BİR HİLAL UĞRUNA Kazanım Test Çöz

Sorular

1. Aynı miktarda su içeren iki özdeş kaptan biri geniş tabanlı, diğeri dar tabanlıdır; sıcaklıkları eşit tutulan bu kaplardan geniş tabanlı olanındaki suyun daha kısa sürede buharlaştığı gözlenmiştir. Bu deney metninden hareketle ulaşılabilecek en kapsamlı çıkarım hangisidir?

   • A) Buharlaşma hızı yüzey alanının genişliğine bağlı olarak değişir.
   • B) Sıcaklık buharlaşmayı etkileyen tek değişkendir.
   • C) Dar tabanlı kaplarda sıvı miktarı zamanla artar.
   • D) Geniş yüzeyli kaplarda buharlaşma süresi uzamaktadır.

2. Bir bitki hücresi yoğun tuz çözeltisine konulduğunda su kaybederek büzülmüş, ardından saf suya alındığında tekrar su alarak eski hacmine dönmüştür. Bu metindeki verilerin sunumunda hangi metin yapıları birlikte kullanılmıştır?

   • A) Problem - Çözüm ve Tanımlama
   • B) Süreç ve Sebep - Sonuç
   • C) Karşılaştırma ve Tanımlama
   • D) Problem - Çözüm ve Karşılaştırma

3. Havası boşaltılmış fanusta ses dalgaları yayılamazken ortam içine hava pompalandığında çalar saatin sesi dışarıdan duyulabilmiştir. Bu gözlem verisinden çıkarılacak temel sonuç nedir?

   • A) Çalar saatin yaydığı ses zamanla azalmıştır.
   • B) Fanusun hacmi sesin şiddetini belirleyen ana etkendir.
   • C) Ses dalgalarının yayılması maddesel ortama bağlıdır.
   • D) Ses sadece katı maddeler aracılığıyla iletilir.

4. Sürtünmeli yüzeyde hareket eden oyuncak araba 2 metre yol alırken pürüzsüz cam yüzeyde aynı hızla fırlatılan araba 5 metre ilerlemiştir. Bu metindeki temel bilgi aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Arabanın hızı yüzey türünden bağımsız bir değişkendir.
   • B) Yüzey pürüzsüzlüğü arttıkça alınan mesafe artmıştır.
   • C) Cam yüzey sürtünmeli yüzeye göre daha fazla direnç uygulamıştır.
   • D) Deneyde hareket süresi ölçülen tek veri olmuştur.

5. Toprak kaymasını engellemek amacıyla dik yamaçlara basamaklı teraslar yapılmış ve kök yapısı güçlü fidanlar dikilerek zemin sağlamlaştırılmıştır. Bu metinde aşağıdaki yapısal unsurlardan hangisi belirgindir?

   • A) Farklı toprak türlerinin özellikleri karşılaştırılmıştır.
   • B) Bir doğa olayının oluşum aşamaları sıralanmıştır.
   • C) Bir çevre sorununa karşı uygulanan çözüm yöntemleri açıklanmıştır.
   • D) Zemin yapısının bozulma nedenleri tanımlanmıştır.

6. Bir deney düzeneğinde sıcaklık 20 °C'den 40 °C'ye çıkarıldığında gaz basıncının iki katına ulaştığı gözlemlenmiştir. Bu deney sonucuna göre çıkarılabilecek en önemli yargı aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Sıcaklık artışı gaz basıncının yükselmesine yol açmıştır.
   • B) Basınç değişimi sıcaklığın kontrol edilmesini sağlamıştır.
   • C) Gazlar yüksek sıcaklıkta sıvı hâle geçmiştir.
   • D) Deneyde sıcaklık sabit tutulan değişken olmuştur.

7. Çözelti hazırlama sürecinde önce beherglasa 100 mL saf su konulmuş, ardından 10 gram şeker eklenmiş ve son olarak karışım cam bagetle tamamen çözünene kadar karıştırılmıştır. Bu metinde önemli bilgileri iletmek için hangi metin yapısı kullanılmıştır?

   • A) Sebep - Sonuç
   • B) Karşılaştırma
   • C) Problem - Çözüm
   • D) Süreç / Sıralama

8. Metal levhaların paslanmasını önlemek için yüzeyleri çinko tabakasıyla kaplanarak hava ile teması kesilmiştir. Bu metnin odaklandığı temel bilgi ve yapı hangisidir?

   • A) Paslanma sorununa karşı geliştirilen kaplama çözümü
   • B) Farklı metallerin dayanıklılık düzeylerinin karşılaştırılması
   • C) Metallerin zaman içindeki aşınma aşamaları
   • D) Çinko madeninin doğada bulunuş şekli

9. Saf su deniz seviyesinde 100 °C'de kaynarken içine tuz eklendiğinde kaynama noktası 102 °C'ye yükselmiştir. Bu metinde kullanılan metin yapısı aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Problem - Çözüm
   • B) Kronolojik Sıralama
   • C) Karşılaştırma
   • D) Tanımlama

10. Bir deneyde bitkilerin ışık alma süresi artırıldığında fotosentez hızının ve buna bağlı olarak oksijen üretiminin arttığı tespit edilmiştir. Bu metindeki temel bilgi ve metin yapısı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) İki farklı bitki türünün gelişimi karşılaştırılmıştır.
    • B) Işık süresi ile oksijen üretimi arasındaki sebep-sonuç ilişkisi açıklanmıştır.
    • C) Fotosentezin aşamaları kronolojik sırayla anlatılmıştır.
    • D) Bitkilerin solunum sorununa yönelik bir çözüm sunulmuştur.

11. Deney sürecini anlatan bir konuşmada 'Gözlem Verileri' başlığı altına aşağıdakilerden hangisinin yerleştirilmesi doğru bir sınıflandırma olur?

    • A) Sıvı karıştırıldığında rengin kırmızıdan maviye dönmesi
    • B) Deneyde kullanılacak cam behere su doldurulması
    • C) Deney öncesinde koruyucu önlüğün giyilmesi
    • D) Isıtıcının açma kapama düğmesinin kontrol edilmesi

12. Bir deneyde 'odanın aydınlık olması', 'sıvının kokusuz olması' ve 'yüzeyin pürüzsüz olması' verileri hangi ortak grupta toplanır?

    • A) Sayısal veri kümesi
    • B) Bağımsız değişken listesi
    • C) Kontrol değişkeni grubu
    • D) Duyu organlarına dayalı nitel gözlemler

13. Aşağıdakilerden hangisi bir konuşmada 'güvenli deney uygulamaları' başlığı altında sınıflandırılamaz?

    • A) Koruyucu gözlük ve eldiven kullanmak
    • B) Kimyasal maddeleri doğrudan koklamamak
    • C) Ölçüm sonuçlarını grafik üzerinde göstermek
    • D) Kırık veya çatlak cam malzemeleri kullanmamak

14. Laboratuvar malzemeleri ısıya dayanıklı olanlar ve ısıya dayanıksız olanlar şeklinde gruplandığında, bu işlem hangi temel beceriye örnektir?

    • A) Belirli bir ölçüte göre sınıflandırma yapma
    • B) Bağımlı değişkeni belirleme
    • C) Deney sonucunu tahmin etme
    • D) Sayısal veri toplama

15. Bir deneyde 'kaynama süresi', 'kütle artışı' ve 'sıcaklık değişimi' verileri aşağıdaki başlıkların hangisi altında ortak olarak sınıflandırılır?

    • A) Nitel değerlendirmeler
    • B) Sabit tutulan koşullar
    • C) Güvenlik uyarıları
    • D) Ölçülebilir nicel veriler

16. Farklı sıcaklıklardaki suda şekerin çözünme hızını incelerken su miktarı, şeker türü ve kap şeklinin aynı tutulması hangi sınıflandırmaya aittir?

    • A) Bağımsız değişken
    • B) Kontrol edilen (sabit) değişken
    • C) Bağımlı değişken
    • D) Ölçülen sonuç değişkeni

17. Aşağıdaki deney bulgularından hangisi 'nicel gözlem' kategorisinde yer alır?

    • A) Çözelti temas ettiğinde hafifçe ısınmıştır.
    • B) Deney tüpünün tabanında beyaz bir tortu oluşmuştur.
    • C) Tepkime sonucunda gaz hacmi 45 mililitreye ulaşmıştır.
    • D) Karışım çalkalandıktan sonra bulanık bir görünüm kazanmıştır.

18. Ölçme araçları kullanılmadan, sadece duyu organlarıyla yapılan gözlemler hangi grupta sınıflandırılır?

    • A) Nitel gözlem
    • B) Nicel gözlem
    • C) Sayısal veri
    • D) Bağımsız veri

19. Bitki gelişiminde ışık miktarının etkisini ölçen bir deneyde, ölçülen 'bitki boyu uzama miktarı' hangi değişken türüne örnektir?

    • A) Kontrol değişkeni
    • B) Bağımsız değişken
    • C) Sabit değişken
    • D) Bağımlı değişken

20. Bir deneyde araştırmacının bilerek değiştirdiği değişkene ne ad verilir?

    • A) Bağımlı değişken
    • B) Bağımsız değişken
    • C) Kontrol edilen değişken
    • D) Sabit tutulan değişken

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.