Türkiye Ekonomisinin Sektörel Dağılımı Kazanım Test Çöz

Sorular

1. Türkiye'de sektörel istihdamın bölgesel dağılımı incelendiğinde Marmara Bölgesi'nde sanayi ve hizmet sektörleri ön plandayken, Doğu Anadolu Bölgesi'nde tarım ve hayvancılık sektörünün payı daha yüksektir. Bölgesel düzeydeki bu sektörel farklılığın ortaya çıkmasında aşağıdakilerden hangisi temel etken değildir?

   • A) Bölgelerin ulaşım ve pazarlama olanaklarının farklı olması
   • B) Sermaye ve nitelikli iş gücü birikiminin dengesiz dağılması
   • C) Yer şekilleri ve iklim koşullarının bölgeden bölgeye değişmesi
   • D) Bölgelerin coğrafi konumları ve liman imkânları
   • E) Ülke genelinde uygulanan ulusal ortak saat uygulaması

2. Türkiye'de 1963 yılından itibaren uygulanmaya başlanan Beş Yıllık Kalkınma Planları'nın temel amaçlarından biri ekonominin sektörel yapısını dönüştürmektir. Bu planlar doğrultusunda hedeflenen temel sektörel dönüşüm aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Hizmet sektörünü küçülterek tarımsal istihdamı %80 üzerine çıkarmak
   • B) Sanayileşmeyi teşvik ederek ekonomide sanayi ve hizmet sektörlerinin payını artırmak
   • C) Madencilik sektörünü tek hâkim ekonomik faaliyet haline getirmek
   • D) Dış ticareti kapatarak kapalı tarım ekonomisine dönmek
   • E) İmalat sanayisini tamamen durdurup sadece hammadde ihraç etmek

3. Aşağıdaki tabloda Türkiye'de farklı yıllara ait istihdamın sektörlere göre dağılım oranları (%) gösterilmiştir. YılTarım (%)Sanayi (%)Hizmet (%) 195084610 1980531631 2015212752 Bu verilere dayanarak yapılan aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Türkiye ekonomisi zamanla tarım ağırlıklı yapıdan sanayi ve hizmet ağırlıklı bir yapıya dönüşmüştür.
   • B) 1950 yılında hizmet sektöründe çalışan sayısı 2015 yılından fazladır.
   • C) Sanayi sektöründeki istihdam oranı her dönem hizmet sektöründen daha yüksek olmuştur.
   • D) 2015 yılında tarımsal üretim miktarı 1950 yılına göre azalmıştır.
   • E) Tarımdaki istihdam oranının düşmesi ülkenin gıda krizine girdiğini gösterir.

4. Günümüz dünyasında ve Türkiye'de bilgi üretimi, yazılım, AR-GE ve veri işleme gibi yüksek teknoloji odaklı faaliyetler dördüncül ekonomik faaliyetler arasında yer almaktadır. Bu faaliyetlerin gelişimiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

   • A) Doğrudan hammadde çıkarımına dayalı geleneksel faaliyetlerdir.
   • B) Yalnızca kırsal alanlarda ve tarım odaklı bölgelerde gelişir.
   • C) Nitelikli iş gücü ihtiyacı yüksek olan ve katma değeri fazla olan bir sektördür.
   • D) Türkiye'de istihdam oranı tarım sektöründen daha yüksektir.
   • E) Sanayi sektörünün hammadde ihtiyacını karşılamak için yürütülür.

5. Türkiye'de tarım sektöründe birim alandan alınan verim zamanla artmasına rağmen, tarımın toplam milli gelir içindeki payı oransal olarak sürekli azalmıştır. Bu durumun ortaya çıkmasındaki temel etken aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Tarım ürünleri ihracatının tamamen durması
   • B) Tarım topraklarının erozyonla yok olması
   • C) Tarımsal nüfusun kentlere göç etmesi
   • D) Sanayi ve hizmet sektörlerinin tarıma göre çok daha hızlı büyümesi
   • E) Nüfus artış hızının düşme eğilimine girmesi

6. Aşağıdaki tabloda üç farklı ilin sektörel istihdam oranları (%) verilmiştir. İlTarım (%)Sanayi (%)Hizmet (%) K621028 L54550 M31285 Tablodaki verilere göre bu illerin ekonomik yapıları hakkında yapılan aşağıdaki yorumlardan hangisi doğrudur?

   • A) K ili sanayileşmenin en yüksek olduğu kenttir.
   • B) L ili ekonomik olarak en az gelişmiş merkezdir.
   • C) M ili finans, turizm veya yönetim işlevinin geliştiği bir hizmet kentidir.
   • D) K ilinde hizmet sektörü sanayi sektöründen daha az gelişmiştir.
   • E) L ilinde tarımsal üretim miktarı M ilinden daha azdır.

7. Türkiye'de 1980 yılından itibaren uygulanan dışa açık ekonomik büyüme modeli, sektörlerin gelişimi üzerinde önemli değişimlere yol açmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu dönem sonrasında Türkiye ekonomisinin sektörel yapısında gerçekleşen ana değişimlerden biridir?

   • A) Tarım sektörünün milli gelir içindeki payının en yüksek seviyeye ulaşması
   • B) Devletçi ekonomi modeline geçilerek tüm sanayi tesislerinin kamulaştırılması
   • C) Dış ticaret, finans, lojistik ve turizm gibi hizmet kollarının hızla büyümeler göstermesi
   • D) Sanayi sektöründe madencilik dışındaki tüm imalat kollarının gerilemesi
   • E) Kırsal nüfus oranının kent nüfus oranını geride bırakması

8. Aşağıdaki ekonomik faaliyetlerden hangisi hizmet sektörü (üçüncül ekonomik faaliyetler) kapsamında değerlendirilemez?

   • A) Otomotiv imalatı
   • B) Bankacılık ve finans
   • C) Turizm ve konaklama
   • D) Ulaştırma ve lojistik
   • E) Eğitim ve sağlık

9. Türkiye'de Cumhuriyet dönemi boyunca tarım sektörünün Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) içindeki oransal payı düşerken, tarımsal üretim miktarının artış göstermesi aşağıdakilerden hangisiyle açıklanır?

   • A) Tarımda çalışan nüfus oranının artmasıyla
   • B) Tarım alanlarının daraltılmasıyla
   • C) Modern tarım yöntemleri ve makineleşmenin yaygınlaşmasıyla
   • D) Dışarıdan tarım ürünü ithalatının engellenmesiyle
   • E) Sanayi sektörünün üretim kapasitesinin düşmesiyle

10. Aşağıdaki tabloda Türkiye'de 1927 ve 2020 yıllarında çalışan nüfusun sektörlere göre dağılım oranları (%) verilmiştir. YılTarım (%)Sanayi (%)Hizmet (%) 192789,64,85,6 202017,725,357,0 Bu tabloya göre aşağıdakilerden hangisi kesin olarak söylenebilir?

    • A) 2020 yılında tarımsal üretim miktarı 1927 yılına göre azalmıştır.
    • B) Zaman içerisinde hizmet ve sanayi sektörlerinin istihdamdaki payı artmıştır.
    • C) 1927 yılında sanayi sektöründe çalışan insan sayısı 2020'den fazladır.
    • D) 2020 yılında Türkiye tamamen tarımı terk etmiş bir sanayi ülkesi olmuştur.
    • E) Hizmet sektörünün payı her yıl düzenli olarak iki katına çıkmıştır.

11. Bir ülkenin çalışan nüfusunun sektörel dağılımında sanayi ve hizmet sektörlerinin oranının tarım sektörüne göre belirgin şekilde yüksek olması aşağıdakilerden hangisinin temel göstergesidir?

    • A) Ülkenin yüz ölçümünün geniş olmasının
    • B) Nüfus artış hızının çok yüksek olmasının
    • C) Tarımsal üretimin tamamen durduğunun
    • D) Doğal kaynak bakımından fakir olmasının
    • E) Ülkenin gelişmişlik düzeyinin yüksek olmasının

12. Türkiye'nin 1950 sonrası sanayileşme ve şehirleşme süreci göz önüne alındığında, çalışan nüfusun sektörel dağılımında görülen temel değişim eğilimi aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Tarım sektörünün payı azalırken sanayi ve hizmet sektörlerinin payı artmıştır.
    • B) Sanayi sektörünün payı azalırken tarım sektörünün payı artmıştır.
    • C) Tüm sektörlerin çalışan nüfus içindeki oransal payı sabit kalmıştır.
    • D) Hizmet sektörünün payı sürekli azalırken tarım ve sanayi eşitlenmiştir.
    • E) Tarım ve sanayi sektörleri gerilerken madencilik en büyük sektör olmuştur.

13. Günümüz Türkiye ekonomisinde Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) içinde en yüksek paya sahip olan ve en fazla istihdam sağlayan temel ekonomik sektör aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Tarım
    • B) Madencilik
    • C) Sanayi
    • D) Hizmet
    • E) Hayvancılık

14. Türkiye'de Cumhuriyetin ilk yıllarında (1920'ler) çalışan nüfusun yaklaşık %80'den fazlası hangi ekonomik sektörde istihdam edilmekteydi?

    • A) Sanayi
    • B) Tarım
    • C) Hizmet
    • D) Madencilik
    • E) İnşaat

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.