Yazısında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilme Konu Anlatımı

Konu anlatımı notları

1. Yazma Amacına Uygun Yapı Kurma

   Başarılı bir yazı, yazarın amacına uygun bir plan ve yapı belirlemesiyle başlar. 7. sınıfta düşüncelerimizi aktarırken sıklıkla tartışma veya problem-çözüm metin yapılarını kullanırız.

   Bir metni oluştururken şu adımlara dikkat edilmelidir:

   • Yazma Amacı: Okuyucuyu bir düşünceye ikna etmek mi, yoksa var olan bir soruna çözüm önerileri sunmak mı hedefleniyor?
   • Metin Türü ve Yapısı: Amaca uygun olarak serim-düğüm-çözüm veya iddia-karşıt görüş-kanıt yapısı tercih edilir.
   • İçerik Seçimi: Yazıda kullanılacak bilgi ve düşünceler güvenilir verilere, gözlemlere veya araştırmalara dayandırılmalıdır.

   Tablo ve Verileri Yazıya Aktarma

   Yazımızın içeriğini zenginleştirmek ve düşüncelerimizi kanıtlamak için anket sonuçlarından, araştırma grafiklerinden ve tablolardan yararlanırız. Aşağıda geleneksel sanatlarımıza yönelik bir atölye çalışmasının katılım verileri yer almaktadır:

   • Ebru Sanatı: Katılımcı oranı %48 (Genç yaş grubu ilgisi yüksek)
   • Hat Sanatı: Katılımcı oranı %18 (Malzeme temini ve sabır gereksinimi öne çıkıyor)
   • Çini İşlemeciliği: Katılımcı oranı %24 (Atölye sayısı sınırlı)
   • Minyatür: Katılımcı oranı %10 (Tanıtım eksikliği belirtiliyor)

   Bu verilerden hareketle bir yazı kurgularken yalnızca sayıları sıralamak yeterli değildir. Sayılar arasındaki ilişkiler, olası nedenler ve çözüm önerileri yazar tarafından anlamlandırılmalı ve metnin ana fikrini destekleyecek biçimde içeriğe yerleştirilmelidir.

   Zıtlık Bildiren Bağlantı Unsurları

   Verileri yorumlarken ve karşıt durumları ele alırken anlatımı akıcı ve tutarlı kılmak için zıtlık işlevli dil yapılarından yararlanırız.

   En sık başvurulan geçiş ve bağlantı ifadeleri şunlardır:

   • -A karşın / -A rağmen: "Tüm tanıtım yetersizliklerine karşın minyatür sanatına ilgi duyan genç bir kitle bulunmaktadır."
   • Oysaki: "Geleneksel sanatların sadece geçmişe ait olduğu sanılır, oysaki günümüz tasarım anlayışına büyük katkılar sunmaktadır."
   • Gelgelelim: "Ebru atölyelerine başvuru sayısı her geçen gün artıyor; gelgelelim usta-çırak ilişkisini sürdürecek mekânlar henüz yetersizdir."
   • Yalnız / Ne var ki: "Kültürel mirasımızı koruma isteği toplumda oldukça güçlüdür, ne var ki bu isteği somut adımlara dönüştürmek zaman almaktadır."

   Örnek Metin İncelemesi

   İncelenen veriler ve seçilen dil yapıları doğrultusunda oluşturulmuş örnek bir problem-çözüm paragrafını inceleyelim:

   "Geleneksel sanatlarımıza yönelik ilgi oranları incelendiğinde ebru gibi uygulamalı sanatların büyük bir beğeni topladığı görülmektedir. Buna karşın hat ve minyatür gibi köklü sanat dallarımızın katılım oranları oldukça düşük bir düzeyde kalmıştır. Oysaki bu sanatlar, kültürel kimliğimizin ve görsel hafızamızın temel taşıdır. Bu sorunu aşmak adına okullarda uygulamalı tanıtım günleri düzenlenmeli, malzeme temini kolaylaştırılarak gençlerin geleneksel sanatlarla doğrudan bağ kurması sağlanmalıdır."

   Yazma İpucu: Yazınızı tamamladıktan sonra içeriğin hedeflediğiniz ana düşünceyi yansıtıp yansıtmadığını ve geçiş ifadelerinin mantıksal bir akış oluşturup oluşturmadığını mutlaka kontrol ediniz.