Biyomlar Kazanım Test Çöz

Sorular

1. Farklı ekosistemlerin veya biyomların kesişim noktaları olan geçiş bölgelerine 'ekoton' adı verilir. Buna göre ekoton alanlarının özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

   • A) İki farklı ekosisteme ait türlerin bir arada yaşamasına imkan tanır.
   • B) Tür çeşitliliği genel olarak komşu ekosistemlerden daha fazladır.
   • C) Birey sayısı, komşu ekosistemlerin merkez alanlarına göre genellikle daha azdır.
   • D) Toleransı (hoşgörüsü) az olan hassas türler için ideal ana yaşam alanlarıdır.
   • E) Canlılar arası rekabet oldukça şiddetlidir.

2. Karbon döngüsü kapsamında, atmosferdeki karbondioksit gazının azalmasına ve kireç taşı (kalker) gibi tortul kayaçların bünyesinde uzun süre kilitli kalmasına yol açan jeolojik/biyolojik süreç hangisidir?

   • A) Fosil yakıtların motorlu araçlarda tüketilmesi
   • B) Orman örtüsünün yangınlarla yok olması
   • C) Volkanik patlamalar sırasında gaz çıkışının gerçekleşmesi
   • D) Deniz canlılarının kabuk oluşumu ve ölen organizmaların tabanda birikerek kireç taşına dönüşmesi
   • E) Organik atıkların bakteriler tarafından ayrıştırılması

3. İnsanlar tarafından kendi doğal yaşam alanlarının dışındaki farklı bir ekosisteme taşınan ve burada hızla çoğalarak yerli türlerin besin ve barınma kaynaklarını tüketip biyoçeşitliliğe zarar veren türlere ne ad verilir?

   • A) İstilacı (Yabancı) tür
   • B) Endemik tür
   • C) Kilit taşı tür
   • D) Relikt tür
   • E) Göçmen tür

4. Denizlerin sığ, sıcak ve berrak sularında mercan poliplerinin kalkerli iskeletlerinin birikmesiyle oluşan; dünyadaki denizel biyoçeşitliliğin yaklaşık %25'ine ev sahipliği yapan hassas deniz ekosistemi aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Abisal derin deniz hendekleri
   • B) Soğuk su akıntı bölgeleri
   • C) Kutup deniz tabanları
   • D) Mangrov kıyı bataklıkları
   • E) Mercan resifleri

5. Sıcaklık farkının son derece yüksek olduğu çöl biyomunda yaşayan birçok canlı türü, su kaybını ve aşırı sıcağın olumsuz etkilerini en aza indirmek amacıyla gündüzleri saklanıp geceleri aktif hale gelir. Bu canlılık adaptasyonu aşağıdakilerden hangisiyle adlandırılır?

   • A) Kış uykusu (Hibernasyon)
   • B) Fotoperiyodizm
   • C) Gececil (Nocturnal) yaşam
   • D) Fotosentetik uyum
   • E) Kamuflaj renklenmesi

6. Dünya üzerinde sadece belirli bir dar coğrafi bölgede veya yörede yayılış gösteren, başka hiçbir yerde doğal olarak bulunmayan canlı türlerine verilen genel isim nedir?

   • A) Relikt (Kalıntı) tür
   • B) İstilacı tür
   • C) Dominant (Baskın) tür
   • D) Endemik tür
   • E) Kozmopolit tür

7. Bir ekosistemdeki besin piramidinde enerjinin aktarımı belirli kurallara göre gerçekleşir. Görseldeki besin piramidi dikkate alındığında, üreticilerden soncul tüketicilere doğru gerçekleşen enerji aktarımı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

   • A) Her bir beslenme basamağında enerjinin yaklaşık %90'ı ısı ve metabolik faaliyetlerle kaybolur, yalnızca %10'u üst basamağa aktarılır.
   • B) Enerji miktarı en üst basamaktaki soncul tüketicilerde en yüksek seviyeye ulaşır.
   • C) Üreticilerden tüketicilere doğru gidildikçe aktarılan enerji miktarı katlanarak artar.
   • D) Ayrıştırıcılar enerjinin tümünü doğrudan Güneş'ten alarak piramidin en üstüne iletir.
   • E) Trofik düzeyler arasında enerji aktarımı sırasında hiçbir kayıp yaşanmaz.

8. Özellikle göçmen kuşların yaşama, üreme ve beslenme alanı olan sulak alanların korunması ve sürdürülebilir kullanımı amacıyla 1971 yılında imzalanan uluslararası sözleşme aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Kyoto Protokolü
   • B) Paris İklim Anlaşması
   • C) Montreal Protokolü
   • D) Bern Sözleşmesi
   • E) Ramsar Sözleşmesi

9. Akarsu ekosistemlerinde biyoçeşitlilik ve canlı yoğunluğu akarsuyun farklı bölümlerinde değişiklik gösterir. Buna göre akarsuların aşağı çığırında (ağız kısmına yakın yerlerde) canlı çeşitliliğinin yukarı çığıra göre daha fazla olmasının temel nedeni hangisidir?

   • A) Suyun akış hızının çok yüksek olması
   • B) Akış hızının azalması, alüvyon ve besin maddesi birikiminin artması
   • C) Suyun sıcaklığının donma noktasına yaklaşması
   • D) Yatak eğiminin artarak oksijen miktarını düşürmesi
   • E) Işık geçirgenliğinin derine indikçe tamamen yok olması

10. Orta kuşak karalarının iç kesimlerinde, yağış miktarının orman gelişimi için yetersiz kaldığı yarı kurak iklim alanlarında yaygın olan; steppe, praeri ve pampa gibi isimlerle anılan biyom hangisidir?

    • A) Tropikal yağmur ormanı biyomu
    • B) İğne yapraklı orman biyomu
    • C) Ilıman çayır biyomu
    • D) Tundra biyomu
    • E) Çalı biyomu

11. Madde döngüleri içerisinde yer alan unsurlardan biri olan fosforun diğer döngülerden temel farkı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Yalnızca insan müdahalesi ile harekete geçmesi
    • B) Canlı hücresinde hiçbir biyolojik işleve sahip olmaması
    • C) Fotosentez mekanizmasının ana enerji kaynağı olması
    • D) Gaz haline dönüşerek atmosferde belirgin bir evre geçirmemesi
    • E) Sadece deniz tabanlarındaki volkanik patlamalarla açığa çıkması

12. Göl ekosistemlerinde suyun kimyasal yapısı ve biyoçeşitlilik; gölün beslendiği kaynaklara, taban yapısına ve göl ayağının (gideğeninin) bulunup bulunmamasına bağlıdır. Buna göre gideğeni bulunan bir göl ekosistemi hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

    • A) Fazla suyunu dışarı boşalttığı için suları tatlıdır ve biyoçeşitliliği genelde daha zengindir.
    • B) Tuzluluk ve sodalaşma oranı çok yüksek olduğu için canlı yaşamı sınırlıdır.
    • C) Tabanındaki yüksek basınç nedeniyle fotosentez sadece dipte gerçekleşir.
    • D) Atmosferik azot bağlanması gerçekleşmediğinden birincil üretim durmuştur.
    • E) Suların devridaimi engellendiği için oksijen miktarı sürekli azalır.

13. Tropikal iklim bölgelerinde yazları yağışlı, kışları kurak geçen alanlarda görülen; uzun boylu otlar ile yer yer kümelenmiş ağaçlardan oluşan biyom türü hangisidir?

    • A) Ilıman yaprak döken orman biyomu
    • B) Çöl biyomu
    • C) Tundra biyomu
    • D) İğne yapraklı orman biyomu
    • E) Savan biyomu

14. Yılın büyük bölümünde toprağın donmuş halde (permafrost) bulunduğu, yazın buzların çözülmesiyle bataklıklara dönüşen ve ağaçsız çalı ile yosunlardan oluşan karasal biyom hangisidir?

    • A) Taiga biyomu
    • B) Tundra biyomu
    • C) Savan biyomu
    • D) Çalı biyomu
    • E) Ilıman çayır biyomu

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.