Evsel Atıklar ve Geri Dönüşüm Kazanım Test Çöz

Sorular

1. 1.

   Geri dönüşüm süreçleri ile birincil ham madde üretimi süreçlerinin sera gazı salımları aşağıdaki tabloda verilmiştir: Malzeme Türü1 Ton Birincil Üretim Emisyonu1 Ton Geri Dönüşüm Emisyonu Alüminyum12 ton CO₂0,6 ton CO₂ Plastik2,5 ton CO₂1,0 ton CO₂ Tablodaki veriler dikkate alındığında geri dönüşümün iklim değişikliği üzerindeki temel etkisi nedir?

   • A) Üretim süreçlerinde açığa çıkan karbondioksit miktarını artırarak küresel ısınmayı hızlandırır.
   • B) Sanayi üretiminde atmosfere salınan sera gazlarını azaltarak küresel ısınma baskısını hafifletir.
   • C) Atmosferdeki tüm sera gazlarını tamamen yok eder.
   • D) Sadece plastik malzemelerin üretiminde fayda sağlar.
2. 2.

   1 ton elektronik atıktan (eski cep telefonları ve bilgisayarlar) elde edilen altın ve bakır miktarı, 1 ton altın veya bakır madeni cevherinden çıkarılan miktardan katbekat fazladır. Bu bilimsel veri, doğal kaynak yönetimi açısından hangi önermeyi destekler?

   • A) Şehir madenciliği (elektronik geri dönüşüm), yeraltı maden yataklarının tahrip edilmesini azaltan yüksek verimli bir yöntemdir.
   • B) Elektronik cihazlar hiçbir şekilde geri dönüştürülebilir parça içermez.
   • C) Maden cevherlerinin işlenmesi elektronik atık ayrıştırmasından her zaman daha ucuzdur.
   • D) Doğadaki altın rezervleri tükenmeyecek kadar sınırsızdır.
3. 3.

   Lavaboya dökülen 1 litre kullanılmış bitkisel kızartma yağı, kanalizasyon borularını tıkayarak arıtma tesislerine zarar vermekte ve 1 milyon litre içme suyunu kirletmektedir. Toplanan bu atık yağlar ise biyodizel yakıtına dönüştürülebilmektedir. Buna göre atık yağların geri dönüşüm kutularında toplanması çevreye nasıl bir katkı sağlar?

   • A) Bitkisel yağların mutfaklarda kullanımını tamamen yasaklar.
   • B) Kanalizasyon sularının doğrudan içme suyuna dönüşmesini sağlar.
   • C) Altyapı sistemlerini korurken su kirliliğini engeller ve alternatif yenilenebilir enerji kaynağı oluşturur.
   • D) Şehirdeki fosil yakıt ihtiyacının tamamını tek başına karşılar.
4. 4.

   1 kilogram yeni pamuklu kumaş üretimi için tarımsal sulamada yaklaşık 10 bin litre tatlı su harcanırken; 1 kilogram eski tekstil ürününün liflerine ayrılarak yeniden ipliğe dönüştürülmesi sırasında sadece 50 litre su kullanılmaktadır. Bu karşılaştırmaya dayanarak tekstil geri dönüşümü ile ilgili hangi çıkarım yapılabilir?

   • A) Yeni pamuk üretimi tekstil geri dönüşümünden daha az enerji harcar.
   • B) Geri dönüştürülen kumaşların kalitesi kullanılamayacak kadar düşüktür.
   • C) Pamuk tarımında su tüketimi tamamen önemsiz bir unsurdur.
   • D) Tekstil atıklarının yeniden değerlendirilmesi, küresel su ayak izini ve tarımsal su baskısını önemli ölçüde azaltır.
5. 5.

   Bir şehirde toplanan evsel atıkların kütlece %40'ını organik atıklar, %30'unu ambalaj atıkları (plastik, metal, cam, kâğıt) ve %30'unu diğer atıklar oluşturmaktadır. Ambalaj atıklarının geri dönüştürülmesi ve organik atıkların kompost gübreye dönüştürülmesi hedeflenmektedir. Bu uygulamanın düzenli depolama alanları (çöplükler) üzerindeki doğrudan etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

   • A) Çöp depolama sahalarına gömülen atık miktarını %70 oranında azaltarak alan tasarrufu sağlar.
   • B) Şehirdeki toplam su tüketimini tamamen durdurur.
   • C) Evlerde oluşan atık miktarını tamamen sıfıra indirir.
   • D) Diğer atıkların kendiliğinden yok olmasını sağlar.
6. 6.

   1 adet küçük düğme pil, toprağa veya suya karıştığında yaklaşık 600 bin litre temiz suyu kirletme potansiyeline sahipken; atık pil toplama kutularına atıldığında içerisindeki cıva, kadmiyum ve nikel gibi metaller ayrıştırılarak yeniden sanayiye kazandırılır. Bu duruma göre atık pillerin ayrı toplanmasının en önemli gerekçesi hangisidir?

   • A) Pillerin evsel çöplerin ağırlığını artırmasını önlemek
   • B) Ağır metal kirliliğini engelleyerek su kaynaklarını korumak ve değerli metalleri geri kazanmak
   • C) Pillerin doğada çok hızlı çözünerek kaybolmasını sağlamak
   • D) Tüm elektrik üretimini piller üzerinden gerçekleştirmek
7. 7.

   Cam şişe üretiminde kullanılan iki farklı yönteme ait kaynak tüketim verileri şöyledir: Üretim YöntemiKullanılan Ham Madde (Kum/Kireç)Fırın Enerji TüketimiHava Kirliliği Emisyonu Doğal Madenlerden Üretim1200 kgYüksekYüksek %100 Atık Cam Kırığından Üretim0 kg%30 Daha Düşük%20 Daha Düşük Tablodaki veriler karşılaştırıldığında camın geri dönüştürülmesi hakkında hangi yargı kesinleşir?

   • A) Cam üretimi için kum kaynaklarının tüketilmesi zorunludur.
   • B) Atık camlar dönüştürüldüğünde hava kirliliği miktarı artış gösterir.
   • C) Cam kırığı kullanımı hem doğal ham maddeleri korur hem de çevreye salınan zararlı gazları azaltır.
   • D) Geri dönüştürülmüş camlar fırınlarda daha yüksek sıcaklık gerektirir.
8. 8.

   Alüminyum içecek kutularının geri dönüştürülmesiyle üretilen alüminyum, birincil maden cevherinden (boksit) üretilen alüminyuma göre %95 daha az enerji gerektirir. Bu bilimsel veriden hareketle aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılır?

   • A) Metallerin geri kazanımı, madencilik faaliyetlerine bağlı enerji harcamalarını ciddi oranda düşürür.
   • B) Alüminyum maddesi geri dönüştürüldüğünde dayanıklılığını tamamen kaybeder.
   • C) Madenlerden boksit çıkarımı tamamen durdurulmalıdır.
   • D) Geri dönüştürülen metaller yalnızca tek bir kez kullanılabilir.
9. 9.

   Bir ton kullanılmış kâğıdın geri dönüştürülmesi sayesinde ortalama 17 adet yetişkin çam ağacının kesilmesi önlenmekte ve 26 bin litre su tasarrufu edilmektedir. Bu bilgilere göre kâğıt geri dönüşümünün doğal kaynaklar üzerindeki temel etkisi nedir?

   • A) Ağaçların daha hızlı büyümesini sağlayarak orman alanlarını genişletir.
   • B) Kâğıt tüketim miktarını tamamen sıfıra indirir.
   • C) Topraktaki mineral oranını artırarak ağaç çeşitliliğini zenginleştirir.
   • D) Orman varlığı ile tatlı su kaynaklarının tükenmesini yavaşlatır.
10. 10.

    1 ton kullanılmış plastik ambalajın geri dönüştürülmesiyle yaklaşık 5700 kilovatsaat elektrik enerjisi tasarrufu sağlanmakta ve petrol tüketimi azalmaktadır. Bu veriye dayalı olarak yapılabilecek en doğru bilimsel çıkarım aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Plastik maddeler doğada hiçbir zarara yol açmadan kendiliğinden yok olur.
    • B) Plastiklerin geri kazanımı, fosil yakıt kaynaklarının ve enerjinin korunmasına katkı sağlar.
    • C) Geri dönüşüm yapılan plastikler tüm enerji ihtiyacını tek başına karşılar.
    • D) Plastik üretimi sırasında ham madde olarak yalnızca su kullanılır.

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.