek vücut sıcaklığının kontrolsüz artışı, sinapslardaki nörotransmitter iletimini yavaşlatıp aksatarak bilişsel işlev kaybına neden olur.
    • B) Bilişsel işlevlerin kaybı, vücudun ısı üretim mekanizmalarını uyararak çekirdek vücut sıcaklığının yükselmesini tetikler.
    • C) Sinir hücrelerindeki elektriksel iletimin hızlanması, bireyin aşırı sıcak çevre koşullarına homeostaziyi koruyarak uyum sağlamasını garanti eder.
    • D) Çevre sıcaklığındaki değişimler, sinir hücrelerinin yapısını etkilemeksizin yalnızca dolaşım sıvısının osmotik basıncını değiştirir.
    • E) Sinaptik iletim hızındaki değişimler, vücut sıcaklığı homeostazisinden bağımsız olarak yalnızca genetik faktörler tarafından denetlenir.
  16. 16.

    Klinik bir araştırma raporunda, pankreastan yetersiz insülin salgılanması sonucu kanda biriken glukozun hücre içine alınamamasının dokularda alternatif enerji kaynağı olarak aşırı lipid yıkımına ve buna bağlı toksik ketoasit artışına yol açtığı belirlenmiştir. Bu bilimsel bulgu doğrultusunda glukoz homeostazisinin bozulması ile kanda ketoasit birikimi arasındaki neden-sonuç ilişkisini doğrudan test etmeye yönelik en uygun hipotez hangisidir?

    • A) İnsülin yetersizliğinde dokuların glukozu enerjiye dönüştürme kapasitesi sağlıklı bireylerle aynı seviyede korunur.
    • B) Kandaki glukoz miktarının kritik eşiği aşması böbreklerden atılan idrar hacmini artırarak vücuttan sıvı kaybına yol açar.
    • C) Hücre içine glukoz alımının yetersiz kalması dokularda lipid yıkım oranını artırarak kanda ketoasit miktarının yükselmesine neden olur.
    • D) Ketoasitlerin kanda kontrolsüz birikimi pankreastan insülin salgılayan beta hücrelerinin uyarılmasını sağlar.
    • E) Dolaşımdaki insülin miktarının artırılması hücrelerin birincil yakıt olarak serbest yağ asitlerini tüketme eğilimini yükseltir.
  17. 17.

    Klinik bir araştırma makalesinde, kanda biriken karbondioksitin vücut sıvılarında karbonik asite dönüşerek kan pH'sini fizyolojik sınırın altına düşürdüğü (asidoz) ve bu durumun hücresel enzimlerin yapısını bozarak metabolik işlevleri aksattığı rapor edilmiştir. Bu bilimsel bulgular doğrultusunda asit-baz homeostazisinin bozulması ile hücresel fonksiyon kayıpları arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmeye yönelik en uygun hipotez hangisidir?

    • A) Solunum sisteminin sağlıklı çalışması kandaki metabolik enzim üretim hızını doğrudan artırır.
    • B) Enzimlerin üç boyutlu yapısındaki bozulmalar hücrelerin karbondioksit üretimini tamamen durdurur.
    • C) Asidoz gelişen bireylerde nefron kılcallarından bikarbonat emilimi tamamen kesintiye uğrar.
    • D) Vücut sıvılarındaki metabolik enzim çeşitliliği azaldıkça dokulardaki karbonik asit miktarı yükselir.
    • E) Kan pH'sinin fizyolojik sınırın altına düşmesi, enzim yapısını bozarak dokulardaki hücresel metabolizma hızını yavaşlatır.
  18. 18.

    Bir araştırmada, parathormon yetersizliğine bağlı olarak kandaki kalsiyum düzeyinin kritik eşiğin altına düşmesinin motor nöronlarda istemsiz uyarılara ve ağrılı kas kasılmalarına (tetani) yol açtığı saptanmıştır. Bu bilimsel bulgudan hareketle kalsiyum homeostazisinin sağlanamaması ile kas spazmları arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez hangisidir?

    • A) Parathormon miktarındaki artış, kemik dokunun mineral bağlama kapasitesini yükselterek kas liflerinin kasılma hızını artırır.
    • B) Kandaki serbest kalsiyum düzeyinin eşik değerin altına düşmesi, nöronların uyarılma eşiğini azaltarak istemsiz kas kramplarına yol açar.
    • C) Ağrılı kas kramplarının sıklığı, paratiroit bezinin uyarılmasıyla tiroit bezinden salgılanan kalsitonin miktarını doğrudan belirler.
    • D) Kemik dokudan kana kalsiyum geçişinin durması, kas hücrelerinin enerji metabolizmasını bozarak laktik asit birikimini tetikler.
    • E) Çizgili kaslardaki istemsiz kasılmalar, periferik sinirlerin miyelin kılıfını aşındırarak refleks yayını işlevsizleştirir.
  19. 19.

    Klinik bir çalışmada, hipotalamustaki hasara bağlı olarak antidiüretik hormon (ADH) salgısı yetersizleşen bireylerde nefronlardan suyun geri emiliminin azaldığı ve şiddetli dehidrasyon geliştiği raporlanmıştır. Bu araştırma bulgusuna dayanarak homeostazinin bozulması ile ortaya çıkan sağlık problemi arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek için kurulabilecek en uygun hipotez hangisidir?

    • A) Kandaki sodyum dengesinin bozulması, aldosteron salgısını baskılayarak vücut sıvısının kontrolsüz biçimde azalmasına yol açar.
    • B) Hipotalamus hasarı vücut sıcaklığının dengelenmesini engelleyerek aşırı terleme yoluyla şiddetli su kaybını tetikler.
    • C) Antidiüretik hormon yetersizliği, böbreklerden suyun geri emilimini azaltarak organizmada patolojik dehidrasyon oluşmasına yol açar.
    • D) İdrar hacminin aşırı artması, kandaki glukoz seviyesinin kontrolsüz yükselmesine bağlı olarak hücrelerde ozmotik yıkıma neden olur.
    • E) Böbrek nefronlarında su geçirgenliğinin artması, kanda üre birikimini hızlandırarak metabolik zehirlenmeye sebep olur.
  20. 20.

    Bir klinik araştırmada, böbreklerden sodyum ve suyun geri emilimini denetleyen aldosteron hormonunun kanda aşırı yükselmesinin dolaşımdaki sıvı miktarını artırarak kronik yüksek tansiyona yol açtığı saptanmıştır. Bu araştırma bulgularından yola çıkarak homeostazinin bozulması ile ortaya çıkan sağlık sorunu arasındaki neden-sonuç ilişkisini test etmek isteyen bir araştırmacının kuracağı en uygun hipotez aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Böbrek üstü bezinden hormon salgılanması kandaki tüm mineral dengesini tek başına kontrol eder mi?
    • B) Yüksek tansiyon hastalarında kan basıncını düşürmek için sodyum geri emilimi tamamen durdurulmalıdır.
    • C) Hormon düzeylerindeki değişimler sadece dolaşım sistemi organlarının anatomik yapısını bozar.
    • D) Aldosteron salgısının azalması damar çeperlerindeki esnekliğin kalıcı olarak kaybedilmesine neden olur.
    • E) Vücutta aşırı sodyum ve su tutulumu damar içi sıvı hacmini artırarak kan basıncının yükselmesine neden olur.

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.