Türkiye’nin Ekonomi Politikaları Kazanım Test Çöz

Sorular

1. Cumhuriyetin ilanından hemen sonra tüccar ve girişimcilere kredi sağlamak, ticaret ve sanayi alanındaki yatırımları desteklemek amacıyla kurulan Türkiye'nin ilk özel bankası aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Merkez Bankası
   • B) Ziraat Bankası
   • C) Sümerbank
   • D) Halkbank
   • E) Türkiye İş Bankası

2. Günümüz Türkiye ekonomi politikalarında sürdürülebilir kalkınma hedefleri doğrultusunda çevre dostu yatırım ve enerji modelleri öncelikli hale gelmiştir. Aşağıdakilerden hangisi bu politika kapsamında teşvik edilen enerji kaynaklarından biri değildir?

   • A) Rüzgâr enerjisi
   • B) Güneş santralleri (GES)
   • C) Linyit kömürü santralleri
   • D) Jeotermal enerji
   • E) Biyokütle enerjisi

3. Türkiye ekonomisinde Cumhuriyetin ilk yıllarından günümüze kadar geçen sürede gayrisafi millî hasıla (GSMH) içerisindeki sektörlerin payında belirgin değişimler yaşanmıştır. Bu süreçte sektörlerin milli gelir içindeki payı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

   • A) Tarım sektörünün oranı sürekli artmış, sanayi oranı düşmüştür.
   • B) Hizmet sektörünün oranı azalmış, tarım sektörü lider konuma geçmiştir.
   • C) Tüm sektörlerin payı eşitlenmiştir.
   • D) Tarımın oranı azalırken sanayi ve hizmet sektörlerinin oranı sürekli artmıştır.
   • E) Sanayi sektörünün oranı sıfıra yaklaşmıştır.

4. Türkiye'de uygulanan yatırım teşvik sistemlerinde iller sosyo-ekonomik gelişmişlik seviyelerine göre derecelendirilmektedir. Gelişmişlik düzeyi en düşük olan bölge ve illere verilen teşvik oranlarının yüksek olmasının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Bölgesel gelişmişlik farklarını azaltarak yatırımları az gelişmiş yörelere çekmek
   • B) Büyükşehirlerdeki sanayi tesislerini tamamen kapatmak
   • C) Dış ticareti tamamen durdurarak iç pazara odaklanmak
   • D) Tarımsal üretimi sınırlandırıp yalnızca hizmet sektörünü desteklemek
   • E) İthal ürün kullanımını zorunlu hale getirmek

5. 1980 sonrasında Türkiye ekonomisinde Kamu İktisadi Teşebbüslerinin (KİT) devlete yük olmasını engellemek ve piyasada rekabeti artırmak amacıyla belirli politikalar izlenmiştir. Devlete ait üretim ve hizmet tesislerinin özel sektöre devredilmesini ifade eden bu uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Kamulaştırma
   • B) Özelleştirme
   • C) Devletleştirme
   • D) Sübvansiyon
   • E) İthal İkamesi

6. Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı'nın başarısının ardından 1938 yılında İkinci Beş Yıllık Sanayi Planı hazırlanmıştır. Ancak bu plan uygulamaya konulamamıştır. Planın uygulanamamasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) İzmir İktisat Kongresi'nin toplanması
   • B) 1929 Dünya Ekonomik Krizinin başlaması
   • C) Serbest piyasa ekonomisine kesin geçiş yapılması
   • D) Devlet Planlama Teşkilatının kapatılması
   • E) II. Dünya Savaşı'nın patlak vermesi ve kaynakların savunmaya aktarılması

7. Türkiye'de uygulanan ekonomi politikalarında bölgeler arası gelişmişlik farklarını azaltmak temel hedeflerden biridir. Aşağıdakilerden hangisi bu hedef doğrultusunda hayata geçirilen bölgesel kalkınma projelerinden biri değildir?

   • A) Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP)
   • B) Doğu Anadolu Projesi (DAP)
   • C) Marshall Planı Projesi
   • D) Doğu Karadeniz Projesi (DOKAP)
   • E) Zonguldak, Bartın, Karabük Projesi (ZBK)

8. Devletçilik döneminde (1932-1950) madencilik faaliyetlerini finanse etmek ve yer altı kaynaklarını işletmek amacıyla 1935 yılında özel bir banka ve kurum kurulmuştur. Söz konusu madencilik finansmanı için kurulan bu banka aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Etibank
   • B) Sümerbank
   • C) Ziraat Bankası
   • D) Halkbank
   • E) Denizbank

9. Cumhuriyetin ilk yıllarında nüfusun büyük çoğunluğunun tarım sektöründe çalışması nedeniyle köylünün üzerindeki mali yükü hafifletmek istenmiştir. Bu doğrultuda 1925 yılında kaldırılan ve tarımsal üründen alınan geleneksel vergi aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Cizye
   • B) Haraç
   • C) Katma Değer Vergisi (KDV)
   • D) Aşar (Öşür) Vergisi
   • E) Emlak Vergisi

10. Türkiye ekonomisinde 24 Ocak 1980 Kararları tarihi bir dönüm noktası olarak kabul edilmektedir. Bu kararlar ile Türkiye ekonomisinde aşağıdaki modellerden hangisine geçiş hedeflenmiştir?

    • A) Devletçi ve korumacı kapalı ekonomi modeli
    • B) Serbest piyasa ekonomisi ve dışa açık, ihracata dayalı büyüme modeli
    • C) Tamamen merkezi planlamaya dayalı sosyalist ekonomi modeli
    • D) İthal ikameci sanayileşme modeli
    • E) Sadece tarımsal üretime dayalı geleneksel ekonomi modeli

11. Türkiye'de 1960 sonrası dönemde ekonomik, sosyal ve kültürel kalkınmanın bir plan dâhilinde yürütülmesi amacıyla anayasal bir kurum oluşturulmuştur. Yatırımların verimli yönlendirilmesini sağlamak amacıyla 1960 yılında kurulan bu kurum aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Sümerbank
    • B) Türkiye İş Bankası
    • C) Devlet Planlama Teşkilatı (DPT)
    • D) Rekabet Kurumu
    • E) Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü (MTA)

12. 1950-1960 yılları arasındaki dönemde Türkiye ekonomi politikasında belirgin bir eksen kayması yaşanmış ve özel sektöre dayalı liberal politikalar ön plana çıkmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu dönemde gerçekleşen temel ekonomik gelişmelerden biridir?

    • A) Devletçi politikaların ilk defa anayasaya girmesi
    • B) Aşar vergisinin kaldırılması
    • C) Birinci Beş Yıllık Kalkınma Planı'nın uygulanmaya konulması
    • D) Marshall Planı desteğiyle tarımda makineleşmenin artması ve karayolu yapımına ağırlık verilmesi
    • E) Devlet Planlama Teşkilatının faaliyete geçmesi

13. Özel sektörün yetersiz kalması üzerine 1932-1950 yılları arasında Türkiye'de devletçi ekonomi politikası uygulanmıştır. Bu dönemde hayata geçirilen Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı (1933-1937) kapsamında aşağıdakilerden hangisinin gerçekleştiği söylenebilir?

    • A) Temel tüketim maddelerini üreten ve ham maddesi yurt içinde olan sanayi tesislerinin devlet eliyle kurulması
    • B) Tüm kamu iktisadi teşebbüslerinin özelleştirilmesi
    • C) Tarımda makineleşmenin tamamen durdurulması
    • D) İthalat kısıtlamalarının tamamen kaldırılması
    • E) Yabancı sermaye yatırımlarına devlet garantisi verilmesi

14. Cumhuriyetin ilk yıllarında özel sektörün sanayi yatırımlarını desteklemek amacıyla 1927 yılında Teşvik-i Sanayi Kanunu çıkarılmıştır. Bu kanunun hedeflenen başarıya ulaşamamasındaki temel etken aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Devletin özel sektöre kredi sağlamayı reddetmesi
    • B) Yabancı sermayenin tüm sanayi yatırımlarını engellemesi
    • C) Tarımsal üretimin tamamen durması
    • D) Aşar vergisinin yeniden yürürlüğe konulması
    • E) Özel sektörde sermaye ve teknik bilgi birikiminin yetersiz olması ile 1929 Dünya Ekonomik Bunalımı

15. 17 Şubat - 4 Mart 1923 tarihleri arasında toplanan İzmir İktisat Kongresi'nde bağımsız bir millî ekonomi modeli hedeflenmiştir. Aşağıdakilerden hangisi bu kongrede alınan kararlardan (Misak-ı İktisadi) biri değildir?

    • A) Yerli malı kullanımının özendirilmesi
    • B) Devlet Planlama Teşkilatının kurularak beş yıllık planlara geçilmesi
    • C) Demiryolu yapımına öncelik verilmesi
    • D) Ham maddesi yurt içinde olan sanayi dallarının kurulması
    • E) Küçük imalathanelerden süratle fabrikalara geçilmesi

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.