Kimyasal Tepkimelerde Hız Yeni Nesile Geçiş Test Çöz
11. Sınıf Kimya dersi "Kimyasal Tepkimelerde Hız" konusu için MEB müfredatına uygun 20 soruluk yeni nesile geçiş testi. Yeni nesil sorulara hazırlayan geçiş soruları. Testi çözdükten sonra doğru cevapları, çözümleri ve kazanım analizini görebilirsin.
Soruların ön izlemede ve testte nasıl görüneceğini seç.
Soruları aşağıda inceleyebilir, yanıtlamak ve sonuçlarını görmek için testi başlatabilirsin.
Sorular
- 1.
Bir öğrenci, 2P(g) + 3Q(g) → R(g) tepkimesinin katsayılarına bakarak hız denkleminde Q'nun derecesinin P'den daha büyük olacağını iddia etmiştir. Bu iddiayı test etmek amacıyla toplanan deneysel veriler aşağıdaki tabloda verilmiştir. Deney No[P] (M)[Q] (M)Başlangıç Hızı (M/s) 10,10,14,0 x 10-4 20,20,11,6 x 10-3 30,10,24,0 x 10-4 Deneysel verilerden elde edilen bilimsel gerçeklik ile öğrencinin veriye dayalı olmayan bu önermesi karşılaştırıldığında ulaşılan sonuç aşağıdakilerden hangisidir?
- 2.
Bir araştırmacı sabit sıcaklık ve hacimde gerçekleştirdiği A + B + C → Ürünler tepkimesinin hız bağıntısını belirlemek istemektedir. Araştırmacının yaptığı deneylerde; B ve C derişimleri sabitken A derişimi iki katına çıktığında hızın iki katına çıktığı, A ve C sabitken B derişimi üç katına çıktığında hızın dokuz katına çıktığı, A ve B sabitken C derişimi iki katına çıktığında ise hızın değişmediği tespit edilmiştir. Buna göre, kaptaki tüm tepkenlerin başlangıç derişimleri aynı anda 3 katına çıkarılırsa tepkimenin başlangıç hızı başlangıca göre nasıl değişir?
- 3.
Net denklemi 2NO(g) + O2(g) → 2NO2(g) olan bir gaz tepkimesi için araştırmacı tepkimenin tek basamakta gerçekleştiğini iddia etmektedir. Ancak laboratuvarda yapılan çalışmalarda, NO derişimi 2 katına çıkarılıp O2 derişimi yarıya düşürüldüğünde başlangıç hızının değişmediği gözlenmiştir. Bu deneysel bulgudan yola çıkarak araştırmacının iddiasının geçerliliği hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- 4.
Aşağıdaki tabloda sabit sıcaklıkta gerçekleştirilen X(g) + 2Y(g) → Z(g) tepkimesine ait deneysel derişimler ve başlangıç hız verileri sunulmuştur. Deney No[X] (M)[Y] (M)Başlangıç Hızı (M/s) 10,10,11,0 x 10-3 20,20,14,0 x 10-3 30,10,22,0 x 10-3 Bu verilere göre, tepkimenin derecesi ve hız sabitinin (k) değeri aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?
- 5.
Bir öğrenci, tek basamaklı olduğunu varsaydığı bir tepkimenin hızını ölçmek için laboratuvarda deneyler yapmıştır. A maddesinin derişimi 2 katına çıkarıldığında başlangıç hızının da 2 katına çıktığını, B maddesinin derişimi 3 katına çıkarıldığında ise başlangıç hızının değişmediğini gözlemlemiştir. Buna göre, bu tepkimenin deneysel verileriyle uyumlu hız denklemi aşağıdakilerden hangisidir?
- 6.
Yapay zekâ destekli bir kimya yazılımı ile endüstriyel bir tepkimenin hızını artırmak amacıyla yeni bir katalizör tasarlanmaktadır. Tasarlanan bu yeni katalizörün, tepkime mekanizması ve çarpışma teorisi çerçevesinde başarılı olabilmesi için aşağıdaki koşullardan hangisini kesinlikle sağlaması gerekir?
- 7.

Kimyasal bir tepkimenin tanecik sayısı-kinetik enerji dağılımı görseldeki grafikte modellenmiştir. Bu tepkimenin en hızlı gerçekleştiği koşullar ile bu koşullardaki mikro seviyedeki değişimlerin eşleştirilmesi hangi seçenekte doğru verilmiştir?
- 8.

Aynı miktarda Mg metalinin farklı koşullarda aşırı miktarda HCl çözeltisi ile verdiği tepkimede oluşan H₂ gazı mol sayısının zamana göre değişimi görseldeki grafikte verilmiştir. Buna göre, tepkimenin I. eğriden II. eğriye dönüşmesini sağlayan deneysel faktör aşağıdakilerden hangisi olabilir?
- 9.
Bir kimya öğretmeni özdeş iki mermer parçasından birini toz hâline getirip diğerini bütün olarak iki ayrı kaba koyuyor. Her iki kaba da aynı derişim ve sıcaklıkta HCl çözeltisi ekleyerek gaz çıkış hızını gözlemleyen öğretmenin tasarladığı bu deney düzeneğinde araştırdığı bağımsız değişken ve ulaştığı alt mikro seviyedeki açıklama hangi seçenekte doğru eşleştirilmiştir?
- 10.
Gıdaların buzdolabında saklanmasının temel nedeni, soğuk ortamın kimyasal bozunma tepkimelerinin hızını düşürmesidir. Taneciklerin sıcaklığının azalması ile bozunma tepkimelerinin yavaşlaması arasındaki ilişkiyi açıklayan en uygun bilimsel hipotez aşağıdakilerden hangisidir?
- 11.
Sabit hacimli ve ısıca yalıtılmış bir kapta gerçekleştirilen ekzotermik X(g) + Y(g) → Z(g) tepkimesinde, tepkime hızının başlangıçta arttığı, belirli bir süreden sonra ise azalmaya başladığı gözleniyor. Bu tepkimenin hızındaki değişimi çarpışma teorisiyle açıklamak isteyen bir araştırmacının kurduğu aşağıdaki hipotezlerden hangisi en geçerlidir?
- 12.
Bir grup öğrenci, sabit hacimli bir kapta gerçekleşen 2A(g) + B(g) → C(g) tepkimesinin hız-zaman verilerine bakarak çeşitli çıkarımlar yapmaktadır. Öğrencilerden hangisinin yaptığı çıkarım hem bilimsel verilere hem de çarpışma teorisine dayanan geçerli bir önermedir?
- 13.

Grafikte sabit hacimli bir kapta gerçekleşen bir tepkimenin zamana karşı derişim değişimi gösterilmektedir. Tepkimenin 0-10 saniye aralığındaki ortalama hızı r1, 10-30 saniye aralığındaki ortalama hızı r2 olduğuna göre bu hızların oranı (r1/r2) kaçtır?
- 14.
Bir kimyasal tepkimenin derişim-zaman grafiği incelendiğinde, tepkenlerin derişimindeki azalmanın başlangıçta çok hızlı olduğu, zaman ilerledikçe bu azalma hızının yavaşladığı görülmektedir. Bu durumun temel nedeni aşağıdakilerden hangisinde çarpışma teorisine göre en doğru şekilde açıklanmıştır?
- 15.
Bir laboratuvarda yürütülen N2O5(g) → 2NO2(g) + 1/2O2(g) tepkimesinde, N2O5 derişimi 0. saniyede 2,0 M iken 20. saniyede 1,2 M olarak ölçülmüştür. Buna göre, bu ilk 20 saniyelik zaman aralığında O2 gazının ortalama oluşma hızı kaç M/s'dir?
- 16.
A₂(g) + B₂(g) → 2AB(g) tepkimesi için sabit sıcaklıkta yapılan bir deneyde, birim zamandaki toplam çarpışma sayısı son derece yüksek olmasına rağmen ürün oluşum hızının beklenenden çok düşük olduğu saptanmıştır. Çarpışma teorisi ilkelerine göre bu durumu açıklamak isteyen bir araştırmacının odaklanması gereken temel değişken ve bilimsel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?
- 17.
Bir kimyasal tepkimenin sıcaklığı artırıldığında birim zamandaki etkin çarpışma sayısının arttığı ve buna bağlı olarak tepkimenin hızlandığı bilinmektedir. Buna göre, sıcaklık artışının tepkime hızına etkisiyle ilgili aşağıda yapılan iddia-kanıt eşleştirmelerinden hangisi çarpışma teorisine göre doğrudur?
- 18.

Bir kimya laboratuvarında aynı sıcaklık ve derişimde gerçekleştirilen iki farklı kimyasal tepkimenin potansiyel enerji grafikleri görseldeki gibidir. Grafikleri inceleyen bir öğrencinin, I. tepkimenin II. tepkimeye göre daha yavaş gerçekleştiğini iddia etmesi için sunacağı en tutarlı bilimsel gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?
- 19.

NO(g) + O₃(g) → NO₂(g) + O₂(g) tepkimesinin mikro boyutta gerçekleşen üç farklı çarpışma modeli görselde şematize edilmiştir. Bu modellerden hangileri ürün oluşumuyla sonuçlanan "etkin çarpışma" şartlarını tam olarak sağlamaktadır?
- 20.
Bir gıda mühendisi, taze sebzelerin soğuk depoda saklandığında bozulma hızının önemli ölçüde azaldığını gözlemlemiştir. Bu durumu kimyasal tepkimelerin gerçekleşme şartları ile açıklamak isteyen mühendis, sıcaklık düşüşünün tanecikler üzerindeki hangi etkisini temel kanıt olarak sunmalıdır?
Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.

