Besinlerden Enerjiye Kazanım Test Çöz

Sorular

1. 1.

   Canlılarda hücre dışı sindirim; vücut içinde yer alan özelleşmiş bir sindirim boşluğunda ya da doğrudan canlının temas ettiği dış çevrede gerçekleştirilebilir. Buna göre, aşağıdaki canlı çiftlerinden hangisi hidroliz enzimlerini özelleşmiş bir vücut boşluğuna değil, doğrudan dış çevreye salgılayarak hücre dışı sindirim yapar?

   • A) Hidra ve toprak solucanı
   • B) Denizanası ve güvercin
   • C) Ayrıştırıcı mantar ve böcekçil bitki
   • D) Planarya ve at
   • E) Mercan ve kertenkele
2. 2.

   Sindirim kanalından emilen besin monomerlerinin doku hücrelerine ulaştırılabilmesi, kılcal damarlardaki kan akışının bağırsak epitelindeki monomerleri sürekli uzaklaştırarak derişim gradyanını korumasına ve bu maddeleri hedef dokulara iletmesine bağlıdır. Bu fizyolojik süreç dikkate alındığında, insanda besinlerden hücresel düzeyde enerji elde edilmesinde sindirim, emilim ve taşıma basamaklarının rolüyle ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Sindirim kanalında monomer derişiminin artması, dolaşım sistemine gereksinim kalmaksızın besinlerin tüm vücut hücrelerine basit difüzyonla dağılmasını sağlar.
   • B) Bağırsak lümeninde gerçekleşen hidroliz tepkimeleri sırasında kimyasal bağlardan açığa çıkan enerji, dolaşım sıvısına doğrudan ATP molekülü olarak aktarılır.
   • C) Emilim tamamlandıktan sonra besin monomerleri herhangi bir taşıma basamağına gerek kalmadan doğrudan bağırsak epitelinde hücresel solunuma katılarak tüm vücudun ATP ihtiyacını karşılar.
   • D) Doku hücrelerinde hücresel solunumun aksamadan sürmesi; besinlerin monomerlere parçalanıp emilimle kana aktarılmasına ve dolaşım sistemi aracılığıyla hücrelerin çevresine ulaştırılmasına bağlıdır.
   • E) Kılcal damarlardaki kan akışının yavaşlaması yalnızca sindirim enzimlerinin salgılanmasını engelleyerek polimer besinlerin kimyasal sindirimini doğrudan durdurur.
3. 3.

   İnce bağırsak lümeninde polimer besinlerin yapı birimlerine hidrolizi eksiksiz gerçekleştiği hâlde, bağırsak epitelindeki doku kaybı nedeniyle emilim yüzeyi daralan bir bireyde doku hücrelerinin hücresel solunumla ATP üretme hızının kritik düzeyde düştüğü belirlenmiştir. Bu klinik bulguya dayalı olarak besinlerden hücresel düzeyde enerji elde edilmesine ilişkin aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Besinlerin sindirim kanalında monomerlerine ayrılması, doku hücrelerinde ATP sentezlenebilmesi için tek başına yeterli olmayıp bu birimlerin iç ortama aktarılması zorunludur.
   • B) Besin polimerlerinin sindirim kanalı boşluğundaki hidrolizi sırasında açığa çıkan kimyasal enerji doku hücrelerinin metabolik faaliyetlerini doğrudan karşılar.
   • C) Doku hücreleri, kandan glikoz temin edemediği durumlarda sindirim boşluğundaki sindirilmemiş polimerleri fagositozla doğrudan sitoplazmasına alır.
   • D) Bağırsak epitelinden emilimin aksaması durumunda dolaşım sistemi, doku hücrelerine sindirim enzimi taşıyarak hücresel solunumu yeniden başlatır.
   • E) Hücrelerde enerji eldesi sürecinin başlaması için besin yapı taşlarının dolaşım sıvısına geçmeksizin doğrudan ince bağırsak epitelinde parçalanması gerekir.
4. 4.

   Hücrelerin yaşamsal faaliyetlerini sürdürebilmek için gereksinim duyduğu ATP, yalnızca hücre içinde gerçekleşen biyokimyasal reaksiyonlarla üretilebilmektedir. Buna göre, insanda sindirim, emilim ve taşıma süreçlerinin besinlerden enerji eldesindeki rolüyle ilgili aşağıdaki bilimsel çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Sindirim ve emilim süreçleri gerçekleşmeksizin polimer besinler doğrudan hedef hücre zarlarından geçerek hücresel solunum tepkimelerine katılır.
   • B) Bu süreçlerin her biri solunum enzimlerinin substrata erişimini basamaklı olarak sağlar; süreçlerden birindeki aksama doku hücrelerinin ATP sentez kapasitesini doğrudan sınırlar.
   • C) Sindirim kanalında gerçekleşen hidroliz tepkimeleri sırasında açığa çıkan kimyasal bağ enerjisi doğrudan ATP'ye aktarılarak dolaşım yoluyla hücrelere dağıtılır.
   • D) Dolaşım sistemi hücresel enerji üretimi için yalnızca oksijen taşır; besin monomerleri sindirim kanalından hedef dokulara sadece doku sıvısı difüzyonuyla iletilir.
   • E) İnsan doku hücreleri ihtiyaç duydukları solunum substratlarını sıfırdan sentezleyebildiğinden, emilim ve taşıma süreçleri sadece metabolik atıkların atılmasını sağlar.
5. 5.

   İnsanda ATP molekülü hücreler arasında dolaşım sıvısıyla aktarılamadığı için her doku hücresi ihtiyaç duyduğu ATP'yi kendi içinde sentezlemek zorundadır. Bu biyolojik durum dikkate alındığında, sindirim, emilim ve taşıma süreçlerinin gerekliliği ile ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Sindirim kanalında açığa çıkan yüksek miktardaki serbest enerji, doğrudan emilim yüzeyinden dokulara ısı olarak iletilir.
   • B) Taşıma sistemi hücrelerin enerji ihtiyacını karşılamak için besin monomerleri yerine kanda serbest dolaşan hazır ATP moleküllerini dağıtır.
   • C) Besinlerin sindirilmesindeki temel amaç, hücresel solunumda tüketilecek ATP miktarını azaltarak hücrelerin metabolik iş yükünü hafifletmektir.
   • D) Sindirim, emilim ve taşıma mekanizmaları, her bir hücreye kendi ATP'sini üretebilmesi için gereken organik substratları kesintisiz ulaştırmak üzere özelleşmiştir.
   • E) Emilim süreci tamamlandıktan sonra besinlerin hücresel solunuma katılabilmesi için doku hücrelerinin lümene sindirim enzimi salgılaması zorunludur.
6. 6.

   Hücrelerin canlılığını korumak için kesintisiz ATP üretmesi gerekirken besin alımının aralıklı gerçekleşmesi; sindirim, emilim ve taşıma süreçlerinin koordineli çalışmasını gerektirir. Bu durum dikkate alındığında, insanda besinlerden hücresel düzeyde enerji elde edilmesine ilişkin aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Sindirilen besinlerin tamamı emilime uğramadan doğrudan dolaşım sistemine aktarılarak hücrelerin acil enerji ihtiyacını karşılar.
   • B) Sindirim ve emilimle iç ortama kazandırılan monomerlerin dolaşım sistemiyle düzenli dağıtımı, hücrelerin sürekli enerji talebinin karşılanmasını sağlar.
   • C) Doku hücreleri, sindirim kanalındaki besin miktarından bağımsız olarak besin monomerlerini doğrudan dış ortamdan alıp solunum tepkimelerinde tüketir.
   • D) Besinlerin sindirimi sırasında açığa çıkan kimyasal enerji, dolaşım sıvısında depolanarak doku hücrelerine hazır ATP molekülleri şeklinde aktarılır.
   • E) Emilim basamağı engellense dahi sindirim kanalındaki monomerler doku hücrelerine doğrudan geçerek hücresel solunum tepkimelerini kesintisiz devam ettirir.
7. 7.

   Sindirim kanalı cerrahi olarak devre dışı kalan bir bireye damar yoluyla doğrudan glikoz ve amino asit çözeltisi verildiğinde, doku hücrelerinin hücresel solunumla ATP üretmeyi kesintisiz sürdürdüğü tespit edilmiştir. Bu gözleme dayalı olarak besinlerden enerji elde edilmesinde rol oynayan süreçlere ilişkin aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Doku hücrelerinde ATP üretilebilmesi için organik besinlerin mutlaka sindirim kanalı boşluğundaki enzimlerle etkileşmesi zorunludur.
   • B) Sindirim ve emilim süreçlerinin enerji eldesindeki temel rolü, hücresel solunumda kullanılabilecek monomerleri taşıma sistemine aktarmaktır.
   • C) Taşıma sıvısı, hücresel solunum tepkimelerinin doğrudan yürütüldüğü ve ATP sentezinin tamamlandığı birincil ortamdır.
   • D) Sindirim kanalından emilmeyen besin monomerlerinin doku hücreleri tarafından hücresel solunum tepkimelerine katılması mümkün değildir.
   • E) Hücresel düzeyde enerji eldesini sağlayan solunum enzimleri, besinleri yıkmak üzere dolaşım yoluyla sindirim boşluğuna iletilir.
8. 8.

   İnsanda polimerleri yıkan sindirim enzimleri hücre dışı boşluğa salgılanırken enerji eldesini sağlayan hücresel solunum enzimleri yalnızca hücre sitoplazmasında ve organellerinde bulunur. Bu enzimatik kompartımanlaşma dikkate alındığında, besinlerden ATP elde edilmesi sürecine ilişkin aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Sindirimle açığa çıkan monomerlerin hücresel solunum enzimleriyle buluşabilmesi için emilim ve taşıma basamaklarıyla hücre içine aktarılması zorunludur.
   • B) Sindirim kanalında gerçekleşen hidroliz tepkimeleri sırasında doğrudan ATP sentezlenerek besinlerin dokulara taşınma sürecinde harcanır.
   • C) Hücresel solunum enzimleri dolaşım sıvısına salgılanarak besin monomerlerinin doku hücrelerine girmeden enerjiye dönüştürülmesini sağlar.
   • D) Dolaşım sistemi polimer yapılı besinleri doğrudan dokulara taşıyarak hücrelerin bu besinleri sindirmeksizin solunuma katmasını mümkün kılar.
   • E) Emilim ve taşıma süreçleri yalnızca besinlerin karaciğerde depolanmasını sağlarken doku hücrelerinin anlık enerji eldesinde rol oynamaz.
9. 9.

   İnsanda hücresel solunumla ATP üretimi hücre içinde gerçekleşirken tüketilen besinlerin büyük kısmı polimer yapıda ve sindirim kanalı boşluğunda bulunur. Bu durum dikkate alındığında; sindirim, emilim ve taşıma süreçlerinin enerji eldesindeki işlevsel rolüne ilişkin aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

   • A) Sindirim süreci besinlerin kimyasal bağ enerjisini doğrudan ATP'ye çevirerek doku hücrelerinin dolaşım sistemine olan gereksinimini ortadan kaldırır.
   • B) Bu süreçler sırasıyla moleküler boyut engelini ortadan kaldırır, epitel bariyerini aşarak besinleri iç ortama aktarır ve difüzyon mesafesi kısıtlamasını yenerek molekülleri solunum yapan hücrelere ulaştırır.
   • C) Emilim basamağı gerçekleşmese dahi sindirim boşluğundaki monomerler, aktif taşıma mekanizmalarıyla doğrudan uzak doku hücrelerinin mitokondrilerine iletilir.
   • D) Taşıma sisteminin enerji eldesindeki temel işlevi, sindirilmemiş makromolekülleri doku hücrelerinin sitoplazmasına fagositoz yoluyla sokmaktır.
   • E) Sindirim kanalındaki hidroliz tepkimelerinin durması, monomerlerin hücre zarından geçişini ve kanda taşınmasını etkilemediği için hücresel ATP üretimini değiştirmez.
10. 10.

    İnsanda hücresel solunumla enerji üreten doku hücrelerinin büyük çoğunluğu sindirim kanalıyla doğrudan temas hâlinde değildir; bu nedenle sindirim sonucu açığa çıkan monomerler emilimle iç ortama aktarılmakta ve dolaşım sistemiyle dokulara dağıtılmaktadır. Bu durum dikkate alındığında, insanda besinlerden enerji elde edilmesinde rol oynayan süreçlerle ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

    • A) Hücrelerin ATP üretebilmesi; sindirimle oluşan monomerlerin iç ortama alınıp dolaşım aracılığıyla hücrelerin mikroskopik çevresine kadar iletilmesine bağımlıdır.
    • B) Besinlerin sindirim kanalında monomerlerine ayrılması, hedef hücrelerin metabolik enerji ihtiyacını doğrudan karşılamak için tek başına yeterlidir.
    • C) Dolaşım sistemi, besin monomerlerini hücrelere ulaştırmak yerine yalnızca hücresel solunum sonucu oluşan metabolik atıkları uzaklaştırmakla görevlidir.
    • D) Emilim süreci, polimer yapılı büyük besinlerin kana doğrudan geçişini sağlayarak dokularda hücresel solunuma katılmalarına olanak tanır.
    • E) Hücresel enerji üretimi yalnızca sindirim kanalını döşeyen epitel hücrelerinde tamamlandığından diğer dokularda monomer taşınmasına gereksinim duyulmaz.
11. 11.

    Sağlıklı bir insanda sindirim boşluğundaki hidroliz tepkimeleri sırasında besinlerin kimyasal bağ enerjisinden ATP sentezlenemediği, ATP eldesinin ancak monomerlerin bağırsak epitelinden emilip kan yoluyla hedef doku hücrelerinin içine taşınmasından sonra hücresel solunumla gerçekleştiği tespit edilmiştir. Bu gözleme dayalı olarak insanda besinlerden enerji elde edilmesi sürecine ilişkin aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

    • A) Sindirim ve dolaşım olayları doğrudan ATP sentezleyen değil, hücresel solunum için gereken organik substratları hücre içine ulaştıran zorunlu aracı süreçlerdir.
    • B) Sindirim kanalındaki hidroliz tepkimeleri sırasında açığa çıkan ısı enerjisi, doku hücreleri tarafından doğrudan biyokimyasal işlerde harcanır.
    • C) Hücrelerin ATP üretebilmesi için tüketilen besinlerin sindirime uğramadan emilerek dolaşım sıvısına katılması yeterlidir.
    • D) Dolaşım sistemi, polimer besinleri doku hücrelerine taşıyarak hidroliz ve solunum tepkimelerinin hücre içinde eş zamanlı gerçekleşmesini sağlar.
    • E) Emilim basamağı gerçekleşmese bile sindirim kanalındaki monomerler difüzyonla tüm hedef doku hücrelerine dolaşıma gerek duymadan ulaşır.
12. 12.

    Karbon atomları işaretlenmiş maltoz içeren besinle beslenen sağlıklı bir bireyde, bir süre sonra iskelet kası hücrelerinin hücresel solunumu sonucu açığa çıkan karbondioksit moleküllerinde işaretli karbonlara rastlanmıştır. Bu deneysel kanıta dayalı olarak insanda enerji eldesi süreçleriyle ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

    • A) İskelet kası hücreleri, sindirim kanalındaki disakkaritleri hücresel solunuma doğrudan katarak sindirim ve dolaşım basamaklarına ihtiyaç duymadan ATP sentezler.
    • B) Tüketilen besinlerin hücresel solunumda enerji kaynağı olarak kullanılabilmesi; sindirimle yapı birimlerine ayrılmasına, bunların emilmesine ve kan yoluyla hedef dokulara taşınmasına bağlıdır.
    • C) Sindirim enzimleri yetersiz kalsa bile emilim ve dolaşım mekanizmaları disakkaritleri hücre zarından geçirip mitokondri matriksine doğrudan ulaştırabilir.
    • D) Dolaşım sistemi devre dışı kalsa dahi emilen besin monomerleri vücut boşlukları üzerinden kas dokusuna ulaşıp hücresel solunum hızını aynı düzeyde korur.
    • E) Besinlerin kimyasal sindirimi tamamlandığında, emilim ve taşıma süreçleri gerçekleşmeden de doku hücreleri enerji eldesi için gerekli monomerleri doğrudan temin eder.
13. 13.

    İnsanda sindirim kanalının lümeni topolojik olarak vücut dışı ortamla bağlantılı olup bu boşlukta kimyasal sindirime uğrayan besinler henüz doku hücrelerinin doğrudan yararlanabileceği iç ortama katılmış sayılmaz. Bu durum dikkate alındığında, besinlerden hücresel düzeyde enerji elde edilmesi sürecine ilişkin aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

    • A) Besinlerin sindirim boşluğunda hidroliz edilmesi için gerekli olan ATP molekülleri, doku hücrelerinden kan yoluyla bu boşluğa taşınır.
    • B) Sindirim kanalında açığa çıkan monomerler, emilim ve dolaşım basamaklarına ihtiyaç duymaksızın tüm doku hücrelerine doğrudan difüzyonla yayılır.
    • C) Dolaşım sistemi sadece hücresel solunum gazlarını taşıdığından, besin monomerlerinin dokulara dağıtımı sindirim epitelinden doğrudan hücreler arası sıvıyla gerçekleşir.
    • D) Sindirim kanalında serbest kalan monomerlerin hücresel solunuma katılabilmesi, emilimle iç ortama aktarılıp dolaşım sistemiyle hedef doku hücrelerine iletilmesine bağlıdır.
    • E) Besinlerin hidrolize uğramadan doğrudan kan dolaşımına geçmesi, doku hücrelerinin enerji eldesi sırasında daha az ATP harcamasını sağlar.
14. 14.

    Açlık durumundaki iki sağlıklı deney grubundan birincisine saf glikoz çözeltisi, ikincisine ise aynı kalori değerine sahip nişasta çözeltisi ağız yoluyla verilmiş; birinci grupta doku hücrelerinin hücresel solunum hızının ikinci gruba göre belirgin şekilde daha kısa sürede arttığı gözlenmiştir. Bu deney verisine dayalı olarak insanda besinlerden enerji elde edilmesi sürecine ilişkin aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

    • A) Makromoleküllerin hücresel solunuma katılabilmesi için kimyasal sindirimle yapı birimlerine ayrılması gerektiğinden sindirim süreci enerjinin açığa çıkış süresini doğrudan etkiler.
    • B) Dolaşım sistemi, besin polimerlerini hücre zarından geçebilecek küçük parçalara ayırmadan da dokulara iletebilir.
    • C) Monomer besinlerin bağırsaktan emilerek kana geçmesi, polimer besinlerin kimyasal sindiriminden bağımsız olarak her koşulda aynı sürede gerçekleşir.
    • D) Hücreler arası sıvıya geçen besin monomerlerinin hücresel solunumda kullanılabilmesi için öncelikle karaciğerde glikojene dönüştürülmesi zorunludur.
    • E) Emilim ve taşıma basamakları ancak sindirim kanalındaki tüm besin maddeleri tamamen hidroliz edildiğinde başlatılır.
15. 15.

    Bir memelide besin içeriğindeki trigliseritlerin sindirimi ve epitel hücrelerince emilimi eksiksiz gerçekleştiği hâlde, şilomikronların lenf kılcallarına geçişini engelleyen özel bir durum nedeniyle iskelet kası hücrelerinin lipit kökenli ATP üretiminin durma noktasına geldiği saptanmıştır. Bu bilimsel veriye dayalı olarak enerji eldesi süreçleriyle ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisine ulaşılabilir?

    • A) Sindirim ve emilimi tamamlanan tüm organik besin monomerleri doğrudan kılcal damarlara geçerek enerji eldesini sağlar.
    • B) Hücrelerin ATP üretebilmesi için besinlerin sindirim kanalında monomerlerine ayrılması tek başına yeterlidir.
    • C) Emilim basamağını başarıyla geçen besin molekülleri, dolaşım sistemine katılmadan da hedef dokularda enerjiye dönüştürülebilir.
    • D) Dolaşım yetersizlikleri yalnızca kanda çözünmüş olarak taşınan monomerlerin hücresel solunuma katılımını kısıtlar.
    • E) Besinlerin sindirilip epitel hücrelerine alınması hücresel enerji üretimi için yeterli olmayıp dolaşım yollarıyla hedef dokulara iletilmesi zorunludur.
16. 16.

    Besinlerin hücresel solunumda parçalanarak ATP üretilmesi sürecinde sindirim, emilim ve taşıma basamakları birbirini tamamlayan işlevsel bir bütünlük oluşturur. Bu basamakların özellikleri dikkate alındığında, insanda besinlerden hücresel düzeyde enerji elde edilmesine ilişkin aşağıdaki bilimsel çıkarımlardan hangisi doğrudur?

    • A) Enerji verici büyük organik polimerler hücre zarından doğrudan sitoplazmaya geçebildiği için sindirim süreci sadece mekanik kolaylık sağlar.
    • B) Sindirim kanalında monomerlerine ayrılan besin molekülleri, dolaşım sistemine katılmaksızın doğrudan hedef doku hücrelerine difüzyonla yayılır.
    • C) Hücrelerin ATP sentezleyebilmesi, besin monomerlerinin solunuma katılabilmesi için her üç sürecin de sıralı ve kesintisiz gerçekleşmesine bağlıdır.
    • D) Emilim sürecinin gerçekleşmediği durumlarda dolaşım sistemi, doku hücrelerinin enerji gereksinimini karşılamak için sindirim kanalından doğrudan polimer çeker.
    • E) Doku hücrelerinde hücresel solunumun başlayabilmesi için besinlerin sindirim boşluğunda karbondioksit ve suya kadar yıkılması zorunludur.
17. 17.

    Ağır beslenme yetersizliği çeken bir bireye, sindirim kanalından geçmeksizin doğrudan damar yoluyla yüksek miktarda nişasta ve polipeptit çözeltisi verildiğinde doku hücrelerinin ATP düzeylerinde herhangi bir artış gerçekleşmediği belirlenmiştir. Bu durum, insanda besinlerden hücresel düzeyde enerji elde edilmesine ilişkin aşağıdaki yargılardan hangisini kanıtlar?

    • A) Hücreler, ihtiyaç duydukları ATP'yi yalnızca kanda hazır bulunan polimerleri hücre içine alarak sentezler.
    • B) Dolaşım sıvısına doğrudan verilen polimerler, sindirim kanalındaki emilim süreçlerini uyararak hücresel solunumu başlatır.
    • C) Polimer besinler hücre zarlarından kolaylıkla geçebildiğinden sindirim süreci hücresel solunum için bir ön koşul değildir.
    • D) Doku hücrelerinin enerji üretebilmesi için besinlerin sindirilip kan yoluyla taşınmasına gerek duyulmaz.
    • E) Besinlerin dolaşıma katılması enerji eldesi için tek başına yeterli olmayıp hücrelerin kullanabileceği yapı birimlerine ayrılmaları zorunludur.
18. 18.

    İnce bağırsak boşluğunda sindirim sonucu bol miktarda monomer oluşmasına rağmen, bağırsak epitelinden kana geçişi engelleyen bir inhibitör verildiğinde doku hücrelerindeki ATP üretiminin belirgin şekilde azaldığı saptanmıştır. Bu gözleme dayalı olarak sindirim, emilim ve taşıma süreçlerinin enerji eldesindeki ilişkisiyle ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?

    • A) Sindirim ürünlerinin hücresel solunumda enerjiye dönüştürülebilmesi, emilim yoluyla dolaşım sıvısına geçip hedef dokulara ulaştırılmasına bağımlıdır.
    • B) Sindirim kanalında serbestleşen besin monomerleri, dolaşım sistemine katılmadan da hedef dokular tarafından doğrudan enerjiye dönüştürülebilir.
    • C) Sindirim basamağının eksiksiz tamamlanması, emilim ve taşıma süreçleri gerçekleşmese bile hücrelerin enerji ihtiyacını karşılamak için tek başına yeterlidir.
    • D) Dolaşım sisteminin temel görevi, polimer besinleri hücre içine taşıyarak kimyasal sindirimin doku düzeyinde gerçekleşmesini sağlamaktır.
    • E) Emilim sürecinin engellenmesi, doku hücrelerinin besin monomerleri yerine sindirim enzimlerini solunumda substrat olarak kullanmasını sağlar.
19. 19.

    İnsanda besinlerden hücresel düzeyde ATP sentezlenebilmesi için makromoleküllerin hücre zarlarından geçememesi, emilim olmadan dolaşıma katılamaması ve dolaşım olmadan dokulara ulaştırılamaması durumları birlikte değerlendirilmektedir. Bu verilerden hareketle sindirim, emilim ve taşıma süreçlerinin enerji eldesindeki rolüne ilişkin aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

    • A) Polimer besin maddeleri sindirime uğramadan doğrudan kana emilebilir ve doku hücrelerinde hücresel solunuma katılabilir.
    • B) Hücrelerin ATP üretebilmesi; makromoleküllerin zarlardan geçebilecek birimlere yıkılmasını, iç ortama alınmasını ve dokulara ulaştırılmasını gerektirir.
    • C) Besinlerin sindirim kanalında parçalanması hücresel enerji eldesi için yeterli olup emilim ve taşıma basamakları enerji verimini etkilemez.
    • D) Dolaşım sistemi yalnızca metabolik atıkların uzaklaştırılmasından sorumlu olduğundan enerji ham maddelerinin hücrelere iletiminde rol oynamaz.
    • E) Sindirim kanalında hidroliz gerçekleştiği sürece emilim aksasa bile doku hücreleri ihtiyaç duyduğu besin monomerlerine doğrudan ulaşabilir.
20. 20.

    Besin tüketiminin ardından kanda glikoz derişimi yükselen bir bireyde, ilgili dokuyu besleyen damardaki dolaşım yetmezliğine bağlı olarak o doku hücrelerinde ATP üretiminin kritik düzeyde azaldığı tespit edilmiştir. Bu durumdan hareketle insanda enerji eldesi süreçlerinin işleyişine ilişkin aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?

    • A) Sindirim kanalında hidroliz gerçekleşmeden de polimer besinler doğrudan hücre içine alınarak hücresel solunumda parçalanabilir.
    • B) Sindirim ve emilim süreçleri eksiksiz gerçekleşse dahi dolaşım yoluyla dokulara iletim sağlanamadığında hücrelerin solunum substratı gereksinimi karşılanamaz.
    • C) Emilim basamağında aksama olsa bile dolaşım sistemi dokuların hücresel solunum hızını bağımsız olarak artırabilir.
    • D) Doku hücrelerinde ATP üretim hızını belirleyen tek basamak sindirim kanalındaki enzim etkinliğidir.
    • E) Dolaşım yetmezliği durumunda hücreler kanda bulunan glikozu doğrudan temas yoluyla damar dışından emerek enerji açığını kapatır.

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.