Sınıflandırma ve Biyoçeşitlilik Özgün Kurgu Test Çöz

Sorular

1. 1.

   Geleceğin gezegen kolonileri için düzenlenen yapay ekosistem yarışmasında üç farklı ekibin kurduğu biyom modellerine ait veriler kaydedilmiştir: • I. Model: 25 farklı bitki türü barındırmakta ancak ortam tek tip fiziksel zeminden oluşmakta ve tüm türler kopyalanmış (klon) bireylerden meydana gelmektedir. • II. Model: Yalnızca iki mikrobiyal tür içermekte fakat bu türlerin çevresel stres faktörlerine farklı yanıtlar veren geniş bir genetik varyasyon havuzu bulunmaktadır. • III. Model: Çakıllı yamaç, tatlı su birikintisi ve gölgelik toprak gibi farklı ekosistem birimlerini barındırmakta olup bu birimler çeşitli canlı türleri ve zengin genetik varyantlarla desteklenmektedir. Bu verilerden hareketle biyoçeşitliliği oluşturan unsurlar değerlendirildiğinde aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Biyoçeşitliliğin tek belirleyicisi tür sayısı olduğundan I. model biyolojik zenginliği en yüksek yapıdır.
   • B) II. modeldeki yüksek genetik çeşitlilik, ekosistem çeşitliliği ihtiyacını tamamen ortadan kaldırır.
   • C) Klon bireylerden oluşan I. model, genetik homojenliği sayesinde değişen ortam şartlarına en dayanıklı biyomdur.
   • D) Ekosistem çeşitliliği yalnızca cansız değişkenleri kapsadığından III. modeldeki farklı habitatlar canlı çeşitliliğini etkilemez.
   • E) Biyolojik çeşitlilik; genetik, tür ve ekosistem düzeylerinin birbiriyle bütünleştiği III. modelde en kapsamlı şekilde temsil edilmektedir.
2. 2.

   Derin uzay ekolojik kolonizasyon projesinde, Dünya dışı bir istasyonda kurulan üç deneysel biyokubbedeki biyoçeşitlilik verileri incelenmiştir. Birinci kubbede yalnızca genetik kopyalardan oluşan tek bir alg türü çoğaltılmış; ikinci kubbede besin döngüsü ilişkileri bulunmayan elli farklı bitki türü tekdüze bir besin çözeltisinde tutulmuş; üçüncü kubbede ise ayrıştırıcılar ve azot bağlayıcılarla desteklenen dengeli bir besin ağı ile toprak katmanları oluşturulmuştur. Çevresel parametrelerdeki ani bir dalgalanma sonucunda birinci kubbedeki canlılar tamamen yok olmuş, ikinci kubbedeki türlerin büyük kısmı besin kilitlenmesiyle elenmiş, yalnızca üçüncü kubbe dengesini koruyarak varlığını sürdürmüştür. Bu araştırma verilerine dayanarak biyoçeşitliliği oluşturan unsurlarla ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Bir yaşam alanındaki toplam birey sayısının fazlalığı, ekosistemin çevresel dalgalanmalara karşı direnç kazanmasında en belirleyici biyoçeşitlilik unsurudur.
   • B) Genetik çeşitliliğin düşük olduğu canlı toplulukları, tür içi rekabet azaldığı için çevresel değişimlere diğer topluluklardan daha hızlı uyum sağlar.
   • C) Tür çeşitliliğinin yüksek olması, ekosistemdeki trofik ağlar ve madde döngüleri gelişmemiş olsa bile biyolojik sistemin sürekliliğini tek başına güvenceye alır.
   • D) Canlılar arasındaki simbiyotik ve besinsel etkileşimler, genetik çeşitlilik ve tür zenginliğinden tamamen bağımsız olarak ekosistem yapısını dengeler.
   • E) Biyoçeşitliliğin sürdürülebilirliği ve çevresel şoklara direnci; yalnızca tür sayısına değil, ekosistem çeşitliliğini oluşturan besin zincirleri ve madde döngüsü gibi işlevsel ilişkilerin bütünlüğüne dayanır.
3. 3.

   Geleceğin kapalı biyom araştırma merkezinde, yapay bir vadi ekosisteminin on yıllık restorasyon verileri incelenmiştir. İlk beş yılda vadiye tek tip toprak ve su rejimi sağlanmış, bu süreçte sabit kalan 20 canlı türünün kuraklık karşısında popülasyon büyüklüklerinin kritik düzeyde daraldığı kaydedilmiştir. İkinci beş yılda ise vadiye kayalık yarıklar, gölgelik nemli oyuklar ve mevsimsel su birikintileri gibi farklı mikrohabitatlar entegre edilmiş; toplam tür sayısı değişmediği hâlde canlıların farklı genetik varyantlarının zenginleştiği ve sistemin kuraklık şokuna direnç kazandığı belirlenmiştir. Bu araştırma verilerine dayanarak biyoçeşitliliği oluşturan unsurlarla ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Ekosistem çeşitliliğinin artırılması, tür sayısı sabit kalsa bile tür içi genetik çeşitliliği ve sistemin çevresel değişimlere karşı direncini destekler.
   • B) Biyolojik çeşitliliğin korunması ve devamlılığı, yalnızca alandaki toplam tür sayısının artırılmasına bağlı bir durumdur.
   • C) Tür çeşitliliği değişmeyen ekolojik sistemlerde, biyoçeşitliliğin genetik ya da ekosistem düzeyindeki diğer unsurları gelişim gösteremez.
   • D) Canlı popülasyonlarındaki genetik varyasyonların zenginleşmesi, dış çevredeki mikrohabitat koşullarından tamamen bağımsız gerçekleşir.
   • E) Abiyotik çevre koşullarının çeşitlenmesi, sadece besin zincirinin en üst basamağında yer alan canlıların hayatta kalma başarısını etkiler.
4. 4.

   Geleceğin ekolojik izleme simülasyonunda, bir biyorezerv alanının restorasyon sürecine ait on yıllık değişim verileri incelenmiştir. Elde edilen verilerde alandaki toplam tür sayısının 30'dan 75'e yükseldiği, ancak yeni türlerin tamamının alana sonradan giren tek tip istilacı otsu bitkilerden oluştuğu belirlenmiştir. Aynı süreçte bölgedeki akarsu ve çalılık mikrohabitatların kaybolduğu, yerel otçul ve yırtıcı hayvan türleriyle birlikte yerli bitki soylarının genetik varyantlarının tamamen yok olduğu kaydedilmiştir. Bu simülasyon verilerine dayanarak biyoçeşitliliği oluşturan unsurlarla ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Biyoçeşitlilik yalnızca alandaki tür sayısıyla açıklanamaz; farklı habitatların ve canlıların sahip olduğu genetik zenginliğin korunması da bu kavramın zorunlu bir parçasıdır.
   • B) Bir bölgede tür sayısının artış göstermesi, o ekosistemin genetik ve yapısal dengesinin de kendiliğinden iyileştiğinin kesin bir göstergesidir.
   • C) Ekosistem çeşitliliğindeki mikrohabitat kayıpları, ortama giren üretici canlı türlerinin sayısının artmasıyla tamamen telafi edilebilir.
   • D) Bir biyorezervin biyolojik zenginliği değerlendirilirken tür içi genetik varyasyonlar göz ardı edilerek yalnızca toplam tür çeşitliliği ölçülmelidir.
   • E) Yeni türlerin ortama yerleşmesi besin ağındaki basamakları çeşitlendirdiğinden, ekosistemin sürdürülebilirliğine her zaman olumlu katkı sağlar.
5. 5.

   Geleceğin kentsel tarım kubbelerinde tozlaşmayı sağlamak amacıyla kurgulanan iki yapay ekosistem bölmesindeki böcek popülasyonları izlenmiştir. K bölmesinde toplam 10 farklı polinatör böcek türü bulunmakla birlikte 10.000 bireyin %98'ini tek bir tür oluştururken diğer 9 tür çok az sayıda bireyle temsil edilmektedir. L bölmesinde ise toplam 6 polinatör tür yer almakta ve her bir türün birey sayısı birbirine oldukça yakın, dengeli bir dağılım sergilemektedir. Ortama baskın böceği hedef alan bir parazit girdiğinde K bölmesinde tozlaşma süreci neredeyse tamamen çökerken, L bölmesinde ekolojik işlevin aksamadan devam ettiği kaydedilmiştir. Bu araştırma verilerine dayanarak biyoçeşitliliği oluşturan unsurlarla ilgili yapılan çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Tür çeşitliliği yalnızca ortamdaki farklı türlerin sayısına değil, türleri oluşturan bireylerin dengeli dağılımına da bağlıdır.
   • B) Bir ekosistemdeki toplam birey sayısının fazlalığı, o alandaki tür çeşitliliğinin yüksek olduğunu tek başına kanıtlar.
   • C) Tür sayısı yüksek olan yaşam alanları, birey dağılımına bakılmaksızın çevresel tehditlere karşı her zaman daha dayanıklıdır.
   • D) Ekosistem çeşitliliği arttıkça belirli bir türün popülasyondaki baskınlığı zorunlu olarak en yüksek düzeye ulaşır.
   • E) Genetik çeşitlilik azaldıkça komünitedeki farklı türlerin popülasyon büyüklükleri kendiliğinden dengelenir.
6. 6.

   Biyosfer izleme istasyonunun yapay gölet simülasyonunda iki farklı sucul alanın ekolojik verileri incelenmiştir. Birinci Havuz'da besin zincirinin aynı basamağında yer alan ve tek tip dip çamuruyla beslenen 14 farklı omurgasız türünün yaşadığı homojen bir ortam bulunmaktadır. İkinci Havuz'da ise yalnızca 4 omurgasız türü bulunmasına karşın sucul sazlıklar, dip balçığı ve açık su akıntısı gibi değişken mikrohabitatlar ile otçul, avcı ve ayrıştırıcı gibi farklı beslenme basamakları yer almaktadır. Bu simülasyon verilerine dayanarak biyoçeşitliliği oluşturan unsurlar değerlendirildiğinde aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Bir yaşam alanındaki tür sayısının yüksekliği, o komünitedeki habitat çeşitliliği ile trofik basamak zenginliğinin de zorunlu olarak geliştiğini gösterir.
   • B) Biyoçeşitlilik yalnızca tür sayısıyla sınırlı olmayıp canlıların ekolojik rolleri ile ortamdaki mikroekosistem çeşitliliğini de kapsayan bütüncül bir yapıdır.
   • C) Farklı türlerin aynı ortamda kararlı popülasyonlar oluşturabilmesi, benzer besin kaynaklarını tüketmelerine ve tekdüze habitatlarda yaşamalarına bağlıdır.
   • D) Ekosistemlerdeki fiziksel alan tekdüzeliği arttıkça, bu ortama uyum sağlayan türlerin ekolojik rollerinde ve beslenme nişlerinde çeşitlenme gerçekleşir.
   • E) Bir bölgedeki tür zenginliğinin düşük olması, oradaki ekosistem ve niş çeşitliliğinin de yetersiz düzeyde kaldığını kesin olarak kanıtlar.
7. 7.

   Bir biyosfer araştırma merkezinde yürütülen ekolojik modelleme çalışmasında, izole bir su havzasında yaşayan aynı balık türüne ait üç farklı alt popülasyonun çevresel değişimlere verdiği tepkiler kaydedilmiştir. Birinci popülasyonun genetik açıdan tekdüze olduğu ve ani su sıcaklığı artışında bireylerin büyük kısmının elendiği gözlenmiştir. Farklı genetik varyantları barındıran ikinci popülasyonda ise sıcaklık ve tuzluluk değişimlerine direnç gösteren bireyler sayesinde popülasyon varlığını başarıyla sürdürmüştür. Yalnızca belirli bir alleli taşıyan üçüncü popülasyonun ise ortama yeni bir patojen girdiğinde tamamen yok olma tehlikesiyle karşılaştığı tespit edilmiştir. Bu araştırma verilerine dayanarak biyoçeşitliliği oluşturan unsurlarla ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisine ulaşılabilir?

   • A) Çevresel stres faktörlerinin artması, popülasyondaki genetik çeşitliliğin doğrudan ve kendiliğinden zenginleşmesini sağlar.
   • B) Bir türün popülasyonları arasındaki genetik çeşitlilik, değişen ortam koşullarına karşı uyum ve hayatta kalma şansını artırır.
   • C) Genetik açıdan tekdüze olan popülasyonlar, yeni ortaya çıkan hastalıklara karşı geniş varyasyonlu gruplardan daha dirençlidir.
   • D) Biyolojik çeşitliliğin devamlılığında tür içi genetik farklılıklar önemsiz olup yalnızca ekosistemdeki toplam tür sayısı belirleyicidir.
   • E) Popülasyondaki genetik çeşitliliğin azalması, canlıların farklı çevre faktörlerine karşı tolerans sınırlarını daima genişletir.
8. 8.

   Yapay zekâ destekli bir biyorejenerasyon simülasyonunda, tahrip edilmiş bir kıyı bölgesini yeniden canlandırmak amacıyla tasarlanan iki farklı ekolojik koruma alanı test edilmektedir. Birinci Alanda; aynı nem ve tuzluluk değerine sahip homojen bir kumul zemin üzerinde 20 farklı otsu bitki türü dengeli popülasyon yoğunluklarıyla yetiştirilmektedir. İkinci Alanda ise yalnızca 5 otsu bitki türü yer almasına karşın; tuzlu bataklık, tatlı su göleti ve kayalık yarıklar gibi değişken abiyotik koşullara sahip farklı mikrohabitatlar ile bunlara bağlı komünite etkileşimleri kurulmuştur. Bu simülasyon verilerine dayanarak biyoçeşitliliği oluşturan unsurlar değerlendirildiğinde aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Birinci Alandaki tür sayısının fazlalığı, bu alanın ekosistem çeşitliliğinin de İkinci Alana göre doğrudan daha zengin olduğunu kanıtlar.
   • B) İkinci Alandaki farklı habitat tipleri, o alandaki bitki türlerinin genetik çeşitliliğinin kesinlikle en üst düzeyde olduğunu gösterir.
   • C) Birinci Alanda türlerin dengeli popülasyon yoğunluklarına sahip olması, tür çeşitliliğini düşüren olumsuz bir etkendir.
   • D) İkinci Alanda tür sayısının az olması, o alanda abiyotik faktörlerin ve ekolojik nişlerin bulunmadığını gösterir.
   • E) Birinci Alan zengin tür varlığı ve dengeli dağılımıyla yüksek tür çeşitliliğini, İkinci Alan ise değişken fiziksel çevreleriyle ekosistem çeşitliliğini temsil etmektedir.
9. 9.

   Geleceğin kapalı ekosistem araştırma üssünde tasarlanan üç farklı yaşam kubbesinde biyoçeşitlilik bileşenleri izlenmektedir. A kubbesinde tek tip iklim ve toprak koşulunda 40 farklı tür yaşarken, B kubbesinde sulak alan, çakıllı yamaç ve çayır gibi farklı mikrohabitatlar bir arada bulunarak çeşitli canlı topluluklarına barınma alanı sağlamaktadır. C kubbesinde ise az sayıda tür bulunmasına karşın baskın bir bitki türünün kuraklığa, tuzluluğa ve soğuğa dayanıklı çok sayıda farklı varyantının korunduğu kaydedilmiştir. Kubbelerden elde edilen bu veriler biyoçeşitliliği oluşturan unsurlar açısından değerlendirildiğinde aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) A kubbesi tür sayısı bakımından zengin olduğundan biyoçeşitliliğin genetik ve ekosistem unsurlarını da en üst düzeyde barındırmaktadır.
   • B) B kubbesindeki habitat farklılıkları ortamdaki türlerin zamanla tek tip genetik yapıya sahip olmasına neden olur.
   • C) C kubbesindeki tür sayısının azlığı, bu alanda biyolojik çeşitliliğe katkı sağlayan hiçbir unsurun gelişmediğini gösterir.
   • D) Biyolojik çeşitlilik yalnızca tür sayısıyla tanımlandığından A kubbesinin biyolojik değeri diğer kubbelerden kesin olarak yüksektir.
   • E) B kubbesindeki mikrohabitat zenginliği ekosistem çeşitliliğini, C kubbesindeki direnç varyantları ise genetik çeşitliliği kanıtlamaktadır.
10. 10.

    Biyoçeşitliliği izleme projesinde iki izole vadi tabanı incelenmiş; I. vadide yalnızca iki ağaç türü bulunmasına karşın bu türlerin çok zengin genetik varyantlara sahip olduğu kaydedilmiştir. II. vadide ise çok sayıda farklı tür bir arada yaşamasına rağmen her bir türün bireyleri arasında genetik çeşitliliğin son derece düşük olduğu belirlenmiştir. Bu araştırma verilerine dayalı olarak vadilerdeki biyoçeşitlilik unsurları değerlendirildiğinde aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

    • A) I. vadideki ekosistem çeşitliliğinin yüksek olması, türlerin çevre baskılarına karşı II. vadiden daha hızlı adaptasyon geliştirmesini sağlar.
    • B) I. vadideki yüksek genetik çeşitlilik, türlerin değişen çevresel koşullara karşı II. vadidekilere göre daha güçlü bir uyum potansiyeli sunar.
    • C) II. vadideki tür sayısının fazla olması, tür içi genetik çeşitlilik azlığının oluşturduğu yok olma riskini tamamen ortadan kaldırır.
    • D) II. vadideki canlıların genetik benzerliği, bu popülasyonların salgın hastalıklara karşı I. vadiye oranla daha dirençli olmasını sağlar.
    • E) I. vadide gözlenen zengin genetik varyasyon, bu ekosistemin II. vadiden daha fazla sayıda türe ev sahipliği yaptığını doğrular.
11. 11.

    Yapay zekâ destekli bir biyosfer simülasyonunda Dünya yaşamının üç üst âlemini temsil eden üç canlı grubunun temel hücresel nitelikleri taranmıştır. Analiz sonuçlarına göre I. grubun zarla çevrili çekirdeği olmayan ve bir kısmı aşırı uç ortamlarda yaşayan tek hücrelilerden, II. grubun çekirdek zarı taşıyan tek ve çok hücreli canlılardan, III. grubun ise çekirdek zarı bulunmayıp ılıman biyosfer katmanlarında yaygın dağılım gösteren tek hücrelilerden oluştuğu belirlenmiştir. Elde edilen bu kanıtlara göre üç üst âlemdeki canlıların hücresel özellikleri hakkında yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

    • A) Çok hücreli vücut organizasyonu, üç üst âlemin her birinde yaygın olarak görülebilen temel bir hücresel özelliktir.
    • B) Kalıtım maddesinin sitoplazmada dağınık bulunması, yalnızca ekstrem çevre koşullarına uyum sağlamış canlılara özgüdür.
    • C) Hücresel düzeyde çekirdek zarının bulunmaması prokaryotik canlılarda ortakken çok hücrelilik yalnızca ökaryotik organizasyon düzeyinde ortaya çıkmaktadır.
    • D) Zarlı organellere sahip olmama özelliği, bu canlıların tamamının sadece uç koşullarda canlılığını sürdürebileceğini kanıtlar.
    • E) Kalıtım materyalinin zarla çevrili bir çekirdekte korunması, tek hücreli yaşam formlarının varlığını tamamen engeller.
12. 12.

    Gezegenler arası bir biyolojik arşiv kapsülünde, Dünya’daki üç üst âlemi temsil eden canlıların hücresel özellikleri bir veri kütüğünde listelenmiştir. Kütükte; ribozomun her üç üst âlemdeki tüm türlerde ortak olduğu, çekirdek zarının yalnızca tek bir üst âleme özgü bulunduğu ve çok hücreliliğin sadece çekirdek zarı taşıyan bu üst âlemde ortaya çıktığı kaydedilmiştir. Ayrıca çekirdek zarı bulunmayan iki üst âlemden birinin, yeryüzünün en uç sıcaklık ve tuzluluk koşullarında yaşayabilen türleri barındırdığı doğrulanmıştır. Bu verilerden hareketle üç üst âlem sistemindeki canlıların özellikleri hakkında yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

    • A) Ribozom organeline sahip olmak, bir canlının Ökaryotlar üst âlemine dahil edildiğini gösteren tek başına yeterli bir tanı ölçütüdür.
    • B) Aşırı uç çevre koşullarında hayatta kalabilmek, bir canlının kesinlikle çok hücreli bir doku organizasyonu geliştirmesini gerektirir.
    • C) Prokaryotik hücre mimarisine sahip olmak canlının ait olduğu üst âlemi tek başına belirleyemezken, zarla çevrili bir çekirdeğe sahip olmak canlının Ökaryotlar üst âleminde yer aldığını kanıtlar.
    • D) Sitoplazmasında çekirdek zarı bulunmayan canlıların tamamı, yaşam döngülerini yalnızca aşırı yüksek sıcaklık ve tuzluluğa sahip ortamlarda sürdürür.
    • E) Çok hücreli vücut yapısına sahip olma özelliği, hücrelerinde ribozom organeli barındırmayan gelişmiş organizma gruplarına özgüdür.
13. 13.

    Gelişmiş bir ekolojik simülasyon kubbesindeki canlıları izleyen araştırma ekibi, sistemde yer alan üç farklı üst âleme (X, Y ve Z domainleri) ait organizmaların hücresel özelliklerini kaydetmiştir. Elde edilen verilere göre X ve Y domainlerindeki türlerin tamamının zarla çevrili çekirdeği bulunmayan tek hücrelilerden oluştuğu, Z domainindeki türlerin ise tamamında çekirdek zarı bulunduğu ve bu grupta tek hücreli canlıların yanı sıra çok hücreli organizmaların da yer aldığı belirlenmiştir. Buna göre toplanan kanıtlara dayalı olarak üç üst âlem sistemi hakkında yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

    • A) Çekirdek zarına sahip olmama özelliği, incelenen prokaryot canlıların tamamının aynı üst âlemde toplanmasını gerektirir.
    • B) Çok hücreli organizasyon biçimi, üç üst âlemin tamamındaki canlılar tarafından yaygın olarak sergilenen ortak bir niteliktir.
    • C) Bir canlının mikroskobik ve tek hücreli olması, onun kesinlikle prokaryotik bir üst âlemde yer aldığını kanıtlar.
    • D) Prokaryotik hücresel yapı iki farklı üst âlemde temsil edilirken çok hücreli organizasyon yalnızca tek bir üst âleme özgüdür.
    • E) Z domaininde bulunan canlıların tamamı, dokulaşma gösteren ve yalnızca çok hücreli bireylerden oluşan bir grup oluşturur.
14. 14.

    Bir biyoloji araştırma ekibi, yeni keşfedilen kapalı bir ekosistemden izole ettiği üç farklı tek hücreli canlı örneğini (K, L ve M) hücresel özelliklerine göre incelemektedir. İnceleme sonuçlarına göre K canlısının zarla çevrili bir çekirdeğe ve mitokondriye sahip olduğu; L canlısının zarlı organeli bulunmayan ancak aşırı tuzlu ve 90 °C sıcaklıktaki jeotermal kaynaklarda canlılığını koruyabildiği; M canlısının ise zarlı organeli olmayan ve yeryüzündeki ılıman ortamlarda çok yaygın bulunan bir prokaryot olduğu belirlenmiştir. Elde edilen bu kanıtlara dayalı olarak yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

    • A) K canlısı prokaryotik hücre yapısına sahip olduğundan Bakteri üst âleminde yer alır.
    • B) L canlısı zorlu çevre koşullarına uyum sağlayan Arke, K canlısı ise zarlı çekirdeğe sahip Ökaryot üst âlemine aittir.
    • C) M canlısı zarla çevrili çekirdeğe sahip olduğu için Ökaryot üst âleminde sınıflandırılmalıdır.
    • D) L ve M canlılarının her ikisi de zarlı organel bulundurdukları için aynı üst âlem altında toplanır.
    • E) K canlısı aşırı uç koşullarda yaşamaya özelleşmiş tipik bir Arke temsilcisidir.
15. 15.

    Geleceğin gezegenler arası araştırma gemisinde oksijen üretimi ve geri dönüşüm sistemlerini yöneten biyoloji ekibi, yaşam destek kabininde görev yapan dört tek hücreli canlı türünün özelliklerini incelemektedir. İnceleme sürecinde Nostoc commune (I) ve Nostoc flagelliforme (II) türlerinin klorofil içeren prokaryot yapıda olduğu, Saccharomyces cerevisiae (III) ve Saccharomyces boulardii (IV) türlerinin ise klorofilsiz ökaryot yapıda olduğu belirlenerek bu canlılar bilimsel karşılıklarıyla etiketlenmiştir. Canlıların hücresel özellikleri, beslenme ilişkileri ve ikili adlandırmaları dikkate alındığında aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

    • A) I ve III numaralı türler, hücre yapılarındaki benzerlik sebebiyle modern sınıflandırmada aynı alem altında gruplandırılır.
    • B) I ve II numaralı türler aynı cinste yer aldığından, bu iki canlının ortak özellikleri I ve III numaralı canlıların ortak özelliklerinden fazladır.
    • C) Canlıların bilimsel adlarındaki ikinci sözcükler farklı olduğundan, bu dört türün dördü de birbirinden farklı cinslere aittir.
    • D) II ve IV numaralı türler, tanımlayıcı adları farklı olsa da aynı türün çevreye uyum sağlamış farklı çeşitleridir.
    • E) Tek hücreli olma niteliği, incelenen tüm canlıların aynı cins adı altında toplanması için modern bilimde tek başına yeterli bir ölçüttür.
16. 16.

    Uzay istasyonunun kapalı tarım laboratuvarında bitki çeşitliliğini araştıran bir öğrenci ekibi; 1 (Yer elması: Helianthus tuberosus), 2 (Ayçiçeği: Helianthus annuus), 3 (Kültür elması: Malus domestica) ve 4 (Yaban elması: Malus sylvestris) türlerini incelemiştir. Öğrenciler, günlük adlarındaki sözcük benzerliğine dayanarak 1 ve 3 numaralı canlıları "Elmalar" başlığı altında gruplandırmış; ardından gövde özelliklerine göre 1 ve 2'yi otsu, 3 ve 4'ü odunsu bitkiler olarak ayrıştırmıştır. Canlıların belirlenen nitelikleri, günlük adları ve bilimsel adlandırmaları karşılaştırıldığında aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

    • A) Günlük adlar yanıltıcı olabileceğinden, ikili adlandırmadaki ilk sözcükleri aynı olan 1 ve 2 numaralı canlılar modern sınıflandırmada birbirleriyle 3 numaralı canlıya göre daha yakın akrabadır.
    • B) 1 ve 3 numaralı canlıların günlük adlarındaki ortak sözcük, bu iki canlının modern sınıflandırma sisteminde aynı cins basamağında yer aldığını kanıtlar.
    • C) 3 ve 4 numaralı canlıların tanımlayıcı adlarının farklı olması, bu canlıların modern sınıflandırmada farklı şubelere ayrılmasını gerektirir.
    • D) Canlıların otsu ya da odunsu gövde niteliklerine göre gruplandırılması, ikili adlandırmadaki cins birlikteliğine göre daha güvenilir bir akrabalık göstergesidir.
    • E) 1 ve 2 numaralı canlıların bilimsel adlarının ikinci sözcüklerinin farklı olması, bu türlerin ortak hiçbir sınıflandırma biriminde bir arada bulunamayacağını gösterir.
17. 17.

    Geleceğin kapalı deniz ekosistemi simülasyonunda biyoçeşitlilik envanteri hazırlayan bir öğrenci ekibi; denizatı, mürekkep balığı, alabalık ve balinayı sucul ortamda yüzme niteliklerine dayanarak günlük adlarıyla "Balıklar" başlığı altında gruplandırmıştır. Daha sonra bu canlıların bilimsel verilerini inceleyen ekip; mürekkep balığının omurgasız bir yumuşakça, balinanın memeli bir hayvan, denizatı ve alabalığın ise gerçek birer balık olduğunu belirlemiştir. Öğrencilerin ilk gruplama ölçütleri ile bilimsel sınıflandırma verileri karşılaştırıldığında aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

    • A) Canlıların günlük adlandırmalarındaki niteleyici sözcükler, modern ikili adlandırmadaki cins adlarıyla daima aynı biyolojik akrabalık düzeyini gösterir.
    • B) Ortak bir yaşam alanını paylaşma ve benzer hareket biçimi sergileme nitelikleri, türlerin bilimsel olarak aynı grupta sınıflandırılması için tek başına yeterlidir.
    • C) Günlük yaşamdaki yaygın adlar ve yüzeysel niteliklere dayalı gruplandırmalar, canlıların gerçek yapısal benzerliklerini ve bilimsel akrabalık ilişkilerini göstermede yetersizdir.
    • D) Canlıların beslenme ve hareket özelliklerine dayalı oluşturulan öznel gruplamalar, modern sınıflandırmanın genetik ve hücresel ölçütleriyle her zaman tam örtüşür.
    • E) Farklı türlerin günlük isimlerinde aynı sözcüğün geçmesi, bu canlıların ikili adlandırma sisteminde aynı cins kategorisinde yer aldığını kesin olarak doğrular.
18. 18.

    Güneş fırtınalarından korunan kapalı bir yer altı tarım kubbesinde tozlaşmayı inceleyen öğrenci araştırma grubu, ortamdaki dört böcek türünün özelliklerini kaydetmiştir. Ekip; saydam kanatlı ve gündüz aktif olan türleri Bombus terrestris ile Bombus pascuorum, pullu kanatlı ve gece aktif olan türleri ise Agrotis segetum ile Agrotis ipsilon olarak bilimsel karşılıklarıyla etiketleyip gruplandırmıştır. Canlıların incelenen nitelikleri ve bilimsel adlandırma kuralları dikkate alındığında aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

    • A) Bombus terrestris ile Bombus pascuorum türlerinin tanımlayıcı adlarının farklı olması, bu canlıların hiçbir ortak sınıflandırma basamağında bulunamayacağını gösterir.
    • B) Canlıların aktif oldukları zaman dilimi ve kanat pulları, modern sınıflandırmada türlerin aynı cinse yerleştirilmesinde tek başına yeterli kabul edilen temel kanıttır.
    • C) Araştırmacıların aynı morfolojik grupta topladığı Bombus terrestris ve Bombus pascuorum türleri, ikili adlandırmadaki cins adları ortak olduğu için modern sınıflandırmada da aynı cinste bir araya gelir.
    • D) Bombus pascuorum ile Agrotis ipsilon canlılarının bilimsel adlarındaki ikinci sözcükler, bu iki tür arasındaki akrabalık derecesinin aynı cinsteki türlerden daha yüksek olduğunu kanıtlar.
    • E) Agrotis segetum ile Agrotis ipsilon canlılarının pullu kanat yapısına sahip olması, bu iki canlının modern sınıflandırmada aynı tür adı altında toplanmasını zorunlu kılar.
19. 19.

    Jeotermal bir krater gölü çevresinde araştırma yapan biyologlar; sucul ortamda yaşayan 1 (Ranunculus aquatilis) ve 3 (Mentha aquatica) türleri ile göl kıyısındaki nemli toprakta yaşayan 2 (Ranunculus repens) ve 4 (Mentha arvensis) türlerinin niteliklerini incelemiştir. Araştırma grubu, canlıların yaşam alanı benzerliklerine dayalı gruplandırma ile ikili adlandırmanın yansıttığı modern sınıflandırma ölçütlerini karşılaştırmıştır. Buna göre elde edilen veriler ve bilimsel sınıflandırma ilkeleri dikkate alındığında aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

    • A) 1 ve 2 numaralı türlerin ortak bir cinste toplanması, 1 ve 3 numaralı türlerin aynı yaşam alanını paylaşmasından daha yakın bir akrabalık gösterir.
    • B) 1 ve 3 numaralı türlerin tanımlayıcı adlarının benzer olması, bu iki canlının modern sınıflandırmada aynı cins kategorisinde yer aldığını kanıtlar.
    • C) 2 ve 4 numaralı türlerin benzer ortamda yaşaması, bu iki canlının ikili adlandırmadaki ilk kelimelerinin aynı olmasını zorunlu kılar.
    • D) 1 ve 2 numaralı türlerin farklı ortamlara yayılması, bu iki canlının bilimsel adlandırmada farklı cins adlarıyla tanımlanmasını gerektirir.
    • E) 3 ve 4 numaralı türlerin tanımlayıcı adlarının farklı olması, bu iki canlının aynı cins başlığı altında gruplandırılmasını engeller.
20. 20.

    Ekolojik restorasyon projesi kapsamında derin bir kanyon ekosisteminde yaşayan dört kuş popülasyonu; aktif oldukları zaman dilimi ve avlanma niteliklerine göre incelenmiştir. Araştırmacılar; gece aktif olan ve sessiz uçuş tüylerine sahip türleri 1 (Tyto alba) ve 2 (Tyto glaucops), gündüz aktif olan ve yüksek hızda dalış yapabilen türleri ise 3 (Falco peregrinus) ve 4 (Falco cherrug) olarak etiketleyip gruplandırmıştır. Canlıların belirlenen nitelikleri ve bilimsel adlandırmaları dikkate alındığında, bu popülasyonlarla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

    • A) 1 ve 2 numaralı canlıların cins düzeyindeki ortak özellikleri, 1 ve 3 numaralı canlıların paylaştığı ortak özelliklerden daha fazladır.
    • B) 1 ve 4 numaralı canlılar aynı türün farklı çevre koşullarına uyum sağlamış popülasyonlarıdır.
    • C) 3 ve 4 numaralı canlılar farklı cinslere mensup olup yalnızca avlanma zamanı bakımından benzerlik gösterir.
    • D) Canlıların ikili adlandırmasındaki tanımlayıcı adlar, 1 ve 3 numaralı canlıların aynı cins altında toplanmasını gerektirir.
    • E) 2 ve 3 numaralı canlılar arasındaki akrabalık derecesi, 3 ve 4 numaralı canlılar arasındaki akrabalık derecesinden daha yüksektir.

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.