Ücretsiz Kullanmaya Başla

Hakimler Ve Savcılar Kurulu Konu Anlatımı

KPSS · KPSS · Vatandaşlık · Yargı

KPSS Vatandaşlık dersi Hakimler Ve Savcılar Kurulu konu anlatımı.

Konu anlatımı notları

  1. Hâkimler ve Savcılar Kuruluna Genel Bakış

    Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK), adli ve idari yargı hâkim ve savcılarının mesleğe kabulü, atanması, nakli, disiplin işlemleri ve meslekte kalmaları gibi özlük işlerini yürüten anayasal bir kuruluştur. Mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarına göre görev ifa eder.

    Kurulun Yapısı ve Üye Sayısı

    HSK, toplam 13 üyeden oluşur ve çalışmalarını iki daire hâlinde sürdürür.

    • Kurul Başkanı: Adalet Bakanıdır.
    • Doğal Üye: Adalet Bakanlığı ilgili Bakan Yardımcısıdır.
    • Geriye kalan 11 üye ise yetkili anayasal organlarca belirlenir.

    Adalet Bakanı kurulun başkanı sıfatıyla genel kurulu yönetir; ancak dairelerin kararlarına doğrudan katılmaz. Bakan yardımcısı ise daire çalışmalarında yer alır.

    Üyelerin Seçim Usulü

    HSK'nin seçilmiş 11 üyesinin belirlenmesinde Cumhurbaşkanı ve Türkiye Büyük Millet Meclisi yetkilidir:

    • Cumhurbaşkanı Tarafından Seçilenler (4 Üye): Adli yargı ilk derece mahkemesi hâkim ve savcıları arasından üç üye, idari yargı ilk derece mahkemesi hâkim ve savcıları arasından bir üye seçer.
    • TBMM Tarafından Seçilenler (7 Üye): Yargıtay üyeleri arasından üç, Danıştay üyeleri arasından bir, yükseköğretim kurumlarının hukuk alanındaki öğretim üyeleri ile avukatlar arasından üç üye seçer.

    TBMM'deki Seçim Aşamaları

    TBMM Genel Kurulundaki seçim gizli oyla yapılır:

    1. Birinci Oylama: Üye tamsayısının üçte iki çoğunluğu (400400 oy) aranır.
    2. İkinci Oylama: Sağlanamazsa üye tamsayısının beşte üç çoğunluğu (360360 oy) aranır.
    3. Üçüncü Oylama: Yine sağlanamazsa en çok oyu alan ikişer aday arasında ad çekme (kura) usulü ile seçim tamamlanır.

    Görev Süresi

    HSK üyeleri dört yıl için seçilir. Görev süresi dolan bir üyenin yeniden seçilmesi mümkündür.

    Temel Görev ve Yetkiler

    HSK, yargı bağımsızlığını gözeterek şu temel işlevleri yerine getirir:

    • Adli ve idari yargı hâkim ve savcılarını mesleğe kabul etme, atama ve nakletme,
    • Geçici yetki verme, terfi ve birinci sınıfa ayırma işlemlerini yürütme,
    • Haklarında disiplin cezası verme ve meslekten çıkarma yaptırımlarını uygulama,
    • Bir mahkemenin kaldırılması veya yargı çevresinin değiştirilmesine ilişkin Adalet Bakanlığının tekliflerini karara bağlama.

    Yargı Yolu ve Denetim

    Anayasa uyarınca kural olarak HSK kararlarına karşı yargı mercilerine başvurulamaz. Bu kuralın tek ve önemli istisnası bulunmaktadır:

    Kurulun yalnızca meslekten çıkarma cezasına ilişkin kararlarına karşı yargı yolu açıktır. Bu kararların iptali istemiyle ilk derece mahkemesi sıfatıyla Danıştay nezdinde dava açılabilir. Uyarma, kınama veya yer değiştirme gibi diğer disiplin işlemlerine karşı dava açılamaz.