Büyük Harflerin Kullanıldığı Yerler Konu Anlatımı

Konu anlatımı notları

1. Kişi Adları ve Bağlantılı Sözcüklerin Yazımı

   Kişi adlarıyla soyadları büyük harfle başlar. Kişi adlarından önce ve sonra gelen unvanlar, saygı sözleri, rütbe adları ve lakaplar da büyük harfle yazılır.

   • Örnek: Mustafa Kemal Atatürk, Prof. Dr. Mehmet Kaplan, Avukat Zeynep Hanım, Yüzbaşı Cengiz Topel, Genç Osman.

   Akrabalık bildiren sözcükler özel adın parçası olmayıp yalnızca hısımlık ilişkisi belirtiyorsa küçük harfle başlar. Ancak bu sözcükler lakap veya unvan olarak kalıplaşmışsa büyük harfle yazılır.

   • Akrabalık belirtenler: Ayşe teyzemin böreği meşhurdur. / Burak dayım dün gece geldi.
   • Unvan/lakap olanlar: Nene Hatun, Susuz Dede, Baba Gündüz, Gül Baba.

   Resmî yazışmalarda hitap bildiren sözcükler büyük harfle başlar: Sayın Bakan, Değerli Meslektaşım.

   Yer Adlarında Büyük Harf Kullanımı

   Kıta, bölge, il, ilçe, köy, semt adları büyük harfle başlar. Ancak özel ada dâhil olmayan il, ilçe, belde, köy sözcükleri küçük harfle yazılır.

   • Doğru: Konya ili, Kadıköy ilçesi, Taşkent beldesi, Uzungöl köyü.

   Yer adlarında ilk isimden sonra gelen ve deniz, nehir, göl, dağ, boğaz gibi coğrafi tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar:

   • Örnek: Ağrı Dağı, Van Gölü, Dicle Nehri, Çanakkale Boğazı, Süveyş Kanalı.

   Mahalle, meydan, bulvar, cadde, sokak adlarında geçen bu sözcüklerin kendileri de büyük harfle başlar:

   • Örnek: Gazi Mustafa Kemal Bulvarı, Ziya Gökalp Caddesi, Karanfil Sokağı, Zafer Meydanı.

   Doğu ve batı gibi yön bildiren sözcükler, düşünce, hayat tarzı, politika veya bir bölgeyi kastettiğinde ya da özel adın önünde yer aldığında büyük harfle başlar; yön belirttiğinde veya özel addan sonra geldiğinde küçük harfle yazılır: Batı medeniyeti, Güney Amerika, Türkiye'nin güneyi.

   Kurumsal ve Kültürel Varlıkların Yazımı

   Kurum, kuruluş ve kurul adlarının her sözcüğü büyük harfle başlar. Bu adlara gelen çekim eklerinin kesme işaretiyle ayrılmadığı unutulmamalıdır.

   • Örnek: Türk Dil Kurumu, Çankaya Lisesi, Bakanlar Kurulu, Türk Tarih Kurumuna.

   Kitap, dergi, gazete ve sanat eserlerinin (tablo, heykel, beste) her sözcüğü büyük harfle başlar. Özel ada dâhil olmayan gazete, dergi, tablo gibi sözcükler ise küçük harfle yazılır:

   • Örnek: Sinekli Bakkal, Varlık dergisi, Hürriyet gazetesi, Kaplumbağa Terbiyecisi tablosu. (İstisna: Resmî Gazete özel ada dâhildir.)

   Kitap, makale veya kurum adlarında yer alan ile, ve, veya, yahut, ki, da, de bağlaçları ile mı, mi soru eki; metnin yalnızca ilk harfleri büyük yazıldığında küçük, metnin tamamı büyük yazıldığında büyük harfle yazılır:

   • Örnek: Mai ve Siyah / MAİ VE SİYAH, Leyla ile Mecnun / LEYLA İLE MECNUN.

   Tarihî olay, çağ ve dönem adları büyük harfle başlar: Kurtuluş Savaşı, Cilalı Taş Devri, Tanzimat Dönemi.

   Belirli Tarihler, Türetmeler ve Levha Yazımları

   Belirli bir tarih bildiren ay ve gün adları büyük harfle başlar; belirli bir tarihi belirtmeyen ay ve gün adları küçük harfle yazılır:

   • Belirli tarih: 29 Ekim 1923, 19 Mayıs Pazartesi, 2024 yılının Nisanı.
   • Belirli olmayan tarih: Okullar genellikle eylülün ikinci haftasında açılır. / Toplantıyı perşembe günü yapacağız.

   Özel adlardan türetilen bütün sözcükler büyük harfle başlar:

   • Örnek: Türklük, Türkçü, İstanbullu, Avrupalılaşmak, Asyalı.

   Para birimleri büyük harfle başlamaz: avro, dolar, lira, kuruş.

   Yer, millet ve kişi adlarıyla kurulan birleşik sözcüklerde sadece özel adlar büyük harfle başlar:

   • Örnek: Antep fıstığı, Brüksel lahanası, Van kedisi, Hindistan cevizi, Maraş dondurması.

   Levhalar ve açıklama yazıları büyük harfle başlar: Giriş, Çıkış, Müdür, Vezne, Otobüs Durağı.