Doğrudan Anlatım (Aktarma) Cümleleri Yeni Nesile Geçiş Test Çöz

Sorular

1. Bir anlatıcı, başka birinin sözünü kendi cümle yapısına uydurmadan, sanki bir ses kaydını dinletiyormuş gibi veriyorsa doğrudan aktarma yapıyordur. Buna göre hangisinde anlatım tekniği bakımından bir farklılık vardır?

   • A) Mevlana: "Ya olduğun gibi görün ya göründüğün gibi ol," der.
   • B) Filozof, asıl zenginliğin elindekiyle yetinmek olduğunu savundu.
   • C) Yolcu, "Bu otobüs Ankara'ya gider mi?" sorusunu yöneltti.
   • D) Bilim insanı, "Deney sonuçları bizi şaşırttı," açıklamasında bulundu.
   • E) Kaptan, fırtına dinene kadar limandan ayrılmayacağız, dedi.

2. Doğrudan anlatım, bazen metin içinde bir ara söz gibi de kullanılabilir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu duruma örnek bir yapı vardır?

   • A) Hayat, insanın başına gelenlerdir, tanımı oldukça yaygındır.
   • B) Onun gelmeyeceğini bildiğim hâlde bekledim durdum.
   • C) Küçük kız, annesine dönerek, "Bana o bebeği alacak mısın?" diye sordu.
   • D) Kitabı okuyunca yazarın ne demek istediğini anladım.
   • E) Yarının daha güzel olacağına dair bir inancım var.

3. Doğrudan anlatımlı cümlelerde eylem genellikle şimdiki zaman veya geniş zaman kipiyle biterken, dolaylı anlatımda eylem "-diğini, -eceğini" ekleriyle isimleşir. Hangisi bu ayrımda doğrudan anlatım tarafında yer alır?

   • A) Odanı hemen topla, emrini yerine getirdi.
   • B) Projenin başarısız olduğunu kabullenmek istemedi.
   • C) Bize her gün süt içmemiz gerektiğini söylerlerdi.
   • D) Sınavın çok kolay geçeceğini umut ediyordu.
   • E) Görevli, "Lütfen sessizliği koruyunuz," uyarısını yaptı.

4. Edebiyatımızda sanatçıların eserlerine dair görüşleri genellikle doğrudan aktarılır. Aşağıdakilerin hangisinde sanatçının kendi ifadesi doğrudan bir alıntı olarak yer almaktadır?

   • A) Yazar, bu kitabında çocukluk anılarını işlediğini dile getirmiştir.
   • B) Tanpınar, "Benim şiirim sustuğum yerdedir," diyerek derin bir anlam sunar.
   • C) Şairin dile getirdiği duygular, okuyucunun kalbine dokunmayı başarıyor.
   • D) Romancı, karakterlerini gerçek yaşamdan seçtiğini özellikle belirtiyor.
   • E) Sanatın toplum için yapılması gerektiğini savunan bir ekolden geliyordu.

5. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir alıntı, ana cümlenin bir ögesi durumuna getirilerek dolaylı anlatıma dönüştürülmüştür? (Bu soru doğrudan anlatımı ayırt etmenizi sağlar.)

   • A) Arkadaşım, "Hafta sonu bize gel," dedi.
   • B) Yarın erkenden yola çıkalım, önerisinde bulundu.
   • C) Müdür, tüm personelin toplantıya katılmasını istedi.
   • D) Yarışmayı mutlaka kazanmalısın, diye uyardı.
   • E) Bilgi paylaştıkça çoğalır, cümlesi çok anlamlıdır.

Doğru cevaplar ve adım adım çözümler testi tamamladıktan sonra gösterilir.