DOĞA VE İNSAN Kazanım Test Çöz

Sorular

1. Yazma sürecinin "yayımlama ve paylaşma" basamağında aşağıdakilerden hangisi amaçlanır?

   • A) Taslak metne ilk kez konu araştırması yapmak
   • B) Metnin yazım hatalarını ilk defa tespit etmek
   • C) Üretilen ve son şekli verilen metni hedef kitle ve okuyucularla buluşturmak
   • D) Metnin ana temasını tamamen değiştirmek

2. Bir bilgilendirici metinde başlık seçimi yapılırken aşağıdakilerden hangisine en çok dikkat edilmelidir?

   • A) Mümkün olduğunca uzun bir paragraf şeklinde yazılmasına
   • B) Metnin konusu ve ana fikriyle uyumlu, dikkat çekici ve özlü olmasına
   • C) Metinde hiç geçmeyen yabancı kökenli kelimelerden seçilmesine
   • D) Sadece yazarın adından oluşmasına

3. Metin yazarken bir düşünceden diğerine geçerken "ilk olarak, daha sonra, son olarak" gibi ifadelerin kullanılması metne hangi katkıyı sağlar?

   • A) Olayların veya düşüncelerin kronolojik ve mantıksal bir sırayla düzenlenmesini
   • B) Metnin tamamen kurgusal bir hikâyeye dönüşmesini
   • C) Noktalama işareti kullanım zorunluluğunu ortadan kaldırmasını
   • D) Metnin söz varlığını daraltmasını

4. Bir paragrafın ana düşüncesini belirlerken ve yazarken aşağıdaki özelliklerden hangisine dikkat edilmelidir?

   • A) Sadece bir sözcük veya söz öbeğinden ibaret olmasına
   • B) Metinde geçen küçük bir ayrıntıyı açıklamasına
   • C) Paragrafın tamamını kapsayan ve okuyucuya iletilmek istenen temel mesajı içeren bir yargı cümlesi olmasına
   • D) Sadece soru cümlelerinden meydana gelmesine

5. Bir düşünce yazısında yazarın kendi görüşünü desteklemek için günlük hayattan veya tarihten yaşanmış somut olayları aktarması hangi düşünceyi geliştirme yoludur?

   • A) Tanımlama
   • B) Örneklendirme
   • C) Sayısal verilerden yararlanma
   • D) Kişileştirme

6. Yazma sürecine başlamadan önce "Ben bu metni kime aktaracağım?" sorusunu soran bir yazar, yazma sürecinin hangi temel unsurunu belirlemektedir?

   • A) Metnin hedef kitlesini
   • B) Metnin uzunluğunu
   • C) Metnin yazı tipini
   • D) Metnin basılacağı matbaayı

7. Bir paragrafta "özellikle, başlıca, en önemlisi" gibi ifadelerin kullanılması yazarın hangi yazma stratejisini uyguladığını gösterir?

   • A) Düşünceyi sonuca bağlama
   • B) Metnin türünü değiştirme
   • C) Önem belirten vurgu yapma
   • D) Olay akışında zaman atlaması yapma

8. Yazma sürecinde "öz değerlendirme" yapan bir öğrenci aşağıdaki ölçütlerden hangisini incelerken metninin biçimsel ve dil bilgisel kurallara uygunluğunu ölçmektedir?

   • A) Seçtiğim konunun güncel ve ilgi çekici olup olmadığını
   • B) Yazımın hedef kitleye uygun bir tonda yazılıp yazılmadığını
   • C) Büyük harflerin yazımı, eklerin birleşimi ve noktalama işaretlerinin doğruluğunu
   • D) Araştırma kaynaklarının yeterli sayıda olup olmadığını

9. Bir yazının sonuç bölümünün temel işlevi aşağıdakilerden hangisinde doğru açıklanmıştır?

   • A) Metinde ilk kez bahsedilecek yeni ve bağımsız düşünceler öne sürmek
   • B) Metinde anlatılan fikirleri toparlayıp ana düşünceyi güçlü bir yargıyla özetlemek
   • C) Yalnızca yazarın öz geçmişi hakkında bilgi vermek
   • D) Karakterleri ve mekânı tanıtan ayrıntılı tasvirlere yer vermek

10. Bir öğrencinin bilgilendirici yazısında sayısal verilerden, anket sonuçlarından ve resmî istatistiklerden yararlanmasının temel yazma amacı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Yazının duygusal etkisini ve edebi sanatlarını artırmak
    • B) Metnin nesnelliğini ve ileri sürülen düşüncenin kanıtlanabilirliğini güçlendirmek
    • C) Yazıyı sadece uzmanların anlayabileceği kapalı bir dile dönüştürmek
    • D) Olay yazılarındaki serim, düğüm, çözüm akışını tamamlamak

11. Aşağıdakilerden hangisi bir metni gözden geçirme ve düzeltme (redaksiyon) aşamasında cevaplanması gereken sorulardan biri değildir?

    • A) Hangi konuda yazı yazmalıyım?
    • B) Paragraflar arasında anlam akışı ve mantıksal bağ kurulmuş mu?
    • C) Noktalama işaretleri ve yazım kuralları doğru uygulanmış mı?
    • D) Anlatımı bozan gereksiz sözcük tekrarları var mı?

12. Metin oluştururken cümlenin yapısıyla doğrudan ilgili olmayan, ek bilgi veya açıklama niteliği taşıyan ara sözleri ve ara cümleleri ayırmak için cümlenin başına ve sonuna hangi işaret konabilir?

    • A) İki nokta
    • B) Noktalı virgül
    • C) Kısa çizgi
    • D) Eğik çizgi

13. Bir yazar alıntı yaptığı bir metnin başında, ortasında veya sonunda yer alan bazı kelimeleri metne almadığını belirtmek için hangi noktalama işaretini kullanmalıdır?

    • A) Üç nokta (...)
    • B) Noktalı virgül (;)
    • C) Uzun çizgi (—)
    • D) Kesme işareti (')

14. Bir araştırma yazısında kesin olmayan, şüpheyle karşılanan veya bilinmeyen tarih ve yer bilgilerini göstermek için hangi noktalama işareti yay ayraç içinde kullanılır?

    • A) Ünlem işareti (!)
    • B) Soru işareti (?)
    • C) Üç nokta (...)
    • D) İki nokta (:)

15. Alıntılanan bir cümlenin içinde yeniden tırnak içine alınması gereken bir kavram veya sözü belirtmek için aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangisi kullanılır?

    • A) Yay ayraç
    • B) Köşeli ayraç
    • C) Kısa çizgi
    • D) Tek tırnak işareti

16. Yazılan bir metinde önceki bir ismin yerine "o, bu, söz konusu durum, anılan gelişme" gibi söz öbeklerinin kullanılması metnin hangi niteliğini doğrudan güçlendirir?

    • A) Yazının sözcük sayısını artırmasını
    • B) Metnin nesnel bir üslup kazanmasını
    • C) Cümleler arası art ve ön gönderim ilişkisini ve bağdaşıklığı
    • D) Metnin türünün değişmesini

17. Bir yazarın savunduğu düşünceyi somutlaştırmak ve inandırıcı kılmak amacıyla alanında uzman bir kişinin görüşünü kendi metninde doğrudan aktarması hangi düşünceyi geliştirme yoludur?

    • A) Tanık gösterme
    • B) Karşılaştırma
    • C) Tanımlama
    • D) Benzetme

18. Yazma sürecinde metin içi anlam bağlantılarını güçlendirmek için kullanılan aşağıdaki ifadelerden hangisi "düşüncenin yönünü değiştiren" bir işleve sahiptir?

    • A) Üstelik
    • B) Ne var ki
    • C) Hatta
    • D) Ayrıca

19. Bir metnin giriş bölümünü yazarken aşağıdakilerden hangisinin yapılması anlatımın akışına ve metin yapısına uygun değildir?

    • A) Ele alınacak konuyu genel hatlarıyla tanıtmak
    • B) Okuyucunun dikkatini konuya çekecek bir başlangıç yapmak
    • C) "Bundan dolayı, özetle, kısacası" gibi sonuç bildiren ifadelere yer vermek
    • D) Konunun sınırlarını ve metnin yazılış amacını hissettirmek

20. Bir bilgilendirici metin yazma sürecinde "taslak oluşturma" aşamasından hemen önce yapılması gereken temel işlem aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Metnin dil bilgisi ve noktalama denetimini yapmak
    • B) Metnin ana fikrini ve alt başlıklarını planlamak
    • C) Yazıyı hedef kitleyle ve okuyucuyla paylaşmak
    • D) Anlatım bozukluklarını tespit edip düzeltmek

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.