Tarih felsefecisi Edward H. Carr'a göre "Tarih, tarihçi ile olgular arasında kesintisiz bir karşılıklı etkileşim süreci, bugün ile geçmiş arasında bitmez bir diyalogdur." Bu derin belirleme tarihçilerin tarihsel bilgiyi oluşturma sürecine ışık tutmaktadır. Carr'ın bu görüşüne göre, tarihsel bilginin inşasında aşağıdakilerden hangisinin rolü en belirgindir?

A) Geçmişteki olayların her ayrıntısının günümüze tamamen değişmeden ulaşmasının

B) Tarihçinin kendi dönemi, birikimi ve sorduğu sorular çerçevesinde kanıtları yeniden yorumlamasının

C) Geçmişin bugünden tamamen bağımsız, soyut ve kapalı bir kutu olarak kalmasının

D) Sadece resmi devlet arşivlerinde yer alan belgelerin gerçek kabul edilmesinin

E) Kronolojinin, olaylar arasındaki neden-sonuç bağını insan müdahalesi olmadan kurabilmesinin

Doğa bilimcileri laboratuvar ortamında kontrollü deneyler tasarlayıp gözlem yapabilirken, tarihçiler geçmişte yaşanmış olayları laboratuvarda tekrar canlandırıp gözlemleyemezler. Bu durum tarih biliminin kendine özgü bir yöntemi olmasını zorunlu kılar. Tarihsel yöntemin bu temel sınırı, tarihçiyi geçmiş hakkında güvenilir bilgi üretirken aşağıdakilerden hangisine mecbur bırakır?

A) Doğa bilimlerinin kullandığı sayısal formülleri tarihsel olaylara uyarlamaya

B) Tarihsel olayları açıklarken bilimsel yöntem yerine edebi anlatımı tercih etmeye

C) Geçmişten kalan tüm izleri, kanıtları ve kaynakları titizlikle sorgulayıp yöntem dâhilinde analiz etmeye

D) Deney yerine sadece günümüz insanının değer yargılarına dayanan tahminler yapmaya

E) Geçmişte yaşanmış her olayı mutlak ve genelgeçer doğa kanunlarına bağlamaya

Bir tarih kulübü öğrencisi, "Kadeş Barış Antlaşması'nın Hititçe yazılmış orijinal kil tableti" ile "2024 yılında bir akademisyen tarafından yazılan Hitit Siyasi Tarihi kitabı" arasındaki farkları analiz etmektedir. Bu iki kaynağın tarihin yöntemi ve bilgi üretimi açısından temel farkı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Kil tableti taraflı bir yorum sunarken, araştırma kitabının tamamen tarafsız olması

B) Kil tabletinin anlık bir olayı, araştırma kitabının ise uzun vadeli bir olguyu yansıtması

C) Araştırma kitabının kesin kanıt, kil tabletinin ise sadece yardımcı kaynak olması

D) Kil tabletinin öznel bir bakış, kitabın ise deneysel bilimsel kuralları içermesi

E) Kil tabletinin doğrudan birinci elden kaynak, araştırma kitabının ise ikinci elden kaynak olması

Tarihçi Ahmet Bey, "Fransız İhtilali gibi küresel bir olayı sadece saray harcamalarıyla açıklamak, koca bir okyanusu tek bir dalgayla tanımlamaya benzer" demiştir. Bu benzetme, öğrencilerin tarihsel olaylara bakış açısını geliştirmeyi amaçlamaktadır. Ahmet Bey bu benzetmeyle tarihsel olayların analizinde aşağıdakilerden hangisinin önemini vurgulamaktadır?

A) Nedenlerin çok boyutluluğu ve olayların arka planındaki derinliğin

B) Olayların kronolojik sırasının değiştirilemez ve katı olmasının

C) Tarihsel bilginin doğa yasaları gibi mutlak ve değişmez olmasının

D) Birinci el kaynakların ikinci el kaynaklara olan metodolojik üstünlüğünün

E) Değişimin süreklilikten her zaman daha hızlı ve yıkıcı gerçekleştiğinin

Tarihi bir romanda, Hun İmparatoru Attila'nın savaş stratejilerini belirlemek için çadırında masa üzerinde basılı kağıt bir Avrupa haritasını incelediği ve pusulaya bakarak yön tayin ettiği yazmaktadır. Bu durum tarih meraklısı bir öğrencinin dikkatini çekmiştir. Yazarın romandaki bu anlatımı, tarihin doğasında yer alan hangi kavramsal hataya (anakronizm) örnek oluşturur?

A) Neden-sonuç ilişkisinin tek taraflı kurulmasına

B) Zaman ve kronoloji algısının dönemin koşullarıyla uyuşmamasına

C) Değişim ve sürekliliğin göz ardı edilerek tek tip düşünülmesine

D) Tarihsel bilginin tamamen nesnel bir şekilde yansıtılmasına

E) Kanıt yetersizliğinden kaynaklanan boşlukların hayal gücüyle doldurulmasına

Aynı savaşa katılan iki farklı imparatorluğun saray tarihçileri, kaleme aldıkları eserlerde savaşın gelişimini ve galibiyet durumunu taban tabana zıt şekillerde anlatmışlardır. Bu durum tarih dersinde bir tartışma konusu olarak ele alınmıştır. Bu iki kaynağı inceleyen bir tarih araştırmacısının nesnel (objektif) bir bilgiye ulaşabilmesi için yapması gereken öncelikli hamle ne olmalıdır?

A) Kendi milli kimliğine daha yakın olan kaynağı doğru kabul etmek

B) Çelişkili her iki kaynağı da tamamen yok sayarak yeni bir varsayım üretmek

C) Farklı türdeki diğer kanıtlarla kaynakları karşılaştırıp eleştirel süzgeçten geçirmek

D) En çok askeri ayrıntı veren kaynağın anlatısını mutlak gerçek kabul etmek

E) Savaşta en çok toprak kazanan devletin belgesine öncelik vermek

Yakın zamanda yapılan yeni arkeolojik kazılar ve deşifre edilen yazılı belgeler, Göbeklitepe'nin inanç ve tarım öncesi dönemdeki işlevine dair bildiğimiz pek çok tezi sarsmıştır. Bu durum, tarihsel bilginin doğasını sorgulayan öğrenciler için somut bir örnek oluşturmaktadır. Buna göre yeni kanıtların ortaya çıkması, tarihsel bilginin aşağıdaki özelliklerinden hangisini doğrudan doğrular?

A) Sadece yazılı kaynaklara dayandığını

B) Geçmişin tamamen kişisel yorumlardan ibaret olduğunu

C) Kesinlik derecesinin fen bilimleri ile aynı olduğunu

D) Değişebilir, geliştirilebilir ve dinamik bir yapıya sahip olduğunu

E) Zamanla tarafsızlığını tamamen kaybettiğini

Arkeolojik bir kazıda üzerinde hükümdarın resmi, adı ve basıldığı hicri tarih yazılı olan gümüş bir sikke bulunmuştur. Bu sikke, döneme ait tarihi bilgilerin tespit edilmesinde çok değerli bir kaynak niteliğindedir. Buna göre söz konusu sikke, aşağıdaki durumlardan hangisi için doğrudan birinci elden bir kanıt oluşturamaz?

A) Dönemin ekonomik ve ticari gücü

B) Devletin egemenlik anlayışı

C) Dönemdeki metal işleme teknolojisi

D) Dönemin hükümdarının kimliği

E) Devletin sahip olduğu siyasi sınırların kesin hattı

Savaşların başlaması veya antlaşmaların imzalanması kısa süreli gelişmelerken, kültürel ve ekonomik etkileşimlerin yayılması uzun zamana yayılan süreçleri kapsar. Tarih dersinde öğrencilerine bu ayrımı fark ettirmek isteyen bir öğretmen, "olgu" kavramını açıklamak istemektedir. Buna göre öğretmen, aşağıdakilerden hangisini bir olgu örneği olarak gösterebilir?

A) Malazgirt Savaşı'nın kazanılması

D) Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imzalanması

Görseldeki karikatürde 'Tarihçi' ve 'Kanıt' arasındaki ilişki anlatılmaktadır. Tarihin doğası gereği, bir tarihçi görseldeki büyüteçle neyi amaçlamaktadır?

A) Eski eşyaları tamir etmeyi

B) Nesnelerin maddi değerini ölçmeyi

C) Geçmişteki olayları veriler ışığında objektif olarak araştırmayı

D) Sadece yer altındaki buluntuları toplamayı

E) Kendi hayal dünyasındaki hikayeleri yazmayı

Eski bir tapınak duvarında bulunan görseldeki hiyeroglif yazılar incelenmektedir. Bir tarihçi için bu kaynağın en güvenilir olmasının sebebi nedir? 👁️🗨️

A) Çok renkli ve sanatsal olması

B) Taş üzerine yazıldığı için hiç değişmemesi

C) Dönemin tanığı olan birinci elden kaynak olması

D) Modern tarihçiler tarafından yazılmış olması

E) Sadece dini konuları anlatıyor olması

Bir müzede sergilenen aşağıdaki tabloda, Malazgirt Meydan Muharebesi temsil edilmiştir. Bir tarihçi bu tabloyu incelerken tarihin doğası gereği öncelikle neye dikkat etmelidir?

A) Tablodaki renklerin canlılığına

B) Sanatçının fırça tekniğine

C) Eserin olayın geçtiği dönemde mi yoksa çok sonra mı yapıldığına

D) Tablonun çerçevesinin hangi ağaçtan yapıldığına

E) Tabloda kaç adet asker figürü olduğuna

Görselde yer alan Şanlıurfa'daki Göbeklitepe buluntuları, tarih yazıcılığında büyük bir değişime neden olmuştur. Bu buluntuların incelenmesi, tarihin doğasına dair hangi önemli kuralı doğrular? 🏛️

A) Tarihi bilgiler değişmez ve kesin kanunlardır.

B) Yeni kanıtlar ortaya çıktıkça mevcut tarihi bilgiler güncellenebilir.

C) Sözlü gelenek yazılı belgelerden daha güvenilirdir.

D) Tarih sadece savaşları ve kralları konu alır.

E) Antik kalıntılar sadece sanat tarihçilerini ilgilendirir.

Tarih araştırmalarında kullanılan kaynaklar bazen bir dönemi bazen de bir kişinin yaşamını anlatır. Görseldeki kitap, Nutuk'un modern bir baskısıdır ve Mustafa Kemal Atatürk'ün sözlerini içermektedir. Bu eser tarihçiler için ne ifade eder?

A) Dönemin olaylarını bizzat yaşayanın ağzından anlatan bir ana kaynaktır.

B) Sadece edebi bir değer taşıyan kurgusal bir romandır.

C) Olaylardan yüzyıllar sonra yazılmış bir ikinci el kaynaktır.

D) Bilimsel geçerliliği olmayan kişisel bir defterdir.

E) Sadece askeri stratejileri içeren bir teknik kılavuzdur.

Eda Öğretmen, sınıfa getirdiği bir kutunun içinden aşağıdaki nesneleri çıkarmıştır. Bu nesnelerin tarihin aydınlatılmasında hangi tür kaynak grubuna girdiğini sormuştur. Görseldeki buluntular dikkate alındığında bu kaynakların ortak özelliği nedir?

A) Hepsi yazılı kaynak grubundadır.

B) Hepsi sözlü kaynak niteliği taşır.

C) Hepsi birinci elden (ana) kaynaklardır.

D) Hepsi günümüzde yapılmış taklit eserlerdir.

E) Sadece görsel sanatlara dair bilgi verirler.

Giriş Yap

Giriş

Tarihin Doğası Yeni Nesile Geçiş Test Çöz

MEB · 9. Sınıf · Tarih · GEÇMİŞİN İNŞA SÜRECİNDE TARİH

9. Sınıf Tarih dersi "Tarihin Doğası" konusu için MEB müfredatına uygun 17 soruluk yeni nesile geçiş testi. Yeni nesil sorulara hazırlayan geçiş soruları. Testi çözdükten sonra doğru cevapları, çözümleri ve kazanım analizini görebilirsin.

Soruları aşağıda inceleyebilir, yanıtlamak ve sonuçlarını görmek için testi başlatabilirsin.

Sorular

Tarih felsefecisi Edward H. Carr'a göre "Tarih, tarihçi ile olgular arasında kesintisiz bir karşılıklı etkileşim süreci, bugün ile geçmiş arasında bitmez bir diyalogdur." Bu derin belirleme tarihçilerin tarihsel bilgiyi oluşturma sürecine ışık tutmaktadır. Carr'ın bu görüşüne göre, tarihsel bilginin inşasında aşağıdakilerden hangisinin rolü en belirgindir?
- A) Geçmişteki olayların her ayrıntısının günümüze tamamen değişmeden ulaşmasının
- B) Tarihçinin kendi dönemi, birikimi ve sorduğu sorular çerçevesinde kanıtları yeniden yorumlamasının
- C) Geçmişin bugünden tamamen bağımsız, soyut ve kapalı bir kutu olarak kalmasının
- D) Sadece resmi devlet arşivlerinde yer alan belgelerin gerçek kabul edilmesinin
- E) Kronolojinin, olaylar arasındaki neden-sonuç bağını insan müdahalesi olmadan kurabilmesinin
Doğa bilimcileri laboratuvar ortamında kontrollü deneyler tasarlayıp gözlem yapabilirken, tarihçiler geçmişte yaşanmış olayları laboratuvarda tekrar canlandırıp gözlemleyemezler. Bu durum tarih biliminin kendine özgü bir yöntemi olmasını zorunlu kılar. Tarihsel yöntemin bu temel sınırı, tarihçiyi geçmiş hakkında güvenilir bilgi üretirken aşağıdakilerden hangisine mecbur bırakır?
- A) Doğa bilimlerinin kullandığı sayısal formülleri tarihsel olaylara uyarlamaya
- B) Tarihsel olayları açıklarken bilimsel yöntem yerine edebi anlatımı tercih etmeye
- C) Geçmişten kalan tüm izleri, kanıtları ve kaynakları titizlikle sorgulayıp yöntem dâhilinde analiz etmeye
- D) Deney yerine sadece günümüz insanının değer yargılarına dayanan tahminler yapmaya
- E) Geçmişte yaşanmış her olayı mutlak ve genelgeçer doğa kanunlarına bağlamaya
Bir tarih kulübü öğrencisi, "Kadeş Barış Antlaşması'nın Hititçe yazılmış orijinal kil tableti" ile "2024 yılında bir akademisyen tarafından yazılan Hitit Siyasi Tarihi kitabı" arasındaki farkları analiz etmektedir. Bu iki kaynağın tarihin yöntemi ve bilgi üretimi açısından temel farkı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Kil tableti taraflı bir yorum sunarken, araştırma kitabının tamamen tarafsız olması
- B) Kil tabletinin anlık bir olayı, araştırma kitabının ise uzun vadeli bir olguyu yansıtması
- C) Araştırma kitabının kesin kanıt, kil tabletinin ise sadece yardımcı kaynak olması
- D) Kil tabletinin öznel bir bakış, kitabın ise deneysel bilimsel kuralları içermesi
- E) Kil tabletinin doğrudan birinci elden kaynak, araştırma kitabının ise ikinci elden kaynak olması
Tarihçi Ahmet Bey, "Fransız İhtilali gibi küresel bir olayı sadece saray harcamalarıyla açıklamak, koca bir okyanusu tek bir dalgayla tanımlamaya benzer" demiştir. Bu benzetme, öğrencilerin tarihsel olaylara bakış açısını geliştirmeyi amaçlamaktadır. Ahmet Bey bu benzetmeyle tarihsel olayların analizinde aşağıdakilerden hangisinin önemini vurgulamaktadır?
- A) Nedenlerin çok boyutluluğu ve olayların arka planındaki derinliğin
- B) Olayların kronolojik sırasının değiştirilemez ve katı olmasının
- C) Tarihsel bilginin doğa yasaları gibi mutlak ve değişmez olmasının
- D) Birinci el kaynakların ikinci el kaynaklara olan metodolojik üstünlüğünün
- E) Değişimin süreklilikten her zaman daha hızlı ve yıkıcı gerçekleştiğinin
Tarihi bir romanda, Hun İmparatoru Attila'nın savaş stratejilerini belirlemek için çadırında masa üzerinde basılı kağıt bir Avrupa haritasını incelediği ve pusulaya bakarak yön tayin ettiği yazmaktadır. Bu durum tarih meraklısı bir öğrencinin dikkatini çekmiştir. Yazarın romandaki bu anlatımı, tarihin doğasında yer alan hangi kavramsal hataya (anakronizm) örnek oluşturur?
- A) Neden-sonuç ilişkisinin tek taraflı kurulmasına
- B) Zaman ve kronoloji algısının dönemin koşullarıyla uyuşmamasına
- C) Değişim ve sürekliliğin göz ardı edilerek tek tip düşünülmesine
- D) Tarihsel bilginin tamamen nesnel bir şekilde yansıtılmasına
- E) Kanıt yetersizliğinden kaynaklanan boşlukların hayal gücüyle doldurulmasına
Aynı savaşa katılan iki farklı imparatorluğun saray tarihçileri, kaleme aldıkları eserlerde savaşın gelişimini ve galibiyet durumunu taban tabana zıt şekillerde anlatmışlardır. Bu durum tarih dersinde bir tartışma konusu olarak ele alınmıştır. Bu iki kaynağı inceleyen bir tarih araştırmacısının nesnel (objektif) bir bilgiye ulaşabilmesi için yapması gereken öncelikli hamle ne olmalıdır?
- A) Kendi milli kimliğine daha yakın olan kaynağı doğru kabul etmek
- B) Çelişkili her iki kaynağı da tamamen yok sayarak yeni bir varsayım üretmek
- C) Farklı türdeki diğer kanıtlarla kaynakları karşılaştırıp eleştirel süzgeçten geçirmek
- D) En çok askeri ayrıntı veren kaynağın anlatısını mutlak gerçek kabul etmek
- E) Savaşta en çok toprak kazanan devletin belgesine öncelik vermek
Yakın zamanda yapılan yeni arkeolojik kazılar ve deşifre edilen yazılı belgeler, Göbeklitepe'nin inanç ve tarım öncesi dönemdeki işlevine dair bildiğimiz pek çok tezi sarsmıştır. Bu durum, tarihsel bilginin doğasını sorgulayan öğrenciler için somut bir örnek oluşturmaktadır. Buna göre yeni kanıtların ortaya çıkması, tarihsel bilginin aşağıdaki özelliklerinden hangisini doğrudan doğrular?
- A) Sadece yazılı kaynaklara dayandığını
- B) Geçmişin tamamen kişisel yorumlardan ibaret olduğunu
- C) Kesinlik derecesinin fen bilimleri ile aynı olduğunu
- D) Değişebilir, geliştirilebilir ve dinamik bir yapıya sahip olduğunu
- E) Zamanla tarafsızlığını tamamen kaybettiğini
İnsanlığın yerleşik hayata ve tarım toplumuna geçmesine rağmen, eski yaşam tarzının bir parçası olan göçebe hayvancılık faaliyetlerini de eş zamanlı olarak sürdürmesi önemli bir tarihsel durumdur. Bu durum, tarihin doğasındaki temel dinamikleri anlamamızda yardımcı olur. Buna göre bahsedilen tarihsel durum, tarihin doğasındaki hangi kavram çiftiyle doğrudan açıklanabilir?
- A) Değişim - Süreklilik
- B) Olay - Olgu
- C) Zaman - Kronoloji
- D) Neden - Sonuç
- E) Geçmiş - Gelecek
Arkeolojik bir kazıda üzerinde hükümdarın resmi, adı ve basıldığı hicri tarih yazılı olan gümüş bir sikke bulunmuştur. Bu sikke, döneme ait tarihi bilgilerin tespit edilmesinde çok değerli bir kaynak niteliğindedir. Buna göre söz konusu sikke, aşağıdaki durumlardan hangisi için doğrudan birinci elden bir kanıt oluşturamaz?
- A) Dönemin ekonomik ve ticari gücü
- B) Devletin egemenlik anlayışı
- C) Dönemdeki metal işleme teknolojisi
- D) Dönemin hükümdarının kimliği
- E) Devletin sahip olduğu siyasi sınırların kesin hattı
Savaşların başlaması veya antlaşmaların imzalanması kısa süreli gelişmelerken, kültürel ve ekonomik etkileşimlerin yayılması uzun zamana yayılan süreçleri kapsar. Tarih dersinde öğrencilerine bu ayrımı fark ettirmek isteyen bir öğretmen, "olgu" kavramını açıklamak istemektedir. Buna göre öğretmen, aşağıdakilerden hangisini bir olgu örneği olarak gösterebilir?
- A) Malazgirt Savaşı'nın kazanılması
- B) Cumhuriyetin ilan edilmesi
- C) Anadolu'nun Türkleşmesi
- D) Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imzalanması
- E) İstanbul'un fethi
Görseldeki karikatürde 'Tarihçi' ve 'Kanıt' arasındaki ilişki anlatılmaktadır. Tarihin doğası gereği, bir tarihçi görseldeki büyüteçle neyi amaçlamaktadır?
- A) Eski eşyaları tamir etmeyi
- B) Nesnelerin maddi değerini ölçmeyi
- C) Geçmişteki olayları veriler ışığında objektif olarak araştırmayı
- D) Sadece yer altındaki buluntuları toplamayı
- E) Kendi hayal dünyasındaki hikayeleri yazmayı
Eski bir tapınak duvarında bulunan görseldeki hiyeroglif yazılar incelenmektedir. Bir tarihçi için bu kaynağın en güvenilir olmasının sebebi nedir? 👁️‍🗨️
- A) Çok renkli ve sanatsal olması
- B) Taş üzerine yazıldığı için hiç değişmemesi
- C) Dönemin tanığı olan birinci elden kaynak olması
- D) Modern tarihçiler tarafından yazılmış olması
- E) Sadece dini konuları anlatıyor olması
Bir müzede sergilenen aşağıdaki tabloda, Malazgirt Meydan Muharebesi temsil edilmiştir. Bir tarihçi bu tabloyu incelerken tarihin doğası gereği öncelikle neye dikkat etmelidir?
- A) Tablodaki renklerin canlılığına
- B) Sanatçının fırça tekniğine
- C) Eserin olayın geçtiği dönemde mi yoksa çok sonra mı yapıldığına
- D) Tablonun çerçevesinin hangi ağaçtan yapıldığına
- E) Tabloda kaç adet asker figürü olduğuna
Görselde yer alan Şanlıurfa'daki Göbeklitepe buluntuları, tarih yazıcılığında büyük bir değişime neden olmuştur. Bu buluntuların incelenmesi, tarihin doğasına dair hangi önemli kuralı doğrular? 🏛️
- A) Tarihi bilgiler değişmez ve kesin kanunlardır.
- B) Yeni kanıtlar ortaya çıktıkça mevcut tarihi bilgiler güncellenebilir.
- C) Sözlü gelenek yazılı belgelerden daha güvenilirdir.
- D) Tarih sadece savaşları ve kralları konu alır.
- E) Antik kalıntılar sadece sanat tarihçilerini ilgilendirir.
Tarih araştırmalarında kullanılan kaynaklar bazen bir dönemi bazen de bir kişinin yaşamını anlatır. Görseldeki kitap, Nutuk'un modern bir baskısıdır ve Mustafa Kemal Atatürk'ün sözlerini içermektedir. Bu eser tarihçiler için ne ifade eder?
- A) Dönemin olaylarını bizzat yaşayanın ağzından anlatan bir ana kaynaktır.
- B) Sadece edebi bir değer taşıyan kurgusal bir romandır.
- C) Olaylardan yüzyıllar sonra yazılmış bir ikinci el kaynaktır.
- D) Bilimsel geçerliliği olmayan kişisel bir defterdir.
- E) Sadece askeri stratejileri içeren bir teknik kılavuzdur.
Tarihçiler geçmişi araştırırken görseldeki gibi farklı nitelikteki belgeleri bir araya getirerek olayları anlamlandırmaya çalışır. Bu belgelerden hangisi yazılı kaynak kategorisinde değerlendirilemez? 🎯
- A) 1 numaralı ferman
- B) 2 numaralı tablet
- C) 3 numaralı madalya
- D) 4 numaralı günlük
- E) Hepsi yazılı kaynaktır.
Eda Öğretmen, sınıfa getirdiği bir kutunun içinden aşağıdaki nesneleri çıkarmıştır. Bu nesnelerin tarihin aydınlatılmasında hangi tür kaynak grubuna girdiğini sormuştur. Görseldeki buluntular dikkate alındığında bu kaynakların ortak özelliği nedir?
- A) Hepsi yazılı kaynak grubundadır.
- B) Hepsi sözlü kaynak niteliği taşır.
- C) Hepsi birinci elden (ana) kaynaklardır.
- D) Hepsi günümüzde yapılmış taklit eserlerdir.
- E) Sadece görsel sanatlara dair bilgi verirler.