Hayvanlarda Tepki Kazanım Test Çöz

MEB · 11. Sınıf · Biyoloji · TEPKİ

11. Sınıf Biyoloji dersi "Hayvanlarda Tepki" konusu için MEB müfredatına uygun 20 soruluk kazanım testi. Kazanımı doğrudan ölçen klasik sorular. Testi çözdükten sonra doğru cevapları, çözümleri ve kazanım analizini görebilirsin.

Görünüm:

Soruların ön izlemede ve testte nasıl görüneceğini seç.

Soruları aşağıda inceleyebilir, yanıtlamak ve sonuçlarını görmek için testi başlatabilirsin.

Sorular

  1. 1.

    Bir nörobiyoloji makalesinde; insan sinir sisteminin anatomik olarak kesintisiz bir bütünlük göstermesine karşın, fonksiyonel bakımdan özelleşmiş farklı parçalardan meydana geldiği bildirilmiştir. Bu araştırma bulgusuna dayanarak sinir sistemini oluşturan parçaların yapı ve işlev ilişkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

    • A) Çevresel sinir sistemini oluşturan nöronlar, reseptörlerden gelen bilgileri kendi bünyesinde yorumlayarak merkezî sinir sistemine başvurmadan bağımsız tepkiler oluşturur.
    • B) Merkezî sinir sistemi yalnızca uyarıların aktarıldığı pasif bir geçiş yolu olup gelen bilgilerin değerlendirilmesi ve yanıt oluşturulması efektör organlarda gerçekleşir.
    • C) Çevresel sinir sistemi uyarıların merkeze taşınması ve cevabın iletilmesinde görev alırken, merkezî sinir sistemi bu verileri işleyip uygun tepkiyi belirler.
    • D) Ara nöronlar çevresel sinir sistemini oluşturarak uyarıları toplarken, duyu ve motor nöronlar bütünüyle merkezî sinir sisteminin sınırları içinde yer alır.
    • E) Reseptörler merkezî sinir sisteminden gelen emirleri uygulayan yapılar iken, motor nöronlar çevreden gelen fiziksel ve kimyasal uyarıları doğrudan algılar.
  2. 2.

    Bir klinik nöroloji araştırmasında, omuriliğin belirli bir segmentinde yalnızca motor nöron aksonlarının geçtiği ön (ventral) kökün hasar gördüğü, duyu nöronlarının girdiği arka (dorsal) kök ile omurilikteki ara nöronların ise tamamen sağlam olduğu bir vaka bildirilmiştir. Bu araştırma bulgusuna göre, hasarlı segmente bağlı vücut bölgesine eşik değerde mekanik bir uyarı uygulandığında sinir sisteminde gerçekleşen süreçle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

    • A) Duyu nöronlarında impuls oluşumu engellendiği için uyarının varlığı merkezî sinir sistemine aktarılamaz.
    • B) Ara nöronlar doğrudan hasar gördüğünden dolayı gelen duyu bilgisi omurilikte değerlendirilip yanıta dönüştürülemez.
    • C) Ön kökteki hasar duyu nöronlarının işleyişini bozduğu için birey uygulanan uyarının niteliğini algılayamaz.
    • D) Motor nöronlar işlevsiz kalmasına karşın efektör organda istemsiz refleks kasılması eksiksiz meydana gelir.
    • E) Duyu nöronları impulsu merkezî sinir sistemine başarıyla iletir ancak motor nöron iletimi kesintiye uğradığından efektör organda refleks tepkisi oluşmaz.
  3. 3.

    Bir nöroanatomi makalesinde; bir nöron çeşidinin dendrit, hücre gövdesi ve aksonuyla bütünüyle merkezî sinir sistemi içinde kaldığı, diğer nöron çeşitlerinin ise merkezî ve çevresel sinir sistemleri arasında uzanarak köprü kurduğu bildirilmiştir. Bu araştırma verilerine dayanarak sinir sisteminin yapısı ve işleyişi değerlendirildiğinde aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

    • A) Bütünüyle merkezî sinir sisteminde yer alan hücreler, duyu nöronundan gelen impulsları işleyip motor nörona aktaran ara nöronlardır.
    • B) Reseptörden merkezî sinir sistemine impuls taşıyan motor nöronların hücre gövdeleri tamamen çevresel sinir sisteminde yer alır.
    • C) Duyu nöronlarının hücre gövdesi, dendriti ve akson uçlarının tamamı yalnızca çevresel sinir sistemi sınırları içinde bulunur.
    • D) Ara nöronlar, çevresel reseptörlerden aldıkları uyarıları başka bir hücreye aktarmadan doğrudan efektör organlara iletir.
    • E) Motor nöronlar, tepki oluştuktan sonra efektör organlardan aldıkları geri bildirim sinyallerini merkezî sinir sistemine taşır.
  4. 4.

    Güvenilir bir tıp dergisinde yayımlanan araştırma makalesinde; kaza sonucu omuriliği ile beyni arasındaki sinirsel bağlantısı tamamen kopan ancak omurilik refleks yayları zarar görmeyen bir bireyin ayak tabanına eşik değerde mekanik bir uyarı verilmiştir. Bu araştırma bulgusuna dayanarak sinir sisteminin yapısı ve işleyişi değerlendirildiğinde, bireyde gerçekleşen süreçle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

    • A) Duyu nöronu işlev yapamadığından ne refleks hareketi gözlenir ne de acı hissi oluşur.
    • B) Uyarı doğrudan beyne iletilerek acı algılanır ancak motor nöron çalışmadığı için bacak hareket ettirilemez.
    • C) Omurilikteki refleks yayı korunduğu için ayak çekilir ancak impuls beyne ulaşamadığından acı hissedilmez.
    • D) İmpuls ara nörona aktarılamadığı için bacak istemli olarak çekilir ancak refleks tepkisi oluşmaz.
    • E) Reseptörden çıkan impuls efektör organa doğrudan ulaştığı için hem ayak çekilir hem de beyinde acı algılanır.
  5. 5.

    Bir nörofizyoloji dergisinde yayımlanan araştırma makalesinde, insanın sinir sistemini oluşturan nöron çeşitlerinin anatomik konumları ile işlevsel bağlantıları incelenmiştir. Araştırma bulgularında; duyu nöronlarının reseptörlerden aldıkları uyarıları merkezî sinir sistemine taşıdığı, ara nöronların tamamen merkezî sinir sistemi içinde bulunarak gelen bilgileri işleyip yanıt ürettiği, motor nöronların ise merkezî sinir sisteminde oluşan bu yanıtı çevresel sinir sistemi üzerinden efektör organlara ulaştırdığı rapor edilmiştir. Bu araştırma bulgularına dayanarak insanda sinir sisteminin yapısı ve işleyişiyle ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

    • A) Ara nöronlar, reseptörlerden gelen uyarıları hiçbir değerlendirmeye tabi tutmadan doğrudan efektör organa aktarır.
    • B) Duyu nöronlarının işlevini yitirmesi durumunda ara ve motor nöronlar doğrudan reseptörlerle bağlantı kurarak refleksi tamamlar.
    • C) Efektör organlarda tepkinin oluşabilmesi için motor nöronların hücre gövdelerinin mutlaka hedef doku içinde yer alması gerekir.
    • D) Merkezî sinir sistemi bilgiyi işleyip yanıt oluşturan merkez konumundayken çevresel sinir sistemi merkez ile çevre arasındaki iletimi sağlar.
    • E) Çevresel sinir sistemini oluşturan nöronlar, merkezî sinir sisteminden bağımsız olarak tek başlarına değerlendirme ve karar verme işlevini yürütür.
  6. 6.

    Güvenilir bir bilimsel dergide yayımlanan araştırmada, sağlıklı bir insanın derisine uygulanan bir uyarı sonucunda gerçekleşen refleks sürecinde, sinir sisteminin farklı kısımlarındaki impuls iletimi incelenmiştir. Araştırma bulgularında uyarının algılanması, değerlendirilmesi ve tepki verilmesi sürecinde merkezî ve çevresel sinir sistemini oluşturan nöron çeşitlerinin belirli bir sıra ve işlevsel uyumla çalıştığı tespit edilmiştir. Buna göre sinir sistemini oluşturan parçalar ve bu parçalar arasındaki işlevsel ilişkiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

    • A) Çevreden gelen uyarıları doğrudan algılayan motor nöronlar, oluşturdukları yanıtı merkezî sinir sistemindeki duyu nöronlarına aktarır.
    • B) Çevresel sinir sistemine ait duyu nöronları uyarıyı merkezî sinir sistemine taşırken, buradaki ara nöronlar bilgiyi değerlendirir ve oluşan yanıt motor nöronlar aracılığıyla efektör organa iletilir.
    • C) Uyarının değerlendirilmesi ve amaca uygun tepkinin oluşturulması süreci, çevresel sinir sisteminde yer alan ara nöronlar tarafından gerçekleştirilir.
    • D) Duyu nöronları merkezî sinir sisteminde üretilen cevabı doğrudan efektör organa ileterek kas veya bezlerde tepkinin oluşmasını sağlar.
    • E) Reseptörde oluşan impulslar merkezî sinir sistemine uğramadan doğrudan motor nöronlar tarafından ara nöronlara iletilir.
  7. 7.

    Bilimsel bir makalede, iki nöronlu diz kapağı refleksi ile üç nöronlu çekme refleksinde görev alan nöron çeşitleri ve impuls iletim basamakları incelenmiştir. Araştırma bulgularında, çekme refleksinde duyu nöronu ile motor nöron arasında bir ara nöron görev yaparken diz kapağı refleksinde ara nöronun bulunmadığı rapor edilmiştir. Bu araştırma verilerine dayanarak refleks yaylarını oluşturan sinir sistemi parçaları arasındaki ilişkiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

    • A) Diz kapağı refleksinde ara nöron bulunmadığından impuls merkezî sinir sistemine hiç uğramadan çevresel olarak iletilir.
    • B) Çekme refleksinde impuls iletimi duyu nöronundan doğrudan efektör organa yapılarak ara nöron atlanır.
    • C) Diz kapağı refleksinde impulsun reseptörden alınıp efektöre iletilmesinde yalnızca duyu nöronu görev üstlenir.
    • D) Çekme refleksinde ara nöron, efektör organdan gelen tepki sinyalini doğrudan duyu nöronuna geri iletir.
    • E) Ara nöron içermeyen refleks yayında duyu nöronu doğrudan motor nöronla sinaps yaparak uyarının efektöre aktarılmasını sağlar.
  8. 8.

    Bir iskelet kası lifinin kademeli olarak maksimum düzeyde kasılması sürecinde, Z çizgilerinin miyozin filamentlerinin uç sınırlarına kadar yaklaştığı ve I bandının tamamen kapandığı belirlenmiştir. Bu kanıta dayalı olarak geliştirilecek bilimsel bir kasılma modelinde aşağıdaki değerlendirmelerden hangisinin savunulması gerekir?

    • A) A bandı uzunluğunun, aktin filamentlerinin kendi boyunun kısalmasına bağlı olarak daraldığı
    • B) Aktin ve miyozin filamentlerinin boyca kısalarak sarkomer hacmini küçülttüğü
    • C) H bandı genişliğinin, aktin ve miyozin filamentlerinin örtüşme bölgesinden daha büyük hâle geldiği
    • D) Sarkomerin toplam boyunun, miyozin filamentlerinin uzunluğunu temsil eden A bandı boyuna eşitlendiği
    • E) Miyozin filamentlerinin boyca uzayarak komşu sarkomerlerin Z çizgileriyle birleştiği
  9. 9.

    Bir iskelet kasının farklı kasılma evrelerinde yapılan ölçümlerde, sarkomer boyundaki toplam kısalma miktarının her evrede I bandındaki daralma miktarına tam olarak eşit olduğu saptanmıştır. Bu kanıta dayalı olarak geliştirilecek bilimsel bir modelde aşağıdaki değerlendirmelerden hangisinin yer alması gerekir?

    • A) Kasılma sırasında aktin filamentlerinin kendi boyunu kısaltması sonucunda sarkomerin daraldığı
    • B) Sarkomer boyundaki değişimin, miyozin filamentlerinin uzunluğu değişmeksizin aktinlerin kaymasıyla gerçekleştiği
    • C) Kasılma sürecinde I bandı daralırken A bandı boyunun da miyozinlerin kısalması sebebiyle küçüldüğü
    • D) Z çizgilerinin birbirine yaklaşmasının miyozin filamentlerinin aktinleri boyca sıkıştırmasıyla sağlandığı
    • E) Sarkomerdeki boy kısalmasının miyozin filamentlerinin boyca büzülüp aktinleri merkeze çekmesiyle oluştuğu
  10. 10.

    Bir iskelet kasının kasılması sürecinde, A bandının merkezinde bulunan M çizgisi ile her iki Z çizgisi arasındaki mesafenin eşit oranda azaldığı ve aktin filamentlerinin M çizgisine doğru karşılıklı ilerlediği saptanmıştır. Elde edilen bu gözlem verilerine dayalı olarak geliştirilecek bilimsel bir sarkomer modelinde aşağıdaki yargılardan hangisinin savunulması beklenir?

    • A) Sarkomer boyunun kısalması, miyozin filamentlerinin Z çizgilerine doğru zıt yönlerde yer değiştirmesiyle sağlanır.
    • B) Kasılma, sarkomerin her iki ucundaki aktin filamentlerinin merkeze doğru simetrik biçimde kaymasıyla gerçekleşir.
    • C) Z çizgilerinin M çizgisine yaklaşması, aktin filamentlerinin kendi boylarını kısaltarak büzülmesinden kaynaklanır.
    • D) M çizgisi kasılma süresince sabit kalmayıp Z çizgilerinden birine yaklaşarak asimetrik bir kısalma oluşturur.
    • E) Sarkomerdeki daralma, A bandının merkezinde miyozin filamentlerinin birbiri üzerine katlanarak kısalmasıyla meydana gelir.
  11. 11.

    Uyarılmış bir iskelet kasında gevşemiş durumdan kasılmış duruma geçişte kas lifinin boyunun kısalıp eninin artmasına karşın toplam lif hacminin ve A bandı uzunluğunun sabit kaldığı belirlenmiştir. Elde edilen bu kanıtlara dayalı olarak geliştirilecek bilimsel bir modelde aşağıdaki değerlendirmelerden hangisinin yer alması beklenir?

    • A) Kasın boyca kısalmasının, protein filamentlerinin kendi boy veya hacmini değiştirmesinden değil, aktinlerin miyozinler arasına kayarak örtüşmeyi artırmasından kaynaklandığı
    • B) Kas lifinin enine kalınlaşmasının, miyozin filamentlerinin boyca kısalıp enine doğru şişkinleşerek sarkomer merkezini doldurmasından kaynaklandığı
    • C) Kas lifi hacminin korunmasının, kasılma sırasında A bandı daralırken I bandının boyca genişleyip hacim dengesi kurmasından kaynaklandığı
    • D) Lif boyundaki kısalmanın, aktin filamentlerinin kendi boyunu uzatarak sabit kalan miyozinlerin merkezine doğru ilerlemesinden kaynaklandığı
    • E) Kasılma sürecinde lif boyunun kısalmasının, miyofilamentlerin sitoplazmaya sıvı verip yoğunlaşarak kendi hacimlerini küçültmesinden kaynaklandığı
  12. 12.

    Bir iskelet kasının kasılması sürecinde H bandı genişliğinin 0,4 µm'den 0,1 µm'ye gerilediği, aktin ve miyozin filamentlerinin örtüşme bölgesinin toplam uzunluğunun ise 1,2 µm'den 1,5 µm'ye çıktığı ve A bandı boyunun 1,6 µm değerinde sabit kaldığı saptanmıştır. Bu verileri temel alan bir araştırmacının sarkomer modeliyle ilgili yapacağı aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

    • A) H bandındaki daralma, miyozin filamentlerinin boyca kısalıp kalınlaşması ve sarkomer merkezine doğru çekilmesiyle gerçekleşir.
    • B) Örtüşme bölgesinin genişlemesi, kasılma sürecinde aktin filamentlerinin esneyip uzayarak miyozinlerin üzerine yayılmasından kaynaklanır.
    • C) A bandı boyunun değişmemesi, miyozin boyunun sabit kalarak H bandındaki daralmanın örtüşme bölgesindeki artışla dengelenmesinden kaynaklanır.
    • D) Sarkomer boyundaki kısalma, aktin filamentlerinin kendi boyunu kısaltarak miyozin filamentlerinin merkezine doğru ilerlemesiyle sağlanır.
    • E) H bandındaki daralma, I bandının genişlemesine yol açarak kas lifinin toplam hacminin korunmasını güvenceye alır.
  13. 13.

    İskelet kas lifinde gevşemiş durumdan kasılmış duruma geçiş sürecinde, aktin ve miyozin filamentlerinin üst üste bindiği örtüşme bölgesinin genişliğinin arttığı, ancak her iki filamentin kendi uzunluklarının değişmediği belirlenmiştir. Bu gözlem verisini temel alan bilimsel bir kas modeli oluşturulurken aşağıdaki çıkarımlardan hangisinin yapılması beklenir?

    • A) Miyozin filamentleri boyca kısalıp kalınlaşarak aktin ipliklerinin üzerini tamamen örter.
    • B) Örtüşme bölgesinin artışı, aktin filamentlerinin kasılma anında merkezde kimyasal olarak yeniden sentezlenmesiyle gerçekleşir.
    • C) Kasılma süreci, filamentlerin boyca kısalmasıyla değil aktin ipliklerinin miyozinler arasına doğru kayarak örtüşmeyi artırmasıyla gerçekleşir.
    • D) Gevşeme sırasında örtüşme bölgesinin daralması, miyozin filamentlerinin boyca uzayarak Z çizgilerine yaklaşmasından kaynaklanır.
    • E) Sarkomer boyundaki daralma, Z çizgilerinin merkezden uzaklaşarak filamentleri sarkomer dışına itmesiyle oluşur.
  14. 14.

    Bir araştırmacı, çizgili kasın gevşemiş durumdan kasılmış duruma geçişinde Z çizgileri arasındaki mesafenin 2,6 µm’den 2,0 µm’ye, Z çizgisi ile A bandı ucu arasındaki mesafenin 0,5 µm’den 0,2 µm’ye gerilediğini; buna karşılık Z çizgisi ile H bandı sınırı arasındaki mesafenin 1,0 µm değerinde sabit kaldığını belirlemiştir. Elde edilen bu kanıtlara dayalı olarak geliştirilecek bilimsel bir kasılma modelinde aşağıdaki yargılardan hangisinin savunulması beklenir?

    • A) Kasılmanın, aktin filamentlerinin boyca kısalıp katlanması sonucunda sağlandığı
    • B) Miyozin filamentlerinin boyca büzülmesiyle sarkomer boyunun kısaldığı
    • C) I bandının genişleyerek aktin filamentlerini Z çizgisine doğru geri ittiği
    • D) Aktin filamentlerinin yapısal boyunu koruyarak A bandının merkezine doğru kaydığı
    • E) İskelet kasındaki tüm miyofilamentlerin boyca uzayarak birbiri üzerine bindiği
  15. 15.

    Bir araştırmacı, iskelet kasının kasılma mekanizmasını açıklayan bir model geliştirmek amacıyla bir sarkomerin dinlenme ve kasılma durumlarındaki filament ve yapı uzunluklarını ölçerek şu verileri kaydetmiştir: Dinlenme durumunda aktin filament uzunluğu 1,0 µm, miyozin filament uzunluğu 1,6 µm ve sarkomer boyu 2,6 µm iken; kasılma durumunda aktin filament uzunluğu 1,0 µm, miyozin filament uzunluğu 1,6 µm ve sarkomer boyu 2,1 µm olarak ölçülmüştür. Elde edilen bu ölçüm verilerine dayalı olarak oluşturulacak bilimsel bir modelde aşağıdaki yargılardan hangisinin savunulması beklenir?

    • A) Sarkomer boyunun kısalması sürecinde aktin ve miyozin filamentleri boyca büzülerek kalınlaşır.
    • B) İki Z çizgisinin birbirine yaklaşması, miyozin filamentlerinin Z çizgilerine doğru boyca uzamasıyla gerçekleşir.
    • C) Kasılma durumunda aktin filamentlerinin kimyasal yıkıma uğraması sarkomerin toplam boyunu kısaltır.
    • D) Sarkomer boyundaki azalma, aktin ve miyozin filamentlerinin temas ettiği örtüşme bölgesinin daralması sonucu oluşur.
    • E) Sarkomer boyundaki kısalma protein filamentlerinin kendi boylarının kısalmasından değil, aktinlerin miyozinler üzerinde kayarak örtüşme miktarını artırmasından kaynaklanır.
  16. 16.

    Çizgili kasın kasılma mekanizmasını araştıran bir öğrenci grubu, gevşemiş ve tam kasılmış sarkomerin merkez bölgesinden (H bandı hizasından) alınan kesit verilerini incelemiştir. Gevşemiş kasta merkezden alınan kesitte yalnızca miyozin filamentleri bulunurken tam kasılmış kasta aynı bölgede hem miyozin hem de aktin filamentlerinin yer aldığı belirlenmiştir. Elde edilen bu kanıt, kasılma sürecini açıklamak için oluşturulacak bilimsel bir modelde aşağıdaki yargılardan hangisini doğrudan destekler?

    • A) Kasılma sırasında miyozin filamentlerinin boyca kısalarak sarkomerin merkezinde yoğunlaştığını
    • B) Kas kasılırken aktin filamentlerinin boyca uzayarak sarkomerin merkezine doğru ilerlediğini
    • C) Aktin filamentlerinin miyozin filamentleri üzerinde sarkomerin merkezine doğru kaydığını
    • D) Z çizgilerinin merkezden uzaklaşması sonucu miyozin filamentlerinin aktinler üzerine katlandığını
    • E) Kasılma sürecinde A bandının daralarak merkez bölgesindeki yerini I bandına bıraktığını
  17. 17.

    İskelet kasının kasılması sırasında sarkomerin merkezinde yer alan açık renkli H bandının daralarak kaybolduğu, buna karşılık A bandının toplam genişliğinin değişmediği saptanmıştır. Bu gözlem verisini kanıt olarak kullanan bir araştırmacının, sarkomer modelinde H bandının kaybolmasını açıklayan en geçerli bilimsel kabul aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) A bandını oluşturan miyozin filamentlerinin merkezden uçlara doğru bükülüp boyca kısalması
    • B) Aktin filamentlerinin A bandının merkezine doğru kayarak miyozinlerle örtüşen alanı genişletmesi
    • C) Z çizgilerinin A bandının ortasına doğru göç ederek H bandı bölgesini fiziksel olarak örtmesi
    • D) Kasılma sürecinde aktin filamentlerinin boyca uzayarak miyozin filamentlerinin yerini alması
    • E) Sarkomerdeki aktin filamentlerinin dışa doğru çekilerek H bandındaki boşluğu seyreltmesi
  18. 18.

    Bir araştırmacı, iskelet kasının kasılma mekanizmasını açıklamak için iki hipotez kurmuştur. Birinci hipotez kasılmanın aktin ve miyozin ipliklerinin kendi boylarını kısaltmasıyla, ikinci hipotez ise filament boyları değişmeksizin aktinlerin miyozinler üzerinde kaymasıyla gerçekleştiğini öngörmektedir. Kasılmış bir kasta yapılan ölçümlerde A bandı boyunun sabit kaldığı, ancak H bandının tamamen kapandığı saptanmıştır. Bu kanıtlara dayalı olarak araştırmacının modelleri hakkında yapacağı bilimsel değerlendirme hangisidir?

    • A) İkinci hipoteze dayalı model desteklenir; çünkü miyozin boyunu temsil eden A bandının değişmemesi filamentlerin kısalmadığını, H bandının kapanması ise aktinlerin miyozinler üzerinde kaydığını kanıtlar.
    • B) Birinci hipoteze dayalı model desteklenir; çünkü H bandının tamamen kapanması miyozin proteinlerinin boyca büzülerek sarkomer merkezinde toplandığını gösterir.
    • C) İkinci hipoteze dayalı model reddedilir; çünkü aktinlerin kayması durumunda miyozin filamentlerinin oluşturduğu A bandının genişliğinde belirgin bir artış ölçülmeliydi.
    • D) Birinci hipoteze dayalı model desteklenir; çünkü sarkomer boyunun kısalabilmesi için aktin filamentlerinin kendi uzunluklarını azaltarak I bandını daraltması zorunludur.
    • E) Her iki hipoteze dayalı model de reddedilir; çünkü mikroskobik ölçümlerde A bandının değişmemesi kas lifinde gerçek bir kasılma gerçekleşmediğini kanıtlar.
  19. 19.

    Bir araştırmacı, çizgili kasların kasılmasını açıklamak için tasarladığı modelde miyozin filamentlerinin boyca kısalıp kalınlaştığını öne sürmüştür. Ancak kas üzerinde yapılan mikroskobik ölçümlerde A bandı boyunun sabit kaldığı (1,6 µm), H bandının kapandığı (0,4 µm'den 0 µm'ye gerilediği) ve I bandının daraldığı saptanmıştır. Bu ölçüm verilerini kanıt olarak kullanan araştırmacının, modelini bilimsel gerçeklerle uyumlu hâle getirmek için yapması gereken en uygun düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Miyozin filamentlerinin boyunun sabit tutulup aktin filamentlerinin miyozinler arasına doğru kaydığı ve örtüşme miktarının arttığı bir kurguya geçilmelidir.
    • B) Aktin filamentlerinin boyunun kısaldığı, miyozinlerin ise sabit kaldığı varsayılarak H bandındaki daralmanın bu kısalmayla sağlandığı kabul edilmelidir.
    • C) A bandının boyca korunduğu gerekçe gösterilerek iki Z çizgisi arasındaki sarkomer mesafesinin kasılmada değişmediği kabul edilmelidir.
    • D) Sarkomerin kısalmasını yansıtmak amacıyla kasılma anında aktin ve miyozin filamentlerinin birbirinden tamamen uzaklaştığı öne sürülmelidir.
    • E) I bandındaki değişimi açıklamak amacıyla aktin filamentlerinin büzülüp kalınlaşarak miyozin filamentlerinin boyunu kısalttığı savunulmalıdır.
  20. 20.

    Bir nörofizyoloji araştırmasında, bir refleks yayında görev yapan üç farklı nöronun (X, Y ve Z) işlevleri incelenmiş; X nöronunun çevreden aldığı uyarıyı merkezî sinir sistemine taşıdığı, Y nöronunun merkezî sinir sisteminde bu bilgiyi değerlendirip yanıt ürettiği, Z nöronunun ise üretilen yanıtı efektör organa ilettiği belirlenmiştir. Bu araştırma bulgularına göre, sinir sistemini oluşturan bu yapıların özellikleri ve aralarındaki ilişkiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

    • A) X nöronu bir motor nöron olup merkezî sinir sisteminde oluşturulan emirleri doğrudan tepki organına iletmekle görevlidir.
    • B) Z nöronu çevresel bir reseptörden doğrudan uyarı alarak bu uyarıyı değerlendirilmek üzere merkezî sinir sistemine ileten duyu nöronudur.
    • C) Y nöronu merkezî sinir sisteminde yer alan bir ara nöron olup X ile Z nöronları arasında işlevsel bağlantı kurarak değerlendirme yapar.
    • D) X ve Z nöronları bütünüyle merkezî sinir sisteminde bulunurken Y nöronu yalnızca çevresel sinir sistemi yapılarında görev alır.
    • E) Efektör organda bir yanıtın açığa çıkması için impuls iletiminin sırasıyla Z nöronundan Y nöronuna ve ardından X nöronuna gerçekleşmesi gerekir.

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.