Kimyasal Tepkimeler Yeni Nesile Geçiş Test Çöz

Sorular

1. Kimya dersinde deney yapan bir öğrenci, 24,5 gram potasyum klorat (KClO3) katısını tamamen parçalayarak potasyum klorür (KCl) katısı ve oksijen gazına (O2) dönüştürüyor. Kütle ve mol ilişkilerini kullanarak deney sonuçlarını analiz eden öğrencinin elde edeceği gaz hacmi (NŞA) ile kapta kalan katı kütlesi aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir? (KClO3: 122,5 g/mol, KCl: 74,5 g/mol, Denkleştirilmemiş tepkime: KClO3(k) → KCl(k) + O2(g))

   • A) 4,48 L gaz ve 14,9 g katı
   • B) 6,72 L gaz ve 24,5 g katı
   • C) 6,72 L gaz ve 14,9 g katı
   • D) 4,48 L gaz ve 9,6 g katı
   • E) 3,36 L gaz ve 14,9 g katı

2. Bir araştırma laboratuvarında saflaştırılan 0,1 mol hidrokarbon (CxHy) bileşiği, yeterli miktarda oksijen gazı (O2) ile tamamen yakılıyor. Tepkime sonucunda normal koşullarda 6,72 litre CO2 gazı ve 7,2 gram H2O sıvısı oluşmaktadır. Buna göre, bu yanma tepkimesi en küçük tam sayılarla denkleştirildiğinde O2 gazının kat sayısı kaç olur? (H: 1 g/mol, O: 16 g/mol, H2O: 18 g/mol)

   • A) 5
   • B) 4
   • C) 3
   • D) 6
   • E) 7

3. Yüksek fırınlarda demir eldesi, demir(III) oksit cevherinin karbonmonoksit gazıyla indirgenmesi esasına dayanır. Gerçekleşen Fe2O3(k) + 3CO(g) → 2Fe(k) + 3CO2(g) tepkimesine göre, 1 mol Fe2O3 katısı ve yeterli miktardaki CO gazından laboratuvarda teorik olarak elde edilebilecek demir miktarı hesaplanmıştır. Ancak yapılan gerçek üretimde tepkime %75 verimle tamamlandığına göre, reaktörden kaç gram demir metali toplanmıştır? (Fe: 56 g/mol)

   • A) 112
   • B) 100
   • C) 96
   • D) 90
   • E) 84

4. Bir gübre fabrikasında amonyak üretimi için N2(g) + 3H2(g) → 2NH3(g) denklemine göre tam verimle gerçekleşen bir tepkime tasarlanıyor. Sentez ünitesine başlangıçta eşit mol sayılarında N2 ve H2 gazları beslendiğinde tepkime sonunda 0,4 mol NH3 gazı oluşuyor. Bu süreçteki maddelerin mol ilişkileri analiz edildiğinde başlangıçtaki toplam mol sayısı ve artan gazın mol sayısı aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

   • A) Toplam: 0,8 mol; Artan: 0,2 mol N2
   • B) Toplam: 1,2 mol; Artan: 0,4 mol N2
   • C) Toplam: 1,2 mol; Artan: 0,2 mol H2
   • D) Toplam: 1,6 mol; Artan: 0,4 mol H2
   • E) Toplam: 0,8 mol; Artan: 0,4 mol N2

5. Bir endüstriyel tesiste zararlı gazları arıtmak amacıyla a NH₃ + b O₂ → c NO + d H₂O tepkimesi kullanılmaktadır. Kütlenin korunumu yasasına göre en küçük tam sayılarla denkleştirilen bu tepkimenin katsayıları hesaplandığında (a + d) / (b - c) işleminin sonucu kaç olur?

   • A) 2
   • B) 5
   • C) 6
   • D) 8
   • E) 10

6. Fe₂O₃ + CO → Fe + CO₂ denkleştirilmemiş tepkimesi ile ilgili öğrencilerin yaptığı değerlendirmeler aşağıda verilmiştir: • Ali: Tepkime en küçük tam sayılarla denkleştirildiğinde CO ve CO₂'nin katsayıları eşit olur. • Canan: Tepkime bu haliyle kütlenin korunumu yasasını doğrudan doğrulamaz çünkü giren ve ürünlerdeki atom sayıları eşit değildir. • Mert: Tepkime denkleştirildiğinde girenlerin katsayıları toplamı, ürünlerin katsayıları toplamına eşit olur. Buna göre öğrencilerden hangilerinin yaptığı değerlendirmeler doğrudur?

   • A) Yalnız Ali
   • B) Yalnız Canan
   • C) Ali ve Canan
   • D) Canan ve Mert
   • E) Ali, Canan ve Mert

7. Bir araştırmacı kapalı kapta gerçekleşen 2X₂ + 3Y₂ → 2X₂Y₃ tepkimesindeki atom türü ve sayısını gösteren bir tablo hazırlıyor. Ancak tablonun bir satırında hata yaptığını fark ediyor. Tablo Verileri: • Tepkenlerdeki Toplam X Atomu: 4 • Ürünlerdeki Toplam X Atomu: 4 • Tepkenlerdeki Toplam Y Atomu: 6 • Ürünlerdeki Toplam Y Atomu: 5 Bu tablodaki tutarsızlığı kütlenin korunumu yasasına göre gidermek için aşağıdaki düzeltmelerden hangisi yapılmalıdır?

   • A) Ürünlerdeki toplam Y atomu sayısı 6 olarak güncellenmelidir.
   • B) Tepkenlerdeki toplam X atomu sayısı 2'ye düşürülmelidir.
   • C) Tepkime denklemindeki Y₂ katsayısı 2 yapılmalıdır.
   • D) Ürünlerdeki toplam X atomu sayısı 2 olarak değiştirilmelidir.
   • E) Tepkime denklemindeki X₂Y₃ katsayısı 3 yapılmalıdır.

8. Kimyasal tepkimeler denkleştirilirken en az basamakla doğru sonuca ulaşmak için atomların belirli bir sırayla denkleştirilmesi kolaylık sağlar. Buna göre, Al + H₂SO₄ → Al₂(SO₄)₃ + H₂ tepkimesini en verimli şekilde denkleştirmek isteyen bir öğrenci atomları hangi sırayla eşitlemelidir?

   • A) H - O - S - Al
   • B) Al - S - H - O
   • C) O - H - Al - S
   • D) S - Al - O - H
   • E) O - S - H - Al

9. Bir öğrenci, propan gazının yanma tepkimesini C₃H₈ + O₂ → CO₂ + H₂O şeklinde yazmıştır. Tepkimenin kütlenin korunumu yasasına uyması için en küçük tam sayılarla denkleştirildiğinde, oksijenin (O₂) katsayısı kaç olmalıdır?

   • A) 3
   • B) 4
   • C) 6
   • D) 5
   • E) 10

10. Bir kimya öğretmeni, mol kavramı ile kütle ve atom sayısı arasındaki ilişkileri göstermek için aşağıdaki tabloyu hazırlıyor: Tablo: Bazı Maddelerin Mol, Kütle ve Atom Sayısı Değerleri MaddeMol SayısıKütle (g)Toplam Atom Sayısı (NA cinsinden) He (Helyum)282 O2 (Oksijen)1322 H2O (Su)0,591,5 Tabloda verilen değişkenler arasındaki ilişkileri analiz eden bir öğrencinin ulaştığı aşağıdaki sonuçlardan hangisi doğrudur?

    • A) Eşit sayıda atom içeren farklı maddelerin kütleleri her zaman birbirine eşittir.
    • B) Bir maddenin mol sayısı arttıkça içerdiği toplam atom sayısı da her zaman aynı oranda artar.
    • C) Farklı maddelerin eşit sayıda atom içermesi, mol sayılarının da eşit olmasını gerektirmez.
    • D) Maddelerin kütleleri arttıkça içerdikleri toplam atom sayısı kesinlikle azalır.
    • E) Aynı mol sayısına sahip tüm saf maddelerin kütleleri her zaman birbirine eşittir.

11. Laboratuvarda çalışan Elif, elindeki CH4 (16 g/mol) ve SO2 (64 g/mol) gaz örnekleri arasındaki ilişkileri inceliyor. Elif, 16 gram SO2 gazında bulunan toplam atom sayısı kadar atom içeren bir CH4 gazı örneği hazırlamak istiyor. Buna göre Elif'in kaç gram CH4 gazı tartması gerekir? (H: 1 g/mol, C: 12 g/mol, O: 16 g/mol, S: 32 g/mol)

    • A) 2,4
    • B) 4,0
    • C) 8,0
    • D) 12,8
    • E) 16,0

12. Bir araştırmacı, metallerde gözlemlediği mol-kütle ilişkisini moleküler bileşiklere de genellemek istiyor. Bu amaçla eşit mollerde su (H2O: 18 g/mol) ve karbondioksit (CO2: 44 g/mol) bileşiklerini inceleyerek kütlelerini ve molekül sayılarını karşılaştırıyor. Araştırmacının ulaştığı sonuçlara göre moleküler bileşikler için kuracağı en kapsamlı bilimsel çıkarım hangisidir?

    • A) Molekül kütlesi büyük olan bileşiklerin eşit kütleleri her zaman daha fazla sayıda atom içerir.
    • B) Bileşiklerin mol kütleleri arttıkça, 1 mollerinin içerdiği toplam molekül sayısı da doğru orantılı olarak artar.
    • C) Farklı bileşiklerin kütleleri eşitlendiğinde, formüllerindeki atom sayıları da kesinlikle eşitlenir.
    • D) Farklı bileşiklerin eşit mollerinde aynı sayıda molekül bulunur ancak kütleleri molekülü oluşturan atomların türüne göre değişir.
    • E) Bileşiklerin içerdikleri toplam atom sayısı, sadece o bileşiklerin oda sıcaklığındaki fiziksel hâllerine bağlıdır.

13. Bir öğrenci, 'Farklı elementlerin 1'er mollerinin atom sayıları eşitken, kütleleri farklıdır.' hipotezini kuruyor. Öğrenci bu hipotezi test etmek için eşit mollerde sodyum (Na: 23 g/mol) ve demir (Fe: 56 g/mol) metallerini tartıyor. Bu deney sonucunda elde edilen hangi gözlem kurulan hipotezin kütleyle ilgili kısmını doğrudan kanıtlar?

    • A) Demir örneğindeki toplam atom sayısının sodyumunkinden daha fazla olması
    • B) Her iki metal örneğinin de eşit sayıda atom içermesine rağmen tartımda farklı kütle değerleri vermesi
    • C) Sodyum metalinin oda koşullarındaki hacminin demirden daha büyük ölçülmesi
    • D) Eşit kütledeki demir ve sodyum örneklerinin oda sıcaklığında farklı fiziksel hâllerde bulunması
    • E) 1 mol demir atomunun hacminin 1 mol sodyum atomunun hacminden daha küçük olması

14. Bir kimya öğrencisi, laboratuvarda hassas terazi kullanarak 18 gram su tartıyor ve bunun tam 1 mol suya (yaklaşık 6,02x1023 tane molekül) karşılık geldiğini öğreniyor. Tek bir su molekülünün kütlesi ise sadece 18 akb'dir. Öğrencinin yaptığı bu karşılaştırmadan yola çıkarak ulaştığı, mol kavramının geliştirilmesindeki temel bilimsel gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?

    • A) Kimyasal hesaplamalarda sadece tam sayılarla işlem yapılmasını sağlamak.
    • B) Gözle görülemeyen mikroskobik tanecik kütlelerini, laboratuvarda ölçülebilir makroskobik kütlelerle ilişkilendirmek.
    • C) Elementlerin izotoplarının doğadaki bolluk yüzdelerini hassas şekilde ölçmek.
    • D) Tüm gazların standart koşullarda eşit hacim kapladığını deneysel olarak kanıtlamak.
    • E) Atomların proton ve nötron sayılarının birbirine eşit olduğunu göstermek.

15. Bir tohum üreticisi, sayılması imkansız kadar küçük olan haşhaş tohumlarının miktarını pratik şekilde belirlemek istiyor. Bu amaçla tam 12 gram haşhaş tohumu içeren bir paketteki tohum sayısını “1 Paket” birimi olarak tanımlıyor. Kütlesi bir haşhaş tohumunun ortalama 5 katı olan susam tohumlarından “1 Paket” sayıda hazırlamak isteyen üretici, kaç gram susam tartmalıdır?

    • A) 2.4
    • B) 12
    • C) 24
    • D) 48
    • E) 60

16. Doğadaki izotopların ortalama atom kütlesi kavramını modellemek isteyen bir öğretmen, bir torbaya iki farklı tür bilye koyuyor. Torbadaki hafif bilyelerin her biri 10 gram, ağır bilyelerin her biri ise 15 gram kütleye sahiptir. Torbadan rastgele alınan çok sayıda bilyenin ortalama kütlesi 11 gram olarak ölçüldüğüne göre, hafif bilyelerin torbadaki sayıca yüzdesi (%) kaçtır?

    • A) 80
    • B) 60
    • C) 50
    • D) 40
    • E) 20

17. Atomik kütle birimi (akb), standart olarak 12C izotopunun kütlesinin 1/12'si kabul edilerek tanımlanmıştır. Eğer bu standart değiştirilerek 12C yerine kütlesi bunun iki katı olan başka bir izotopun kütlesinin 1/12'si “yeni akb” olarak tanımlansaydı, 1 akb'nin kütle değeri ve elementlerin ölçülen bağıl atom kütlesi sayısal değerleri nasıl değişirdi?

    • A) 1 akb'nin kütle değeri yarıya inerdi, bağıl atom kütleleri iki katına çıkardı.
    • B) 1 akb'nin kütle değeri değişmezdi, bağıl atom kütleleri yarıya inerdi.
    • C) 1 akb'nin kütle değeri iki katına çıkardı, bağıl atom kütleleri yarıya inerdi.
    • D) Hem 1 akb'nin kütle değeri hem de bağıl atom kütleleri iki katına çıkardı.
    • E) Hem 1 akb'nin kütle değeri hem de bağıl atom kütleleri yarıya inerdi.

18. Mikroskobik tanecikleri saymak yerine kütle ilişkisinden yararlanmak isteyen bir öğrenci, eşit sayıda nohut ve mercimek tanesini hassas terazide tartıyor. Aynı sayıdaki nohutların kütlesinin, mercimeklerin kütlesinin tam 3 katı olduğunu belirliyor. Öğrenci 15 gram mercimeği “1 ölçek” kabul ettiğine göre, aynı sayıda tanecik içeren nohut örneğinin kütlesi kaç gram olmalıdır?

    • A) 5
    • B) 15
    • C) 30
    • D) 45
    • E) 60
19. 

    Aşağıda baryum klorür (BaCl2) ve sodyum sülfat (Na2SO4) çözeltilerinin karıştırılmasıyla oluşan çökelme tepkimesinin alt mikro düzeydeki tanecik dağılımı modellenmiştir. Bu modeli analiz eden bir öğrencinin yapacağı çıkarımlardan hangisi kimyasal türler arası etkileşimler ve gözlem verileri açısından kesinlikle doğrudur? Çökelek yapısını ve çözeltide serbest kalan iyonların kimliğini dikkate alınız.

    • A) Sodyum (Na+) ve klor (Cl-) iyonları güçlü elektrostatik çekimle yeni bir katı faz oluşturmuştur.
    • B) Çökelme gerçekleştikten sonra çözeltinin elektrik iletkenliği tamamen sıfıra inmiştir.
    • C) Baryum (Ba2+) ve sülfat (SO42-) iyonları arasındaki çekim kuvveti, su moleküllerinin bu iyonlara uyguladığı çekim kuvvetinden büyüktür.
    • D) Tepkime bir asit-baz nötrleşmesi olduğu için net iyon denkleminde su molekülleri yer alır.
    • E) Çökelek oluşumu sırasında sistem dışarıdan ısı alarak ortamın sıcaklığını düşürmüştür.

20. Demir yününün oksijen gazı ile yanma tepkimesini inceleyen bir öğrenci, tepkime sonrasında oluşan katı kütlesinin başlangıçtaki demir kütlesinden daha fazla olduğunu ve katının renginin koyulaştığını gözlemliyor. Bu durumu bilimsel olarak açıklamak isteyen öğrencinin, alt mikro seviyede gerçekleşen hangi olayı temel alması gerekir? Gözlemlenen kütle artışını ve kimyasal değişimi en doğru şekilde açıklayan seçeneği bulunuz.

    • A) Demir atomlarının ısı etkisiyle genleşip hacimsel olarak büyümesi
    • B) Gaz fazındaki azot moleküllerinin demir gözeneklerine fiziksel olarak sıkışması
    • C) Demirin yanma sırasında çevreye verdiği ısının kütleye dönüşmesi
    • D) Demirin elektron alarak indirgenmesi ve klor gazı ile reaksiyona girmesi
    • E) Havadaki oksijen atomlarının demir atomları ile elektron alışverişi yaparak katı örgü yapısına katılması

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.