Fiillerde Çatı Yeni Nesile Geçiş Test Çöz

Sorular

1. Ettirgen çatılı fiillerde işi 'başkasına yaptırma' anlamı hakimdir. Bu bağlamda, aşağıdaki cümlelerden hangisi hem nesne-yüklem ilişkisi hem de anlam özelliği bakımından ettirgen bir yapıdadır?

   • A) Anlattığı fıkralarla bütün konukları dakikalarca güldürdü.
   • B) Okul servisi arıza yapınca çocukları eve taksiyle gönderdi.
   • C) Yeni aldığı evin tüm duvarlarını usta bir boyacıya boyattı.
   • D) Sıcak havalar yüzünden buzdolabındaki sütlerin hepsi koktu.
   • E) Uzun bir süre düşündükten sonra nihayet bir karara vardı.

2. Bir fiilin öznesine göre çatısını belirlemek için yapım eklerine dikkat edilmelidir; özellikle '-l' ve '-n' ekleri edilgen ve dönüşlü çatıyı ayırmada kilit rol oynar. Aşağıdaki cümlelerden hangisinde yüklem, özne-yüklem ilişkisi bakımından diğerlerinden farklıdır?

   • A) Davete katılan misafirler kapıda sıcak bir şekilde karşılandı.
   • B) Çantasını kaybettiğini anlayınca hemen oradan ayrıldı.
   • C) Bayram öncesinde tüm sokaklar belediye ekiplerince temizlendi.
   • D) Sınavda kopya çektiği iddia edilen öğrenci disipline verildi.
   • E) Konuyla ilgili detaylı bilgiler rapor halinde sunuldu.

3. Edilgen fiiller nesne-yüklem ilişkisi bakımından daima geçişsizdir çünkü nesne 'sözde özne' görevini üstlenir. Aşağıdaki cümlelerden hangisi bu açıklamayı örnekler?

   • A) Mağaza müdürü tüm müşterilere tek tek selam verdi.
   • B) Bahçedeki kurumuş yapraklar rüzgârın etkisiyle uçuştu.
   • C) Yeni projede kullanılacak olan bilgisayarlar dün teslim alındı.
   • D) Yaşlı adam pencerenin önünde geçmiş günleri düşündü.
   • E) Yağmur yağınca toprak mis gibi bir koku saldı.

4. Geçişli bir fiile '-r, -t, -tır' ekleri getirilerek geçişlilik derecesinin artırılmasına 'ettirgen fiil' denir. Aşağıdakilerin hangisinde bu duruma uygun bir örnek vardır?

   • A) Arkadaşını gördüğünde çok sevindi.
   • B) Akşam yemeği için marketten taze ekmek aldırdı.
   • C) Soğuk havada beklemekten her tarafı uyuştu.
   • D) Küçük kardeşini kucağına alıp yatağına yatırdı.
   • E) Olayın ardından çevredeki kalabalık hemen dağıldı.

5. Bazı fiiller geçişli oldukları halde cümlede bir nesne bulunmayabilir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde nesne bulunmadığı halde yüklem geçişli bir fiildir?

   • A) Tatilin bitmesine sadece birkaç gün kalmıştı.
   • B) Dışarıda lapa lapa yağan karı izlemek çok keyifliydi.
   • C) Saatlerce kütüphanede sessizce bekledi.
   • D) Sabah erken saatlerde kuşların sesiyle uyandık.
   • E) Bahçedeki fidanlar düzenli sulandığı için çabuk büyüdü.

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.