söz varlığını bağlama uygun şekilde kullan Konu Anlatımı

Konu anlatımı notları

1. Yazma Sürecini Planlama

   Başarılı bir metin oluşturmanın ilk adımı, yazma amacını ve hedef kitleyi belirlemektir. Yazma sürecini doğru yönetmek; konuyu sınırlandırmayı, ana ve yardımcı düşünceleri belirlemeyi ve toplanan verileri amaca uygun şekilde sınıflandırmayı gerektirir.

   Yazma hazırlığında şu basamaklar izlenir:

   • Konu ve Amacın Belirlenmesi: Metnin niçin yazıldığı (bilgilendirme, ikna etme, duygu aktarma vb.) kesinleştirilir.
   • Hedef Kitlenin Tanımlanması: Yazının hitap edeceği kitlenin bilgi düzeyi ve ilgi alanları göz önünde bulundurulur.
   • Bilgi ve Kanıt Toplama: Güvenilir kaynaklardan, araştırma sonuçlarından veya tablolardan yararlanılarak aktarılacak düşünceler desteklenir.

   Verileri Anlama ve İletişime Dönüştürme

   Bilgilendirici yazılarda düşünceleri somutlaştırmak ve inandırıcılığı artırmak için grafik, tablo ve sayısal verilerden yararlanılır. Ancak bir yazar, tablodaki sayıları olduğu gibi aktarmaz; bu veriler arasındaki anlam ilişkilerini yorumlar.

   Veriye dayalı metin oluştururken dikkat edilecek noktalar:

   • Önemli Eğilimleri Belirleme: Tablodaki en yüksek, en düşük veya dikkat çeken değişimler tespit edilir.
   • Karşılaştırma Yapma: Dönemler, oranlar ya da gruplar arasındaki farklar ve benzerlikler ortaya konur.
   • Sebep-Sonuç İlişkisi Kurma: Verilerin gösterdiği sonuçlar ile hayatın gerçekleri arasında mantıksal köprüler kurulur.
   • Nesnel Bir Dil Kullanma: Yorumlar kanıtlara dayandırılır, abartılı veya dayanaksız ifadelerden kaçınılır.

   Düşünceleri Düzene Koyma: Taslak Yazımı

   Toplanan bilgiler ve yorumlanan veriler, mantıksal bir sıra içinde metne dönüştürülür. Yazının temel bölümleri birbirini tamamlayacak şekilde örülmelidir.

   • Giriş Bölümü: Konu tanıtılır, yazının ana fikrine veya ele alınacak soruna dikkat çekilir.
   • Gelişme Bölümü: Yorumlanan veriler, örnekler, tanık göstermeler ve karşılaştırmalar kullanılarak ana düşünce kanıtlanır. Paragraflar arasında bağlayıcı ögelerle anlam bütünlüğü sağlanır.
   • Sonuç Bölümü: Gelişme bölümünde sunulan kanıtlardan hareketle ulaşılan nihai yargı belirtilir; okuyucuya genel bir değerlendirme sunulur.

   Öz Değerlendirme ve Düzeltme

   Yazma süreci, ilk taslağın bitmesiyle tamamlanmaz. Yetkin bir yazar, metnini eleştirel bir gözle okuyarak gerekli düzeltmeleri yapar.

   Metin son hâline getirilirken şu ölçütlere dikkat edilir:

   • İçerik ve Mantık Uyumu: Veriler doğru aktarılmış mı? Düşünceler arasında çelişki var mı?
   • Anlatım ve Akıcılık: Cümleler açık, duru ve anlaşılır mı? Gereksiz sözcük tekrarı yapılmış mı?
   • Dil ve İmla Kuralları: TDK kurallarına göre yazım ve noktalama işaretleri yerli yerinde kullanılmış mı?

   Tüm kontroller tamamlandıktan sonra metin amaca uygun bir başlıkla sunulmaya hazır hâle gelir.