Nesneler ve Geometrik Şekiller Konu Anlatımı

Konu anlatımı notları

1. Çevremizdeki Şekiller

   Çevremizde gördüğümüz nesneler farklı geometrik şekillere benzer. Bu şekilleri kenarlarına ve köşelerine bakarak tanıyabiliriz.

   • Üçgen: 3 kenarı ve 3 köşesi vardır.
   • Kare: 4 kenarı ve 4 köşesi vardır. Bütün kenar uzunlukları birbirine eşittir.
   • Dikdörtgen: 4 kenarı ve 4 köşesi vardır. Karşılıklı kenar uzunlukları birbirine eşittir.
   • Çember: Yuvarlaktır. Kenarı ve köşesi yoktur.

   Benzer ve Farklı Yönler

   Geometrik şekillerin bazı özellikleri benzer, bazı özellikleri ise farklıdır.

   Köşesi Olan Şekiller:

   • Üçgen, kare ve dikdörtgenin düz kenarları ve köşeleri bulunur.
   • Kare ve dikdörtgen dörder köşeye sahip oldukları için köşe sayıları bakımından benzerdir.
   • Üçgen ise 3 köşesi olduğu için köşe sayısı bakımından kare ve dikdörtgenden ayrılır.

   Köşesi Olmayan Şekiller:

   • Çemberin hiç köşesi ve düz kenarı yoktur, eğri bir çizgiden oluşur. Bu yönüyle diğer şekillerden bütünüyle ayrılır.

   Şekillerin Özellik Tablosu

   Şekillerin özelliklerini bir arada görmek için aşağıdaki bilgileri inceleyebiliriz:

   • 3 Köşesi Olanlar: Üçgen
   • 4 Köşesi Olanlar: Kare ve Dikdörtgen
   • Köşesi Olmayanlar: Çember

   Bir şekli sınıflandırırken önce “Köşesi var mı?” diye sorarız. Köşesi yoksa bu şekil çemberdir. Köşesi varsa köşe sayısını sayarak şeklin üçgen, kare veya dikdörtgen olduğunu belirleriz.

2. Yapılardaki Şekilleri Keşfedelim

   Günlük yaşamımızda gördüğümüz evler, köprüler, kuleler ve duraklar gibi birçok yapı farklı geometrik şekillerin bir araya gelmesiyle oluşur.

   Bir yapı modeline baktığımızda onu oluşturan parçaları ayrı ayrı inceleyebiliriz:

   • Üçgen: 3 kenarı ve 3 köşesi vardır. Genellikle çatı modellerinde görülür.
   • Kare: 4 kenarı ve 4 köşesi vardır, tüm kenar uzunlukları birbirine eşittir. Küçük pencerelerde sıkça karşımıza çıkar.
   • Dikdörtgen: 4 kenarı ve 4 köşesi vardır, karşılıklı kenarları birbirine eşittir. Kapı ve duvar modellerinde yaygın kullanılır.
   • Çember: Köşesi ve kenarı yoktur, yuvarlaktır. Yuvarlak pencerelerde veya saat kulelerinde yer alabilir.

   Bir Kuş Yuvası Modelini İnceleyelim

   Ahşap bir kuş yuvası modelini parçalarına ayırdığımızda hangi şekilleri buluruz?

   • Çatı: Yuvanın üst kısmında 1 adet üçgen bulunur.
   • Gövde: Yuvanın ön duvarı 1 adet kareden oluşur.
   • Giriş Deliği: Kuşun içeri girdiği yuvarlak kısım 1 adet çemberdir.

   Böylece bir yapının içindeki parçaları kenar ve köşe özelliklerine göre ayırabilir, hangi şekilden kaç tane kullanıldığını belirleyebiliriz.

   Maket Evdeki Şekiller Tablosu

   Sınıfta legolardan yapılan bir kale maketi incelenmiş ve kullanılan şekiller aşağıdaki tabloya kaydedilmiştir:

   • Üçgen: 2 adet (kulelerin sivri çatıları)
   • Dikdörtgen: 4 adet (kale duvarları ve büyük kapı)
   • Kare: 3 adet (küçük pencereler)

   Birlikte Çözelim:

   Kalede toplam kaç adet 4 köşeli şekil kullanılmıştır?

   Kare (4 köşe) ve dikdörtgen (4 köşe) şekillerinin toplamını bulalım: 3 + 4 = 7 adet 4 köşeli şekil kullanılmıştır.

   En az kullanılan şekil hangisidir? Sayısı 2 olan üçgendir.