Kimya Her Yerde Yeni Nesile Geçiş Test Çöz

TYT · TYT · Kimya · Kimya Her Yerde

TYT Kimya dersi "Kimya Her Yerde" konusu için TYT müfredatına uygun 18 soruluk yeni nesile geçiş testi. Yeni nesil sorulara hazırlayan geçiş soruları. Testi çözdükten sonra doğru cevapları, çözümleri ve kazanım analizini görebilirsin.

Soruları aşağıda inceleyebilir, yanıtlamak ve sonuçlarını görmek için testi başlatabilirsin.

Sorular

  1. Bitkisel sıvı yağların yüksek sıcaklıklarda tekrar tekrar kızartma amacıyla kullanılması yağın kimyasal yapısında ciddi bozulmalara neden olur. Tekrar tekrar kullanılan kızartma yağları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

    • A) Yağdaki serbest radikal ve kanserojen peroksit miktarı artar.
    • B) Yağ asitlerinin yapısı bozularak trans yağ oluşumu tetiklenir.
    • C) Yağın vizkozitesi ve asitlik değeri artarak rengi koyulaşır.
    • D) Yağın dumanlanma noktası sıcaklığı yükselir ve besin değeri artar.
    • E) Kullanılmış atık yağlar lavaboya döküldüğünde su kaynaklarını ve kanalizasyon hatlarını kirletir.
  2. Kauçuk, esnekliği ve mekanik dayanımı yüksek olan bir polimerdir. Doğal kauçuk Hevea ağacından elde edilen lateksten üretilirken, sentetik kauçuk petrol türevlerinden sentezlenir. Ham kauçuğun esnekliğini artırmak, yapışkanlığını gidermek ve sıcaklığa karşı dayanıklı hale getirmek için kükürtle işlenmesi sürecine ne ad verilir?

    • A) Polimerizasyon
    • B) Hidrojenasyon
    • C) Emülsiyonlaşma
    • D) Vulkanizasyon
    • E) Esterleşme
  3. Dövme ve saç boyası gibi kozmetik uygulamalarda kullanılan bazı kimyasal pigmentler deriden emilerek sistemik dolaşıma katılabilir. Saç boyalarında renk sabitleyici ve tutucu olarak kullanılan, ancak alerjik reaksiyonlara ve uzun vadede toksik etkilere yol açabilen organik kimyasal madde aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Gliserin
    • B) Sodyum klorür
    • C) Para-fenilendiamin (PPD)
    • D) Saf su
    • E) Çinko oksit
  4. Doğal polimerler canlı organizmalar tarafından sentezlenirken, sentetik polimerler laboratuvar veya sanayi ortamında kimyasal yollarla üretilir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi doğal polimerlere örnek gösterilebilir?

    • A) Naylon
    • B) Selüloz
    • C) Polietilen
    • D) Bakalit
    • E) Orlon (Poliakrilonitril)
  5. Aşırı ve bilinçsiz ilaç kullanımı küresel düzeyde halk sağlığını tehdit eden önemli bir sorundur. Aşağıdakilerden hangisi akılcı ilaç kullanımı ilkelerine aykırı bir davranıştır?

    • A) Doktor önerisi olmadan grip veya soğuk algınlığı gibi viral hastalıklarda antibiyotik kullanmak
    • B) İlaçları doktor veya eczacının önerdiği doz ve zaman aralıklarında almak
    • C) İlacın saklama koşullarına (ışık, sıcaklık, nem) dikkat etmek
    • D) Tedavi süresi tamamlanmadan şikayetler geçse bile hekime danışmadan tedaviyi kesmemek
    • E) Son kullanma tarihi geçmiş ilaçları kesinlikle tüketmemek
  6. Bitkisel yağların eldesi ve işlenmesi sürecinde farklı yöntemler kullanılır. Yağın yapısındaki serbest asitlik derecesi düşürülmüş, rengi açılmış, kokusu ve yabancı maddeleri giderilerek doğrudan tüketime hazır hale getirilmiş yağa ne ad verilir?

    • A) Ham yağ
    • B) Rafine yağ
    • C) Sızma yağ
    • D) Riviera yağ
    • E) Vinterize yağ
  7. Polimer malzemelerin doğada uzun yıllar boyunca bozunmadan kalması çevre kirliliğine neden olurken, geri dönüşümleri enerji tasarrufu ve kaynak koruma açısından kritik öneme sahiptir. Polimer malzemelerin geri dönüşüm kodları ve özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

    • A) Termoplastikler ısıtıldığında eriyebildikleri için mekanik olarak geri dönüştürülebilirler.
    • B) Termoset polimerler çapraz bağları nedeniyle ısıtıldığında erimez, bu yüzden geri dönüşümleri zordur.
    • C) Polimerlerin tamamı doğada birkaç hafta içinde tamamen organik maddelere ayrışır.
    • D) PET ve HDPE en yaygın ve kolay geri dönüştürülebilen plastik ambalaj polimerleridir.
    • E) Polimerlerin yakılarak yok edilmesi atmosfere zehirli gazların (CO,HCN,dioxinCO, HCN, dioxin) yayılmasına yol açar.
  8. Kireç çözücü olarak kullanılan kimyasal maddeler asidik özellikte iken, lavabo açıcı olarak kullanılan maddeler kuvvetli bazik özellik gösterir. Buna göre lavabo tıkanıklığına neden olan saç, tırnak ve yağ kalıntılarını parçalamak için aşağıdaki kimyasallardan hangisinin kullanılması en uygundur?

    • A) Hidroklorik asit (HClHCl)
    • B) Sülfürik asit (H2SO4H_2SO_4)
    • C) Asetik asit (CH3COOHCH_3COOH)
    • D) Sodyum hidroksit (NaOHNaOH)
    • E) Kalsiyum karbonat (CaCO3CaCO_3)
  9. Mutfaklarda kullanılan tencere ve tavaların iç yüzey kaplamasında kullanılan polimerin monomeri tetrafloroeten (C2F4C_2F_4) bileşiğidir. Bu polimer malzeme yapışmazlık, yüksek kimyasal direnç ve ısıya karşı dayanıklılık özelliklerine sahiptir. Bahsedilen bu polimerik malzeme aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Polietilen (PE)
    • B) Polistiren (PS)
    • C) Politetrafloroeten (PTFE / Teflon)
    • D) Polivinil klorür (PVC)
    • E) Polietilen tereftalat (PET)
  10. Doymamış sıvı bitkisel yağların yüksek sıcaklık ve basınç altında, nikel katalizörlüğünde hidrojen gazı ile doyurulması sonucu margarinler elde edilir. Bu süreçte yağın yapısındaki karbon-karbon çift bağları tekli bağlara dönüşür. Bu hidrojenasyon işlemi sonucunda yağda meydana gelen fiziksel ve kimyasal değişimle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

    • A) Yağın erime noktası yükselir ve oda koşullarında katı hale geçer.
    • B) Yağ moleküllerindeki toplam hidrojen atomu sayısı azalır.
    • C) Yağ asitlerinin moleküler kütlesi önemli ölçüde düşer.
    • D) Doymamışlık derecesi artarak sıvı akışkanlığı yükselir.
    • E) Yağ molekülü sabunlaşma özelliğini tamamen kaybeder.
  11. İlaçlar vücutta hedeflenen bölgeye doğru dozda ve uygun hızda ulaşabilmesi için farklı formlarda üretilir. Farklı ilaç formlarıyla ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğru tanımlanmıştır?

    • A) Ampul - Yalnızca deri üzerine masaj yapılarak uygulanan yarı katı ilaç formu
    • B) Merhem - Yağ oranı yüksek, haricen cilt üzerine sürülen yarı katı ilaç formu
    • C) Şurup - Etken maddenin gaz fazında akciğerlere püskürtüldüğü aerosol formu
    • D) Tablet - Yalnızca damar yoluyla kana doğrudan verilen sıvı ilaç formu
    • E) Damla - Sindirim kanalında çözünmesi hedeflenen sert kaplamalı katı ilaç formu
  12. Kozmetik ürünler cildi korumak, temizlemek veya güzelleştirmek amacıyla formüle edilen kimyasal karışımlardır. Kozmetik ürünlerin yapısında bulunan maddeler ve görevleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

    • A) Nemlendiriciler cildin su tutma kapasitesini artırarak kurumasını önler.
    • B) Parabenler kozmetik ürünlerde mikroorganizma üremesini engelleyen koruyucu maddelerdir.
    • C) Ftalatlar kozmetik ürünlerin kıvamını ve koku kalıcılığını artırmak için kullanılan maddelerdir.
    • D) Ağır metaller (kurşun, cıva) kozmetik ürünlerde cildi besleyici vitamin kaynağı olarak zorunlu bileşendir.
    • E) Emülsiyonlaştırıcılar yağ ve su fazının homojen şekilde bir arada kalmasını sağlar.
  13. Süt gibi gıdaların zararlı mikroorganizmalardan arındırılması için pastörizasyon ve UHT (Ultra High Temperature) yöntemleri uygulanır. UHT yöntemi ile pastörizasyon yöntemi karşılaştırıldığında UHT yöntemi için aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

    • A) Daha düşük sıcaklıkta daha uzun süre ısıtma işlemi uygulanır.
    • B) Sütün içerisindeki tüm patojen ve sporlu mikroorganizmaları yok ederek oda sıcaklığında daha uzun raf ömrü sağlar.
    • C) İşlem sonrasında sütün besin değerinde hiçbir değişiklik oluşmazken sadece soğukta saklanabilir.
    • D) Kimyasal koruyucu maddeler eklenerek mikroorganizma üremesi kimyasal yolla engellenir.
    • E) Yalnızca tereyağı ve margarin gibi katı yağların üretiminde kullanılır.
  14. Gıda endüstrisinde raf ömrünü uzatmak, kıvam artırmak veya besin değerini korumak amacıyla hazır gıdalara çeşitli katkı maddeleri eklenir. Buna göre gıdalardaki yağların oksijenle tepkimeye girerek bozulmasını ve acılaşmasını önlemek amacıyla kullanılan gıda katkı maddesi sınıfı aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Emülgatörler
    • B) Antioksidanlar
    • C) Renklendiriciler
    • D) Tatlandırıcılar
    • E) Koruyucu asit düzenleyiciler
  15. Yağ asitlerinin sodyum hidroksit (NaOHNaOH) ile tepkimesinden katı (beyaz) sabun, potasyum hidroksit (KOHKOH) ile tepkimesinden ise sıvı/yumuşak (Arap) sabunu elde edilir. Buna göre sabun üretimi ve özellikleri ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

    • A) Sabunlaşma tepkimesi sonucunda yan ürün olarak gliserin oluşur.
    • B) Arap sabunu, sert sabuna kıyasla suda daha kolay çözünür.
    • C) Sabun molekülünün hidrokarbon zinciri hidrofob, iyonik baş kısmı hidrofil özelliktedir.
    • D) Sabun üretiminde yalnızca petrol türevi sentetik hidrokarbonlar kullanılır.
    • E) Sabun molekülünün hidrofob kısmı apolar kir taneciklerini sararak misel oluşturur.
  16. Monomerlerin birbirine kovalent bağlarla bağlanarak çok uzun zincirli büyük moleküller oluşturması sürecine polimerleşme denir. Aşağıda verilen polimer ve günlük hayattaki kullanım alanı eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

    • A) Politetrafloroeten (Teflon) - Yapışmaz tava ve tencere kaplamaları
    • B) Polietilen tereftalat (PET) - İçecek şişeleri ve sentetik kumaş üretimi
    • C) Polivinil klorür (PVC) - Kapı, pencere profilleri ve atık su boruları
    • D) Kevlar - Kurşungeçirmez yelek ve zırhlı araç yapımı
    • E) Polistiren (PS) - Yüksek sıcaklığa dayanıklı yanmaz itfaiyeci kıyafetleri
  17. Bir kimya öğretmeni, ev temizliğinde kullanılan çamaşır suyu (NaClONaClO) ile tuz ruhunun (HClHCl) asla birbirine karıştırılmaması gerektiğini belirterek tahtaya tepkime denklemini yazmıştır. NaClO(suda)+2HCl(suda)NaCl(suda)+Cl2(g)+H2O(s)NaClO(suda) + 2HCl(suda) \rightarrow NaCl(suda) + Cl_2(g) + H_2O(s) Bu iki temizlik maddesinin bir arada kullanılmasının insan sağlığı açısından oluşturduğu temel tehlike aşağıdakilerden hangisinde doğru açıklanmıştır?

    • A) Açığa çıkan sodyum klorür tuzunun solunum yollarını tıkaması
    • B) Ortamda oluşan su buharının havadaki oksijeni tüketmesi
    • C) Açığa çıkan klor gazının solunum yollarında tahrişe ve zehirlenmeye yol açması
    • D) Çamaşır suyunun asidik, tuz ruhunun ise bazik özellik kazanması
    • E) Tepkimenin endotermik olması nedeniyle ortamın aşırı derecede soğuması
  18. Sert sularda bulunan Ca2+Ca^{2+} ve Mg2+Mg^{2+} iyonları sabun molekülleriyle çökelek oluşturarak sabunun köpürmesini ve temizleme verimini azaltırken, deterjanlar bu iyonlarla çökelek oluşturmaz. Buna göre deterjanların sert sularda sabunlara kıyasla daha etkili temizlik yapabilmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Deterjanların polar uçlarının sertlik iyonlarıyla suda çözünebilen bileşikler oluşturması
    • B) Deterjanların sadece apolar kirleri temizleyebilecek yapıda olması
    • C) Deterjan moleküllerinin hidrofobik uç içermemesi
    • D) Sabunların petrol türevlerinden, deterjanların ise bitkisel yağlardan elde edilmesi
    • E) Sabunun polar ucunun nötr, deterjanın polar ucunun ise daima iyonik olması

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.