Biyoçeşitlilik Kazanım Test Çöz

Sorular

1. Geçmiş jeolojik dönemlerde yaşamış, iklim koşullarının değişmesine rağmen günümüzde sadece belirli mikroklimalarda varlığını sürdürebilen kalıntı canlı türlerine ne ad verilir?

   • A) Endemik tür
   • B) İstilacı tür
   • C) Relikt (Kalıntı) tür
   • D) Kozmopolit tür
   • E) Göçmen tür

2. Fosfor döngüsünü karbon, azot ve su döngülerinden ayıran en temel karakteristik özellik aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Canlıların nükleik asit yapısına hiçbir şekilde katılmaması
   • B) Karasal bitkiler tarafından kökler vasıtasıyla alınamaması
   • C) Sadece yapay gübreleme yoluyla üretilebilmesi
   • D) Döngüsünün yalnızca okyanus derinliklerinde tamamlanması
   • E) Döngü süreci içerisinde atmosferik bir gaz fazının bulunmaması

3. Kuzey Amerika'da 'preri', Güney Amerika'da 'pampa' ve Avrasya'da 'step' olarak adlandırılan doğal biyom hangisidir?

   • A) Ekvatoral yağmur ormanı biyomu
   • B) Tundra biyomu
   • C) Subtropikal çöl biyomu
   • D) Ilıman çayır biyomu
   • E) İğne yapraklı orman biyomu

4. Bir besin piramidinde üreticilerden son tüketicilere doğru yukarıya çıkıldıkça gerçekleşen değişimlerle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

   • A) Aktarılan toplam enerji miktarı her basamakta artar.
   • B) Canlı dokularında biriken zehirli madde oranı (biyolojik birikim) artar.
   • C) Toplam biyokütle her trofik düzeyde katlanarak çoğalır.
   • D) Birey sayısı tabandan tepeye doğru düzenli olarak yükselir.
   • E) Enerji kaybı azalır ve enerji verimliliği %100'e ulaşır.

5. İki farklı ekosistem veya biyom arasındaki sınırda yer alan, tür çeşitliliğinin ve birey yoğunluğunun genellikle yüksek olduğu geçiş kuşağına ne ad verilir?

   • A) Ekoton
   • B) Biyotop
   • C) Süksesyon
   • D) Habitat
   • E) Niş

6. Yazları sıcak ve kurak, kışları ılık ve yağışlı geçen iklim bölgelerinde gelişen, kurakçıl çalı ve bodur ağaçların (maki/garig) hâkim olduğu biyom hangisidir?

   • A) Ilıman çayır biyomu
   • B) Tayga biyomu
   • C) Tundra biyomu
   • D) Çöl biyomu
   • E) Çalı (Akdeniz) biyomu

7. Uluslararası düzeyde özellikle su kuşlarının yaşama ortamı olan sulak alanların korunmasını ve akılcı kullanımını amaçlayan sözleşme hangisidir?

   • A) Kyoto Protokolü
   • B) Montreal Protokolü
   • C) Ramsar Sözleşmesi
   • D) Paris İklim Anlaşması
   • E) Bern Sözleşmesi

8. Bir akarsu ekosisteminde akış hızı, besin maddesi birikimi ve oksijen koşulları dikkate alındığında biyoçeşitliliğin genellikle en zengin olduğu kesim hangisidir?

   • A) Eğimin çok fazla olduğu kaynak kesimi
   • B) Şelale ve çağlayanların bulunduğu yukarı çığır
   • C) Su sıcaklığının en düşük olduğu doğuş noktası
   • D) Akış hızının yavaşladığı ve denize döküldüğü ağız kesimi
   • E) Tabanın derin kanyonlarla yarıldığı boğaz vadiler

9. Aşağıdaki doğal süreçlerden hangisi atmosferdeki karbon miktarını azaltan (karbon yutağı olan) bir olaydır?

   • A) Fosil yakıtların motorlu araçlarda ve sanayide yakılması
   • B) Klorofilli bitkilerin ve alglerin gerçekleştirdiği fotosentez
   • C) Canlıların hücresel solunum yapması
   • D) Organik atıkların ayrıştırıcılar tarafından çürütülmesi
   • E) Volkanik patlamalar sırasında gaz çıkışı gerçekleşmesi

10. Atmosferdeki serbest azot gazının ($N_2$) biyosfere girerek bitkiler tarafından kullanılabilir nitrat ve amonyum bileşiklerine dönüştürülmesinde en önemli rolü hangi canlılar üstlenir?

    • A) Azot bağlayıcı (fiksasyon yapan) bakteriler
    • B) Fotosentez yapan yeşil kara bitkileri
    • C) Otçul memeli hayvanlar
    • D) Çürükçül mantarlar
    • E) Etçil yırtıcı kuşlar

11. Sibirya, İskandinavya ve Kanada gibi sert karasal iklim bölgelerinde geniş alanlar kaplayan iğne yapraklı orman biyomuna ne ad verilir?

    • A) Savan
    • B) Çaparal
    • C) Tayga (Boreal)
    • D) Pampa
    • E) Garig

12. Aşağıdakilerden hangisi biyoçeşitliliğin yeryüzündeki dağılışını sınırlandıran veya değiştiren biyolojik faktörler arasında yer alır?

    • A) Dağların kıyıya uzanış doğrultusu
    • B) Yıllık sıcaklık farklarının yüksek olması
    • C) Toprağın fiziksel ve kimyasal özellikleri
    • D) İnsan faaliyetleri ve canlılar arası etkileşim
    • E) Karaların ve denizlerin farklı ısınma oranları

13. Deniz ekosistemlerinde biyoçeşitliliğin ve biyokütlenin en yoğun olduğu derinlik sınırı ve sucul bölge hangisidir?

    • A) 1000 metreden daha derin abisal düzlükler
    • B) Işığın ulaşamadığı batiyal bölge
    • C) Okyanus tabanındaki derin çukurluklar
    • D) 500 - 1000 metre arasındaki alacakaranlık kuşak
    • E) Güneş ışığının ulaştığı ilk 200 metrelik fotik bölge

14. Aşağıdakilerden hangisi çöl biyomunda yaşayan bitkilerin aşırı kuraklığa karşı geliştirdiği adaptasyonlardan biri değildir?

    • A) Su depolayabilen etli gövde yapısına sahip olma
    • B) Terlemeyi artırmak amacıyla geniş yaprak yüzeyi geliştirme
    • C) Yeraltı suyuna ulaşabilmek için derin kök sistemleri oluşturma
    • D) Yaprak yüzeyini kaplayan kalın ve mumsu tabaka bulundurma
    • E) Terlemeyi en aza indirmek için yaprakları dikene dönüştürme

15. Yılın büyük bölümünde donmuş olan permafrost toprakların ve liken-yosun örtüsünün hâkim olduğu biyom hangisidir?

    • A) Tundra biyomu
    • B) Savan biyomu
    • C) Ilıman çayır biyomu
    • D) Yaprak döken orman biyomu
    • E) Çöl biyomu

16. Yazları yağışlı, kışları kurak geçen tropikal bölgelerde uzun boylu ot toplulukları ile seyrek ağaçlardan oluşan biyom türü hangisidir?

    • A) Tayga biyomu
    • B) Maki biyomu
    • C) Savan biyomu
    • D) Çöl biyomu
    • E) Tundra biyomu

17. Jeolojik devirler boyunca gerçekleşen kıtaların kayması ve küresel iklim değişimleri, biyoçeşitliliğin dağılışını etkileyen hangi faktör grubu içinde incelenir?

    • A) Biyolojik faktörler
    • B) Edafik faktörler
    • C) Klimatik faktörler
    • D) Jeomorfolojik faktörler
    • E) Paleocoğrafya faktörleri

18. Aşağıdakilerden hangisi bir ekosistemin yapısında yer alan abiyotik (cansız) unsurların kimyasal faktörleri arasında bulunur?

    • A) Karbonhidratlar
    • B) Işık
    • C) Rüzgâr
    • D) Sıcaklık
    • E) Yağış

19. Yıl boyunca yüksek sıcaklık ve bol yağış koşullarına bağlı olarak biyoçeşitliliğin en zengin olduğu karasal biyom hangisidir?

    • A) Ilıman çayır biyomu
    • B) Tundra biyomu
    • C) Çalı biyomu
    • D) Tropikal yağmur ormanları biyomu
    • E) İğne yapraklı orman biyomu

20. Benzer bitki ve hayvan topluluklarını barındıran, kendine özgü iklim ve toprak koşullarına sahip geniş coğrafi yaşam alanlarına ne ad verilir?

    • A) Ekoton
    • B) Biyom
    • C) Habitat
    • D) Biyosfer
    • E) Popülasyon

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.